Wolne Lektury potrzebują Twojej pomocy...

Dzisiaj aż 15 770 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Ufunduj e-książki dla dzieciaków

Lektury szkolne za darmo dla każdego dzieciaka? To możliwe dzięki wsparciu darczyńców takich jak Ty! Kliknij i dorzuć się >>>

x

6412 darmowych utworów do których masz prawo

Język

Pożegnanie z Marią to zbiór opowiadań Tadeusza Borowskiego z 1947 roku, na który składają się: Pożegnanie z Marią, Dzień na Harmenzach, Proszę państwa do gazu, Śmierć powstańca i Bitwa pod Grunwaldem.

Wszystkie te teksty łączy postać Tadka — głównego bohatera i zarazem narratora — co sugeruje częściowo przynajmniej autobiograficzny charakter tomu. Tadeusz Borowski, przedstawiając wojenne, a w szczególności obozowe, losy różnych ludzi, dąży do obiektywizmu, koncentrując się raczej na zachowaniach niż na emocjach i psychice swoich bohaterów. Stosując oszczędną strategię literacką, pisarz pokazuje degradujący wpływ wojny i niewoli na moralność człowieka oraz na jego zdolność do odkrywania w sobie nieznanych dotąd pokładów zła. Tragedia życia w obozie koncentracyjnym zostaje w ten sposób sprowadzona do umiejętności robienia interesów w skrajnie trudnej sytuacji, w której przetrwać mogą jedynie najsilniejsze, pozbawione skrupułów moralnych, jednostki. Paradoksalnie, to właśnie odarcie z bohaterstwa i demitologizacja wojennych trajektorii ludzkich losów pozwala autorowi dać wyjątkowo drastyczne, a zarazem przekonujące świadectwo literackie okrucieństwa i upodlenia człowieka, funkcjonującego w świecie, w którym różnica między katem a ofiarą ulega niebezpiecznemu zatarciu.

  1. Proszę państwa do gazu to opowiadanie Tadeusza Borowskiego ze zbioru pt. Pożegnanie z Marią. Do Auschwitz przyjeżdżają kolejne transporty z tysiącami ludzi w wagonach: większość trafi do komór gazowych, nieliczni — do ciężkich robót w obozie.

    Widzimy tu więźniów tzw. „Kanady”, czyli grupy zajmującej się m.in. rozładunkami transportów, przy pracy: wynoszeniu ciał z wagonów, prowadzeniu grup idących na śmierć, sortowaniu rzeczy — drogocennych i codziennych — pozostałych po przywiezionych ludziach.

    Borowski bada granice człowieczeństwa. Dzięki szczególnej, dyskretnie prowadzonej narracji widzimy tutaj, jak do głosu dochodzą zarówno szok, jak i bezradność, strach i spowszednienie. Czytelnik może obserwować, jak u pracowników „fabryki śmierci” dochodzą do głosu emocje: z jednej strony szok, z drugiej bezradność, a także… spowszednienie. Widać też, jak zmienia się postawa ludzka, gdy zamiast obserwować tłum, spotyka się jednostkę.

Wolne Lektury potrzebują pomocy - dorzuć się

Zobacz też:

Motywy

Informacje o utworze

Autor: Tadeusz Borowski

Ur.
12 listopada 1922 w Żytomierzu
Zm.
3 lipca 1951 w Warszawie
Najważniejsze dzieła:
Pożegnanie z Marią, U nas w Auschwitzu, Ludzie, którzy szli, Proszę państwa do gazu (1948)

Pisarz, poeta, publicysta, więzień obozów Auschwitz-Birkenau, Dautmergen, Dachau, …

Źródłowy plik XML
Utwór na Platformie Redakcyjnej
Miksuj treść utworu
Zamknij

* Ładowanie