Wolne Lektury potrzebują pomocy...


Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 434 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 1000 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Ufunduj e-książki dla dzieciaków

Lektury szkolne za darmo dla każdego dzieciaka? To możliwe dzięki wsparciu darczyńców takich jak Ty! Kliknij i dorzuć się >>>

x

5999 darmowych utworów do których masz prawo

Język

Gatunek: Dramat współczesny,
autor: Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy)

  • Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) X
  1. Czy za tytułową mątwę należy uznać Ellę, która osacza narzeczonego-artystę swą przytulnością? Co prawda określenie to pada właśnie w odniesieniu do niej, ale równie dobrym kandydatem jest dawny kolega szkolny filozofa i malarza Bezdeki, który roztacza mętne wizje realizacji „absolutyzmu życiowego”, czyli hyrkaniczności. A może mątwiczny charakter ma cała rzeczywistość, co ukazują jałowe rozmowy między cierpiącym na twórcze i ideowe wypalenie ateistą, a zarazem adeptem Sztuk, Bezdeką, a przybyłym z zaświatów papieżem-mecenasem i wojownikiem z XVI w.

    Wydaną w 1922 r. sztukę Witkacego można zaliczyć do wczesnych, choć już dojrzałych tekstów, powstałych po publikacji fundamentalnych teoretyczno-estetycznych prac (tj. tomu Nowe formy w malarstwie oraz wstępu do Czystej formy w teatrze). W Mątwie odnajdziemy charakterystyczną dla tego autora swobodę wyrazu artystycznego, śmiałe przekraczanie granic realności i prawdopodobieństwa, wycieczki w sferę groteski i absurdu, a jednocześnie dywagacje na temat zasadniczych kwestii filozoficznych, społecznych i egzystencjalnych. Witkacy przedstawia tu swoje wyklarowane już poglądy w sposób bardziej może bezpośredni i lekki niż w późniejszych utworach.

  2. Sonata Belzebuba to dramat autorstwa Stanisława Ignacego Witkiewicza z 1925 roku. Jej bohaterowie to postaci ze świata sztuki.

    Istvan, młody kompozytor, poszukuje drogi do stworzenia sztuki doskonałej. Witkacy wpisuje w utwór swoją teorię Czystej Formy, mówiącą o tym, że dzieło sztuki powinno być prawdziwym przeżyciem metafizycznym, mającym przybliżać odbiorcę do odkrycia Tajemnicy Istnienia, tylko dzięki swej formie. Indywidualność można ocalić tylko w takim dokonaniu artystycznym.

    Witkacy to polski pisarz, malarz, dramaturg, fotografik i filozof z początku XX wieku. Zasłynął ogłoszeniem teorii estetycznej — Teorii Czystej Formy. Jego dzieła wzbudzały wiele kontrowersji, podobnie jak sama jego postać — często był kojarzony z narkomanią, czemu zaprzeczał, gdyż żadnej substancji, poza nikotyną, nie przyjmował w sposób ciągły. W 1939 roku, po radzieckim ataku na Polskę, popełnił samobójstwo.

  3. Dramat Witkacego z roku 1924, który przedstawia relację syna z matką.

    Tytułowa matka to Janina Węgorzewska, która musi utrzymywać swojego syna Leona (ma do niego o to pretensję). Ona zajmuje się robótkami ręcznymi. On jest myślicielem, filozofem, tworzy swój własny manifest ideologiczny. W końcu Leon wplątuje się w podejrzane interesy i staje się bogaty. Jednak los bywa okrutny…

Wybrane utwory

Motywy i tematy

A

Alkohol (2)

Ambicja (1)

Artysta (4)

B

Bieda (1)

Błoto (1)

Bóg (3)

Bunt (2)

C

Chłop (5)

Choroba (2)

Ciało (5)

Cierpienie (12)

Córka (3)

Czas (1)

Czyn (4)

D

Dorosłość (1)

Duch (7)

Dusza (1)

Dworek (1)

Dziecko (7)

Dziedzictwo (1)

F

Filozof (2)

G

Głupota (1)

Grzeczność (1)

H

Historia (2)

Honor (1)

I

Idealista (4)

Imię (1)

J

Jedzenie (3)

K

Kara (3)

Kłamstwo (3)

Kobieta (23)

Kobieta demoniczna (16)

Kobieta "upadła" (1)

Kochanek (8)

Kochanek romantyczny (1)

Kondycja ludzka (18)

Konflikt pokoleń (1)

Konflikt wewnętrzny (1)

Krew (1)

Król (1)

Książka (1)

Kwiaty (1)

L

Lek (1)

Literat (2)

Lud (3)

