TPWL

Wolne Lektury potrzebują pomocy! Wesprzyj bezpłatną bibliotekę internetową i przeczytaj utwory napisane specjalnie dla Ciebie.

x

5552 free readings you have right to

Language

Author: Stefan Żeromski

  • Stefan Żeromski X
  1. Mniej znane czytelnikom teksty Stefana Żeromskiego, zebrane i wydane już po śmierci autora, w roku 1928. Zbiór obejmuje opowiadania, artykuły, odezwy czy też wspomnienia o wybitnych postaciach.

    Niejednorodne gatunkowo utwory pozwalają spojrzeć na pisarza między innymi jako na osobę wprost zaangażowaną we współczesne jej życie społeczne, podejmującą ważkie i aktualne ówcześnie zagadnienia, ale również ze znawstwem wypowiadającą się na temat istotnych problemów i znaczących dla Polski wydarzeń. Żeromski daje się także poznać jako błyskotliwy, życzliwy krytyk literacki dzięki zaprezentowanym w zbiorze wybranym przedmowom do wydań utworów innych autorów, np. Josepha Conrada i Marii Wielopolskiej.

  2. „Synu mój, synu! Nie chcę, żebyś posiadł mądrość, matkę niewidzialnej władzy nad ludźmi.” Te słowa szepcze nad kołyską Jana manichejczyk Diokles, pustelnik. „Synu mój, synu! Pragnę, żeby moje wzruszenia weszły w twe serce, jak iskra ognia. Pragnę, żeby moje męczarnie tobie serca nie zraniły, a innych żebyś nie poznał.”

    Do jakich ekstremów można się posunąć by odepchnąć pokusę?

    Aryman to perski bóg ciemności, zła, zniszczenia i kłamstwa, uwikłany w odwieczną walkę z bóstwem dobra i światłości. Choć jego imię nie pada poza tytułem ani razu, jest obecny, przemyka wśród szeptów pokus, nieodróżnialnych od szeptów natchnienia. Diokles porzucił świat dóbr doczesnych, podarował synowi „potęgę samotności”, klucz do szczęścia. Nadchodzą jednak sny.

    Niezwykle interesująca pozycja w dorobku Stefana Żeromskiego. W nieoczywistej legendzie autor splótł wiele inspiracji, stylizacji i motywów, połączył je w zakończoną wstrząsającą litanią artystyczną całość, poruszającą emocjonalnie i intelektualnie.

  3. Popioły (wyd. 1904), owoc studiów nad tekstami źródłowymi przeprowadzonymi przez Żeromskiego podczas jego pracy w bibliotece rapperswilskiej, przedstawia panoramę historyczną od schyłku XVIII wieku do początków wieku XIX, ukazując złożoność tła, na którym kształtowała się nowoczesna świadomość narodowa i nowe społeczeństwo na ziemiach polskich w epoce napoleońskiej.

    Narracja powieści pozwala przyjrzeć się rozmaitości zjawisk kulturowych i obyczajowych, towarzysząc bohaterom reprezentującym różne klasy społeczne: Rafałowi Olbromskiemu z drobnej szlachty sandomierskiej, zamożniejszemu znacznie Krzysztofowi Cedrze („galicyjskiemu hrabiemu”) oraz księciu Gintułtowi, przedstawicielowi magnaterii. Epizodyczna kompozycja utworu przynosi kalejdoskopową różnorodność obrazów. Polowanie, kulig, naznaczone rózgą życie szkolne, okrucieństwo patriarchalnych stosunków rodzinnych, brutalna rzeczywistość wsi pańszczyźnianej, ideały i rytuały loży masońskiej, hulanki i łobuzerstwo towarzystwa z „Pałacu pod Blachą”, bal w eleganckich salonach, wreszcie codzienność żołnierska w działaniach armii Księstwa Warszawskiego i podczas kampanii hiszpańskiej 1808 roku. Rozbudowana refleksja filozoficzno-moralna oraz pogłębiona psychologia postaci, nietypowa dla polskiej powieści historycznej, uwydatnia niejednoznaczność motywacji i decyzji oraz niejednokrotnie sprzeczność między moralnością a czynem (np. gdy heroizm i patriotyczna żarliwość żołnierzy polskich zderzone zostają z ich rolą najeźdźców na San Domingo i w Hiszpanii).

    Popioły miały być pierwszą częścią trylogii, która jednak nie została ukończona. Fragment drugiej z zamierzonych części stanowi Wszystko i nic, zaś ostatnim ogniwem miała być Wierna rzeka, w której występuje syn Rafała Olbromskiego, Hubert, powstaniec 1863 roku. Schyłek życia Olbromskiego i Cedry został przedstawiony przez Żeromskiego w dramacie Turoń.

