TPWL

Wolne Lektury potrzebują pomocy! Wesprzyj bezpłatną bibliotekę internetową i przeczytaj utwory napisane specjalnie dla Ciebie.

x

Spis treści

    1. Próżność: 1
    2. Sława: 1
    3. Teatr: 1
    4. Twórczość: 1

    Uwspółcześnienia:

    pisownia joty: Galicyi -> Galicji; protekcyę -> protekcję; lekcyę -> lekcję;

    fleksja: ogólno-ludzkiem -> ogólno-ludzkim; nowem -> nowym.

    Inne zmiany:

    Uwspółcześnienie pisowni wyrazu obcego: Tantjeme -> Tantieme.

    Stanisław Wyspiański(Był u mnie ktoś[1])

    1

    Był u mnie ktoś, direkt von Wien[2],

    z Galicji[3] jednak rodem,

    zachęcał, bym szedł śmielej — hin[4]

    utartym — szerszym chodem…

    5

    TeatrEin Mann von pleine Intelligenz[5],

    aux traits d'un[6] Hofschauspieler[7],

    radził, bym kiedy skończył też

    den Dimitri von Schiller[8].

    To może być genialna rzecz,

    10

    ogromne mieć znaczenie;

    w Burgu[9] protekcję przyrzekł dać,

    bym ujrzał to na scenie.

    Obym proroczo sprawić mógł,

    im breiten Kreis Sie schaffen![10]

    15

    Tantieme werden haben Sie,

    ganz Wien wird auf Euch gaffen![11]

    TwórczośćDas Thema andern sollen Sie[12]

    w ogólno-ludzkim pędzie,

    so was wie Sudermann[13], wie Bahr[14][15]

    20

    by grane było wszędzie.

    SławaObiecał mnie tłumaczyć też

    für ReclamBibliotheke[16],

    bym wyszedł raz za koło to

    krakowskie — wo ich stecke[17].

    25

    Bym w nowym dziele zawarł ból

    ludzkości, ten ból wieczny,

    bym zdobył Dramas-Ehrenstuhl[18],

    bo stempel to konieczny.

    PróżnośćKoniecznie chciał posadzić mnie

    30

    na tronie mej próżności

    i czytał mi artykuł swój,

    gdzie spisał był różności.

    Dobrze jest czasem lekcję wziąć;

    każdy się dudek[19] przyda.

    35

    Osy — trza żądłem osy ciąć…

    beim Fahren nach Kolchida[20][21].

    Przypisy

    [1]

    Był u mnie ktoś — z listu do p. Adama Chmiela [żyjącego w latach 1865–1934 historyka i archiwisty, przyjaciela Stanisława Wyspiańskiego — red. WL.], pisanego z Bad-Hall [uzdrowiska w Austrii — red. WL.] w sierpniu 1904 r. pod wrażeniem rozmowy, mianej we Wiedniu z jakimś literatem niemieckim; ogłosił drukiem „Czas” w nrze 296 z 24 grudnia 1907 r. [przypis redakcyjny]

    [2]

    direkt von Wien (niem.) — prosto z Wiednia. [przypis edytorski]

    [3]

    Galicja — ziemie dawnej Rzeczypospolitej pozostające w latach 1772–1918 pod zaborem austriackim. [przypis edytorski]

    [4]

    hin (niem.) — w tamtą stronę, tam. [przypis edytorski]

    [5]

    Ein Mann von pleine Intelligenz (niem. i z fr. plein, pleine: pełny, pełna) — człowiek o pełnej inteligencji; człowiek pełny inteligencji. [przypis edytorski]

    [6]

    aux traits d'un (fr.) — o cechach, mający cechy. [przypis edytorski]

    [7]

    Hofschauspieler (niem.) — nadworny aktor. [przypis edytorski]

    [8]

    den Dimitri von Schiller (niem.) — Dymitra [pióra] Schillera; Dymitr, Demetrius, nieukończona sztuka Friedricha Schillera, niemieckiego poety i dramaturga. [przypis edytorski]

    [9]

    Burg — Burgtheater; założony w 1741 r. teatr w Wiedniu, w XIX w. uznawany za jeden z najlepszych w Europie. [przypis edytorski]

    [10]

    im breiten Kreis Sie schaffen! (niem.) — powiedzie się panu w szerokich kręgach! [przypis edytorski]

    [11]

    Tantjeme werden haben Sie, ganz Wien wird auf Euch gaffen! (niem.) — Będzie pan dostawał tantiemy, cały Wiedeń będzie się na pana gapił! [przypis edytorski]

    [12]

    Das Thema andern sollen Sie (niem.) — powinien pan zmienić temat. [przypis edytorski]

    [13]

    Sudermann, Hermann (1857–1928) — niemiecki dramaturg i powieściopisarz; jego sztuki łączyły naturalizm z cechami francuskiego dramatu mieszczańskiego. [przypis edytorski]

    [14]

    Bahr, Hermann (1863–1934) — austriacki dramaturg, krytyk literacki i autor opowiadań; w swojej twórczości przechodził przez różne etapy, m.in. naturalizm, symbolizm i ekspresjonizm. Uważa się, że jako pierwszy odniósł termin modernizm do literatury. [przypis edytorski]

    [15]

    so was wie Sudermann, wie Bahr (niem.) — coś jak Sudermann, jak Bahr. [przypis edytorski]

    [16]

    für Reclam — Bibliotheke (z niem.) — Reclam: wydawnictwo niemieckie; Reclam-Bibliothek, właśc. „Reclams Universal-Bibliothek”: popularna wówczas wysokonakładowa seria wydawnicza obejmująca wybitne dzieła literatury światowej, w formacie broszurowym i niskiej cenie. [przypis edytorski]

    [17]

    wo ich stecke (niem.) — gdzie tkwię. [przypis edytorski]

    [18]

    Dramas-Ehrenstuhl (niem.) — honorowe miejsce w teatrze, wśród dramatopisarzy. [przypis edytorski]

    [19]

    dudek — tu: głupiec. [przypis edytorski]

    [20]

    Kolchida — kraina historyczna położona na południowo-wschodnim wybrzeżu Morza Czarnego. [przypis edytorski]

    [21]

    beim Fahren nach Kolchida (niem.) — podczas podróży do Kolchidy. [przypis edytorski]

    Close
    Please wait...