Ł

Łzy (1)

M

Małżeństwo (1)

Maszyna (2)

Matka (7)

Mąż (2)

Mędrzec (1)

Mężczyzna (19)

Miłość (6)

Miłość silniejsza niż śmierć (2)

Mizoginia (7)

Młodość (4)

Morderstwo (5)

N

Nacjonalizm (2)

Narkotyki (3)

Naród (3)

Nauka (1)

Nienawiść (1)

Nuda (5)

O

Obraz świata (17)

Obyczaje (1)

Odwaga (2)

Ofiara (2)

Ojciec (6)

Oko (1)

Okrucieństwo (1)

Oświadczyny (1)

P

Pamięć (1)

Państwo (3)

Piekło (1)

Pies (2)

Piękno (1)

Pocałunek (2)

Poeta (4)

Poezja (1)

Pogrzeb (1)

Polak (1)

Polityka (5)

Polska (1)

Postęp (2)

Potwór (2)

Pozory (2)

Pozycja społeczna (21)

Pożądanie (13)

Praca (17)

Prawda (4)

Przebranie (1)

Przekleństwo (1)

Przemiana (4)

Przemoc (5)

Przywódca (3)

R

Religia (3)

Rewolucja (21)

Robak (2)

Robotnik (16)

Rodzina (2)

Rozkosz (3)

S

Samobójstwo (3)

Samotnik (1)

Samotność (1)

Seks (2)

Sielanka (2)

Siła (2)

Sława (1)

Słowo (13)

Sługa (4)

Sprawiedliwość (2)

Starość (5)

Strach (2)

Sumienie (2)

Syn (3)

Szaleństwo (1)

Szczęście (2)

Szlachcic (4)

Sztuka (5)

Ś

Śmiech (4)

Śmierć (11)

Święty (2)

T

Tajemnica (2)

Teatr (3)

Trup (1)

Twórczość (2)

U

Upadek (4)

Urzędnik (6)

W

Walka (1)

Walka klas (3)

Wampir (1)

Wiedza (3)

Więzienie (3)

Więzień (3)

Wizja (1)

Władza (25)

Wojna (1)

Wolność (1)

Wróg (1)

Wspomnienia (1)

Z

Zabawa (1)

Zaświaty (1)

Zazdrość (1)

Zdrada (1)

Zdrowie (1)

Zło (1)

Zmartwychwstanie (1)

Zwierzęta (2)

Gatunek: Dramat współczesny

Brak opisu.

Autor: Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy)

Ur.
24 lutego 1885 w Warszawie
Zm.
18 września 1939 w Jeziorach na Polesiu
Najważniejsze dzieła:
W małym dworku dramat, 1921), Wariat i zakonnica (dramat, 1923), Janulka, córka Fizdejki (dramat, 1923), Matka (dramat 1924), Szewcy (dramat, 1934), Pożegnanie jesieni (powieść, 1927), Nienasycenie (powieść, 1930), Nowe formy w malarstwie i wynikające stąd nieporozumienia (1919), Pojęcia i twierdzenia implikowane przez pojęcie Istnienia (1935), Niemyte dusze (1936; wyd. 1975).

Pseudonim Witkacy.
Polski awangardowy malarz, dramaturg, pisarz i filozof. Malarstwo studiował na krakowskiej ASP (u J. Stanisławskiego i J. Mehofera). W czasie I wojny światowej zaciągnął się do armii carskiej, ranny w 1916 r., pojechał kurować się do rodziny w Moskwie, gdzie był świadkiem wybuchu rewolucji październikowej. Bezpośrednie doświadczenie historii ukształtowało katastroficzną historiozofię Witkacego. W 1918 roku wrócił do Polski i osiadł w Zakopanem. Pracował zarobkowo jako portrecista (w latach 30. stworzył jednoosobową "Firmę portretową"), tworzył teoretyczne teksty z zakresu estetyki, był członkiem krakowskiej grupy formistów, głosząc teorię Czystej Formy w sztuce, mającej odwoływać się u odbiorcy bezpośrednio do uczuć metafizycznych. Z czasem stworzył własny system filozoficzny. W 1935 r. odznaczony prze Polską Akademię Nauk. Po wybuchu II wojny światowej, nie przyjęty jako ochotnik do wojska, udał się w kierunku wschodniej granicy Polski. Zginął śmiercią artystyczno-samobójczą, zażywając weronal wraz ze swą ówczesną kochanką oraz podcinając sobie żyły na wieść o agresji Związku Radzieckiego na prowadzącą wojnę z hitlerowskimi Niemcami Polskę.

Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) w Wikipedii
Zamknij

* Ładowanie