TPWL

Wolne Lektury potrzebują pomocy! Wesprzyj bezpłatną bibliotekę internetową i przeczytaj utwory napisane specjalnie dla Ciebie.

x

5549 free readings you have right to

Language

Author: Józef Ignacy Kraszewski

  • Józef Ignacy Kraszewski X
  1. Państwo Prawdziwcowie to stary szlachecki ród, który mieszka na Litwie. W swoim herbie mają lwa, który w swych łapach trzyma prawdę symbolizowaną przez żelazo. Prawdzicowie to ogromny ród, kilkadziesiąt rodzin. Nasi bohaterowie noszą przydomek Łaszczów.

    Seniorem rodu był Bartłomiej, a jego żoną Hanna. Wiedli spokojne dostatnie życie w niewielkiej wiosce. Brakowało im tylko jednego — potomka. Nie raz smucili się z tego powodu i łzę uronili, aż tu po piętnastu latach małżeństwa doczekali się synka — Tomasza. Chłopiec był niezwykle inteligentny i dociekliwy, jego nauką zajął się najpierw miejscowy ksiądz. Ale pewnego dnia w ich progi zawitał Jakób Dołęga, bakałarz, który został nauczycielem Tomka. Następnie oddano go na nauki do Jezuitów, ale nie poczuł powołania, miał inne plany. Postanowił życie poświęcić na poszukiwanie Prawdy i ruszył w świat.

  2. Czasy rozbicia dzielnicowego — II połowa XIII wieku. Książę Przemysław II dostrzega, że w państwie dzieje się źle, rozbicie dzielnicowe nie sprzyja, a poprawę sytuacji mogłaby przynieść tylko centralizacja władzy.

    Podejmuje więc działanie w tym kierunku. Jednak nie tylko w państwie dzieje się źle — nieszczęśliwe okazuje się także małżeństwo Przemysława ze szczecińską księżniczką Lukierdą. W powieści występują postaci historyczne, ale znajdziemy również silne inspiracje tradycją i podaniami ludowymi.

    Pogrobek to 11 tom cyklu Dzieje Polski autorstwa Józefa Ignacego Kraszewskiego. Powieść została wydana w 1880 roku. Kraszewski był jednym z najważniejszych — i najpłodniejszych — pisarzy XIX wieku. Wciągu 57 lat swojej działalności napisał 232 powieści, głównie o tematyce historycznej, społecznej i obyczajowej. Zasłynął przede wszystkim jako autor Starej baśni.

  3. Średniowiecze, czasy panowania Władysława Jagiełły w Rzeczpospolitej i księcia Witolda w Księstwie Litewskim.

    Kraszewski opisuje stosunki panujące między obydwoma władcami, ukazuje porządek panujący wówczas na Litwie. Pokazuje także proces przekształcania społeczeństwa pogańskiego w chrześcijańskie oraz relacje Jagiełły i Witolda z Zakonem Krzyżackim, który zostaje rozpoznany jako zagrożenie.

    Powieść Litwa za Witolda: opowiadanie historyczne została wydana po raz pierwszy w 1850 roku, w wyniku fascynacji Józefa Ignacego Kraszewskiego Litwą i jej historią. Kraszewski był jednym z najważniejszych — i najpłodniejszych — pisarzy XIX wieku. W ciągu 57 lat swojej działalności napisał 232 powieści, głównie o tematyce historycznej, społecznej i obyczajowej. Zasłynął przede wszystkim jako autor Starej baśni.

All matching works

Motifs and themes

A

Alkohol (6)

Anioł (1)

Asceta (1)

B

Bezpieczeństwo (1)

Bieda (2)

Bijatyka (3)

Bitwa (3)

Błazen (2)

Błądzenie (1)

Bogactwo (5)

Bogini (4)

Bohater (1)

Bohaterstwo (1)

Bóg (18)

Brat (7)

Bunt (2)

Burza (2)

C

Chciwość (1)

Chleb (1)

Chłop (1)

Choroba (6)

Chrzest (2)

Ciało (3)

Ciemność (1)

Cierpienie (1)

Cmentarz (1)

Cnota (1)

Córka (3)

Cud (3)

Czarownica (5)

Czary (9)

Czas (1)

Czyn (1)

D

Dar (3)

Dobro (1)