All matching works

Motifs and themes

A

Alkohol (3)

Anioł (2)

Antysemityzm (3)

Artysta (1)

B

Bezdomność (1)

Bezpieczeństwo (1)

Bezsilność (1)

Bieda (19)

Bijatyka (4)

Bitwa (1)

Błądzenie (3)

Błoto (7)

Bogactwo (10)

Bogini (2)

Bohaterstwo (1)

Bóg (1)

Brat (7)

Broń (1)

Brud (2)

Bunt (2)

Buntownik (1)

Burza (1)

C

Chciwość (3)

Chleb (1)

Chłop (46)

Choroba (14)

Ciało (4)

Ciąża (1)

Cień (1)

Cierpienie (15)

Cmentarz (1)

Cnota (5)

Córka (4)

Cud (1)

Czary (1)

Czas (1)

Czyn (3)

D

Deszcz (4)

Dobro (3)

Dom (16)

Dorosłość (4)

Drzewo (10)

Duma (2)

Dusza (1)

Dworek (9)

Dzieciństwo (7)

Dziecko (26)

Dziedzictwo (2)

Dziewictwo (3)

E

Emigrant (5)

F

Fałsz (1)

G

Głód (5)

Gniew (1)

Gospodarz (2)

Gospodyni (2)

Gość (2)

Gotycyzm (1)

Grób (4)

Grzech (4)

Grzeczność (1)

Gwałt (2)

H

Handel (1)

Hańba (1)

Historia (20)

Honor (3)

I

Idealista (19)

Imię (1)

Interes (3)

J

Jabłko (1)

Jedzenie (10)

Jesień (6)

K

Kaleka (1)

Kara (6)

Karczma (2)

Klęska (4)

Kłamstwo (4)

Kobieta (56)

Kobieta "upadła" (1)

Kochanek (14)

Kolonializm (2)

Kondycja ludzka (15)

Konflikt (7)

Konflikt wewnętrzny (4)

Koń (10)

Korzyść (2)

Kot (1)

Kradzież (3)

Krew (2)

Krzywda (2)

Ksiądz (24)

Książka (3)

Księżyc (1)

L

Las (2)

Lato (1)

Lekarz (20)

Lenistwo (2)

Literat (2)

Los (4)

Lud (8)

Ł

Łzy (3)

M

Małżeństwo (15)

Marzenie (4)

Maszyna (1)

Matka (34)

Mąż (9)

Melancholia (1)

Mężczyzna (20)

Miasto (33)

Mieszczanin (5)

Milczenie (1)

Miłość (35)

Miłość niespełniona (2)

Miłość platoniczna (2)

Miłość romantyczna (2)

Miłość silniejsza niż śmierć (1)

Miłość tragiczna (1)

Młodość (16)

Modlitwa (5)

Morderstwo (9)

Morze (8)

Mucha (2)

Muzyka (5)

N

Narodziny (1)

Naród (3)

Natura (14)

Nauczyciel (18)

Nauczycielka (7)

Nauka (9)

Niemiec (4)

Nienawiść (2)

Niewola (7)

Noc (2)

Nuda (2)

O

Obcy (5)

Obłok (2)

Obowiązek (5)

Obraz świata (6)

Obrzędy (2)

Obyczaje (29)

Obywatel (1)

Odrodzenie (2)

Odwaga (2)

Ofiara (2)

Ogień (5)

Ogród (2)

Ojciec (26)

Ojczyzna (20)

Oko (1)

Okrucieństwo (4)

P

Pamięć (2)

Pan (2)

Państwo (14)

Patriota (13)

Piekło (1)

Pielgrzym (4)

Pieniądz (9)

Pies (4)

Pijaństwo (3)

Plotka (2)

Pobożność (2)

Pocałunek (3)

Podróż (8)

Podstęp (3)

Poeta (4)

Poetka (1)

Poezja (3)

Pogarda (3)

Pogrzeb (3)

Polak (56)

Polityka (7)

Polowanie (3)

Polska (13)

Poświęcenie (1)

Powstanie (7)

Powstaniec (7)

Pozory (3)

Pozycja społeczna (34)

Pożądanie (3)

Praca (43)

Praca organiczna (3)

Praca u podstaw (9)

Prawda (3)

Prawo (5)

Próżność (1)

Przebranie (1)

Przekleństwo (1)

Przekupstwo (1)

