Kornel Makuszyński
Wielka Brama
Teraz rozumiał, że okręt jest istotą żywą, do żadnej innej na świecie niepodobną, ogromną i...
Teraz rozumiał, że okręt jest istotą żywą, do żadnej innej na świecie niepodobną, ogromną i...
— Jest on samowładnym na okręcie panem. Z chwilą, kiedy statek odbije od brzegu, kończy się...
Zdawało się, że fale biegną krótkim truchcikiem, aby z bliska spojrzeć na okręt, odczytać jego...
Piotr poszedł posłusznie do kambuza i czekał. Kucharz patrzył na niego drwiąco, obszedł go dokoła...
Burza rozpętała się z triumfalnym rykiem. Wielki potwór morza chwycił okręt w oślizgłe łapy i...
Piotr dumny był, że kapitan aż tyle mu powiedział; i o swoim życiu, i o...
Statek na Wiśle nie był zdarzeniem wstrząsającym, lecz trzy spojrzenia wlokły się za nim z...
Demokryta zjadły wszy, inne wszy zaś Sokratesa. Po cóż to? Wsiadłeś na okręt, użyłeś podróży...
Następny sen był piękny. Płynęła morzem. A co za dziwny był okręt bez ludzi, bez...
Co znaczy „być upartym”? — Najkrótszą drogą nie jest jak najprostsza, lecz ta, na której wiatry...
Motyw okrętu oddaje symbolicznie sytuację wyobcowanej, zamkniętej społeczności, której egzystencja jest potencjalnie (w związku z symboliką morza) lub realnie (por. motyw burzy) zagrożona. Okręt pojawia się więc jako metafora ludzkiego losu czy alegoria państwa, o które powinni dbać wszyscy jego obywatele. W polskiej literaturze najsłynniejsze użycie motywu okrętu zawierają Kazania sejmowe księdza Skargi; wykorzystują go jednak i Mickiewicz, i Kasprowicz, a najbardziej uniwersalnie symbolikę związaną z okrętem rozwinął w swych powieściach Joseph Conrad. Synonim: statek.