Dom (7)

Drzewo (2)

Duch (4)

Duma (7)

Dusza (2)

Dziecko (5)

Dziedzictwo (6)

Dziewictwo (1)

G

Gniew (3)

Gospodarz (5)

Gospodyni (1)

Gość (11)

Grób (1)

Grzech (3)

Gwiazda (1)

H

Handel (5)

Hańba (2)

Historia (3)

I

Imię (2)

Interes (1)

J

Jedzenie (6)

Język (2)

K

Kaleka (1)

Kara (9)

Klejnot (1)

Klęska (2)

Kłamstwo (1)

Kłótnia (3)

Kobieta (25)

Kobieta demoniczna (1)

Kondycja ludzka (6)

Konflikt (1)

Konflikt wewnętrzny (1)

Koń (7)

Korzyść (2)

Kot (1)

Krew (10)

Król (8)

Księżyc (4)

Kwiaty (1)

L

Labirynt (1)

Las (4)

Lekarz (1)

Lenistwo (1)

Los (10)

Lot (1)

Lud (1)

Ł

Łzy (4)

M

Małżeństwo (8)

Marzenie (1)

Matka (5)

Matka Boska (1)

Mądrość (1)

Mąż (5)

Mężczyzna (17)

Miasto (2)

Milczenie (1)

Miłosierdzie (1)

Miłość (2)

Miłość niespełniona (2)

Młodość (8)

Modlitwa (4)

Morderstwo (7)

Morze (1)

N

Nauka (2)

Niebezpieczeństwo (6)

Niemiec (11)

Nienawiść (1)

Niewola (4)

Noc (1)

O

Obcy (6)

Obowiązek (2)

Obraz świata (1)

Obrzędy (10)

Obyczaje (40)

Odrodzenie (1)

Ofiara (4)

Ogień (6)

Ojciec (8)

Ojczyzna (2)

Oko (1)

Okrucieństwo (10)

Omen (10)

Opieka (1)

Oświadczyny (4)

Otchłań (1)

P

Pamięć (7)

Pan (1)

Panna młoda (5)

Państwo (2)

Patriota (4)

Pielgrzym (1)

Pieniądz (1)

Pies (2)

Piękno (1)

Pijaństwo (3)

Plotka (1)

Pobożność (4)

Pocałunek (1)

Pochlebstwo (1)

Podróż (3)

Podstęp (7)

Poeta (5)

Poezja (8)

Pogrzeb (5)

Pokora (1)

Pokój (2)

Polak (2)

Polityka (1)

Polowanie (2)

Porwanie (2)

Postęp (2)

Poświęcenie (2)

Potop (1)

Potwór (3)

Pozycja społeczna (4)

Pożar (1)

Praca (2)

Prawda (2)

Prawo (3)

Proroctwo (7)

Prośba (2)

Przekleństwo (2)

Przemiana (5)

Przemijanie (4)

Przemoc (4)

Przestrzeń (1)

Przyjaźń (2)

Przysięga (3)

Przywódca (2)

Ptak (12)

Pycha (1)

R

Radość (2)

Raj (1)

Rana (1)

Religia (10)

Robak (1)

Rodzina (5)

Rośliny (1)

Rozpacz (1)

Rozstanie (2)

Rozum (1)

Ruiny (1)

Rycerz (1)

Rzeź (1)

S

Samobójstwo (2)

Samolubstwo (1)

Samotność (1)

Sen (3)

Serce (2)

Sielanka (2)

Siła (5)

Siostra (2)

Sława (1)

Słońce (3)

Słowo (7)

Sługa (8)

Smutek (3)

Sobowtór (1)

Spotkanie (5)

Starość (2)

Strach (7)

Strój (3)

Sumienie (1)

Swaty (1)

Syn (8)

Szaleństwo (1)

Szantaż (1)

Szatan (1)

Szczęście (1)

Szlachcic (1)

Sztuka (1)

Ś

Ślub (7)

Śmiech (2)

Śmierć (15)

Śmierć bohaterska (1)

Śpiew (9)

Światło (1)

Świątynia (2)

Święto (6)

Świt (1)

T

Taniec (1)

Tęsknota (5)

Tłum (1)

Trucizna (2)

Trup (10)

U

Ucieczka (4)

Uczta (6)

