Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)

Oświecenie

Sortuj:

Epika Oświecenie Ignacy Krasicki

Bajka Dedykacja Poemat heroikomiczny Przypowieść Satyra Alkohol Ambicja Artysta Bezpieczeństwo Bieda Bijatyka Błazen Błoto Bogactwo Bóg Burza Chciwość Chleb Chłop Choroba Chrystus Cień Cierpienie Cnota Czary Czas Deszcz Diabeł Dobro Dom Dorosłość Drzewo Dworek Dworzanin Dwór Dzieciństwo Dziecko Dziedzictwo Dźwięk Fałsz Filozof Fircyk Flirt Głód Głupiec Głupota Gniew Gospodarz Gość Góra Góry Gra Grzech Grzeczność Gwiazda Handel Historia Honor Interes Ironia Jabłko Jedzenie Jesień Kaleka Kara Klęska Kłamstwo Kłótnia Kobieta Kochanek Kondycja ludzka Konflikt Konflikt wewnętrzny Koń Korzyść Kot Kradzież Krew Król Krzywda Ksiądz Książka Księżyc Kwiaty Las Lato Lekarz Lenistwo List Literat Los Lustro Łzy Małżeństwo Maska Maszyna Matka Mądrość Mąż Mędrzec Miasto Mieszczanin Miłość Młodość Modlitwa Morze Motyl Natura Nauczyciel Nauka Niebezpieczeństwo Niemiec Nieśmiertelność Niewola Noc Nuda Obcy Obłok Obowiązek Obraz świata Obyczaje Obywatel Odwaga Ofiara Ogień Ogród Ojciec Ojczyzna Oko Okrucieństwo Omen Opieka Pamięć Pan Państwo Piekło Pielgrzym Pieniądz Pies Piękno Pijaństwo Plotka Pobożność Pochlebstwo Podróż Podstęp Poeta Poezja Pogarda Pogrzeb Pokora Polak Polityka Polowanie Poświęcenie Pozory Pozycja społeczna Praca Prawda Prawnik Prawo Prorok Próżność Przebranie Przemiana Przemijanie Przemoc Przyjaźń Przyroda nieożywiona Przywódca Ptak Pycha Raj Realista Religia Rewolucja Robak Rodzina Rośliny Rozczarowanie Rozpacz Rozum Rycerz Rzeka Samobójstwo Sąd Sąsiad Sen Serce Sędzia Sielanka Siła Skąpiec Sława Słońce Słowo Sługa Służalczość Spotkanie Sprawiedliwość Starość Strach Strój Stworzenie Sumienie Syn Szczęście Szkoła Szlachcic Sztuka Ślub Śmiech Śmierć Śpiew Światło Świętoszek Święty Świt Teatr Theatrum mundi Tłum Trucizna Ucieczka Uczeń Umiarkowanie Upadek Uroda Urzędnik Walka Wąż Wesele Wiara Wiatr Wiedza Wieś Wieża Babel Wino Wiosna Władza Własność Woda Wojna Wolność Wróg Współpraca Wyrzuty sumienia Wzrok Zabawa Zabobony Zazdrość Zbrodnia Zdrada Zdrowie Zemsta Ziemia Zima Zło Złodziej Zwierzęta Zwycięstwo Żałoba Żebrak Żołnierz Żona Życie jako wędrówka Żywioły

O epoce

Oświecenie

Czas
koniec XVII (w Polsce poł. XVIII) — pocz. XIX w.
Najwybitniejsi twórcy
Voltaire, J. J. Rousseau, D. Diderot, D. Defoe, J. Swift, H. Fielding; I. Krasicki, A. Naruszewicz, S. Trembecki
Reprezentatywne gatunki
bajka, satyra, oda, poemat heroikomiczny, komedia, sielanka, powieść, felieton, esej

Okres w kulturze europejskiej pomiędzy barokiem a romantyzmem, którego charakter określił krytycyzm wobec instytucji politycznych i religijnych oraz dotychczasowych przeświadczeń naukowych. W związku z tym fundamentalnym nastawieniem pozostawał racjonalizm i empiryzm (filozofia R. Descartesa, J. Locke'a, F. Bacona). Wierzono, że rzeczywistość można i należy systematycznie poznawać i porządkować — zaczęto tworzyć pierwsze encyklopedie. Za lek na zło w świecie społecznym uważano oświecanie ludzi — kładziono nacisk na edukację i wychowanie, a literaturze, tak jak nauce, stawiano cele dydaktyczne i utylitarne (użytkowe). Znamienny dla epoki jest rozwój prasy i pism ulotnych. Dwa odrębne prądy oświeceniowe to: klasycyzm i sentymentalizm.

  • autor: Marta Modelska