Przemiana (13)

Przemijanie (5)

Przemoc (16)

Przestrzeń (2)

Przyjaźń (6)

Przyroda nieożywiona (3)

Przysięga (1)

Przywódca (7)

Ptak (5)

Pycha (1)

R

Radość (1)

Rana (1)

Realista (2)

Religia (9)

Rewolucja (35)

Robotnik (24)

Rodzina (18)

Rosja (4)

Rosjanin (10)

Rośliny (5)

Rozczarowanie (4)

Rozkosz (1)

Rozpacz (11)

Rozstanie (2)

Ruiny (1)

Rzeka (2)

S

Samobójstwo (3)

Samolubstwo (1)

Samotnik (5)

Samotność (9)

Sąd (2)

Sen (5)

Siła (3)

Siostra (4)

Słońce (1)

Słowo (4)

Sługa (28)

Smutek (1)

Społecznik (14)

Spowiedź (2)

Sprawiedliwość (4)

Starość (11)

Strach (5)

Strój (14)

Sumienie (3)

Syn (36)

Syn marnotrawny (1)

Syzyf (1)

Szaleniec (4)

Szaleństwo (3)

Szantaż (3)

Szatan (1)

Szczęście (4)

Szkoła (20)

Szlachcic (52)

Sztuka (3)

Ś

Ślub (2)

Śmiech (8)

Śmierć (21)

Śmierć bohaterska (1)

Śpiew (2)

Światło (3)

Świątynia (3)

Święty (1)

T

Tajemnica (2)

Taniec (5)

Tchórzostwo (2)

Teatr (2)

Testament (4)

Tęsknota (8)

Tłum (4)

Trup (4)

Twórczość (3)

U

Ucieczka (2)

Uczeń (12)

Upadek (6)

Urzędnik (8)

W

Walka (23)

Walka klas (1)

Warszawa (2)

Wiatr (11)

Wieczór (1)

Wiedza (2)

Wierność (2)

Wierzenia (1)

Wieś (20)

Więzienie (3)

Więzień (1)

Wina (3)

Wiosna (14)

Wizja (6)

Władza (14)

Własność (9)

Woda (9)

Wojna (28)

Wojsko (1)

Wolność (8)

Wróg (3)

Wspomnienia (13)

Wygnanie (1)

Wyrzuty sumienia (7)

Wzrok (1)

Z

Zabawa (3)

Zabobony (1)

Zaświaty (1)

Zazdrość (7)

Zbrodnia (4)

Zbrodniarz (3)

Zdrada (4)

Zdrowie (2)

Zemsta (9)

Zesłaniec (1)

Ziarno (1)

Ziemia (3)

Zima (4)

Zło (3)

Złodziej (1)

Zmartwychwstanie (1)

Zwierzę (2)

Zwierzęta (11)

Zwycięstwo (3)

Ż

Żałoba (2)

Żart (1)

Żebrak (3)

Żołnierz (47)

Żona (11)

Życie jako wędrówka (1)

Żyd (22)

Żywioły (6)

Author: Stefan Żeromski

Ur.
14 października 1864 r. w Strawczynie (Kieleckie)
Zm.
20 listopada 1925 r. w Warszawie
Najważniejsze dzieła:
nowele: Rozdziobią nas kruki, wrony, Siłaczka, Doktor Piotr (1895); powieści: Syzyfowe prace (1897); Ludzie bezdomni (1899); Popioły (1904), Wierna rzeka (1912), Przedwiośnie (1924); dramaty: Róża (1909), Uciekła mi przepióreczka (1924)

Prozaik, publicysta i dramatopisarz okresu Młodej Polski. Pseudonimy: Maurycy Zych, Józef Katerla. Zaznał biedy, pochodził ze zubożałej szlachty, wcześnie stracił rodziców, pracował jako korepetytor i guwerner oraz bibliotekarz. W latach 1892-1896 w Zurychu zetknął się z polską radykalną emigracją. Idee socjalizmu i syndykalizmu były mu równie bliskie jak polskie racje narodowe i państwowe. Zabierał głos we wszystkich sprawach istotnych dla polskiej kultury, w dwudziestoleciu międzywojennym nazywany „sumieniem narodu”. Twórca powieści modernistycznej (Ludzie bezdomni), stworzył ważne kreacje społeczników.
W 1924 kandydował do Nagrody Nobla, ale jej nie otrzymał, głównie z powodu kampanii niemieckiej po opublikowaniu tomu Wiatr od morza (1922).

Stefan Żeromski in Wikipedia
Close

* Loading