Upadek (2)

Uroda (2)

W

Walka (15)

Wampir (1)

Wesele (1)

Wiadomość (5)

Wiatr (1)

Wieczór (1)

Wierność (4)

Wierzenia (15)

Więzienie (3)

Wina (3)

Wino (1)

Wizja (2)

Władza (32)

Woda (3)

Wojna (12)

Wolność (3)

Wrażliwość (1)

Wróg (5)

Wróżba (1)

Wspomnienia (1)

Wychowanie (1)

Wygnanie (1)

Wzrok (3)

Z

Zabawa (1)

Zabobony (5)

Zaświaty (2)

Zazdrość (3)

Zbrodnia (3)

Zdrada (6)

Zemsta (24)

Zima (1)

Zło (1)

Złoty wiek (2)

Znak (1)

Zwierzęta (3)

Zwycięstwo (7)

Ż

Żałoba (4)

Żołnierz (3)

Żona (3)

Żyd (2)

Żywioły (1)

Author: Józef Ignacy Kraszewski

Ur.
28 lipca 1812 w Warszawie

Zm.
19 marca 1887 w Genewie

Najważniejsze dzieła:
Stara baśń (1876), Chata za wsią (1854), Ulana (1842), Dziecię Starego Miasta (1863), Zygmuntowskie czasy (1846), Barani Kożuszek (1881), Hrabina Cosel (1873), Brühl (1874), Poeta i świat (1839), Latarnia czarnoksięska (1844), Wspomnienia Wołynia, Polesia i Litwy (1840)

Niezwykle płodny pisarz, autor przede wszystkim powieści historycznych i obyczajowych, publicysta, działacz społeczny, badacz starożytności słowiańskich, popularyzator źródeł historycznych.
Do najpopularniejszych dziś powieści Kraszewskiego należy Stara baśń. Wśród inspiracji do niej znalazło się kilka wydanych wcześniej tekstów literatury pięknej. Po pierwsze Rzepicha (1790) Franciszka Salezego Jezierskiego, jednego z jakobinów warszawskich, który wyjaśniał przyczynę nierówności społecznych tezą o podboju rolniczej ludności słowiańskiej przez plemię, które przekształciło się w szlachtę (a właśc. magnaterię). Po drugie, Lillę Wenedę (1840) Juliusza Słowackiego, obrazującą podobną tezę oraz pokazującą dwuznaczną rolę chrześcijaństwa jako religii najeźdźców. Po trzecie dramat Mieczysława Romanowskiego Popiel i Piast (1862), w którym dodatkowo nacisk położony został na zagrożenie dla Słowiańszczyzny ze strony państw niemieckich, zaś kościół ukazany został ostatecznie jako gwarant zażegnania konfliktu społecznego między szlachtą a ludem (tj. też między państwem jako systemem instytucji a funkcjonowaniem społeczności połączonej więzami rodowymi i sąsiedzkimi).
Ponadto Kraszewski czerpał ze źródeł historycznych (najwidoczniejsze są ślady adaptacji legend zapisanych w Historii Polski Jana Długosza), z własnych badań nad kulturą materialną dawnych Słowian i Litwy (wydał m.in. dzieła pionierskie: Litwa. Starożytne dzieje 1847 oraz Sztuka u Słowian 1860, zajmował się obyczajowością Polski piastowskiej, pracował nad projektem encyklopedii starożytności polskich dla Akademii Umiejętności w 1875 r.), z opracowań współczesnych mu historyków: Lelewela, Szajnochy, Roeppla i in. Pewien wpływ na treść powieści wywarły również prelekcje paryskie Mickiewicza na temat literatury słowiańskiej, skąd zaczerpnął np. przekonanie o zachowaniu w religii Słowian śladów dziedzictwa praindoeuropejskiego (swoisty panteizm, niektóre bóstwa tożsame z hinduistycznymi). Do swoich źródeł i inspiracji dodał Kraszewski również rzekomo średniowieczny Królodworski rękopis. Zbiór staroczeskich bohatyrskich i lirycznych śpiewów (1818) wydany, a jak się później okazało, również spreparowany przez Vaclava Hankę.

  • Przeczytaj artykuł o autorze w Wikipedii
  • Józef Ignacy Kraszewski in Wikipedia
    Close

    * Loading