5354 darmowe utwory do których masz prawo

Język

Autor: Stefan Żeromski

  • Stefan Żeromski X
  1. Popioły (wyd. 1904), owoc studiów nad tekstami źródłowymi przeprowadzonymi przez Żeromskiego podczas jego pracy w bibliotece rapperswilskiej, przedstawia panoramę historyczną od schyłku XVIII wieku do początków wieku XIX, ukazując złożoność tła, na którym kształtowała się nowoczesna świadomość narodowa i nowe społeczeństwo na ziemiach polskich w epoce napoleońskiej.

    Narracja powieści pozwala przyjrzeć się rozmaitości zjawisk kulturowych i obyczajowych, towarzysząc bohaterom reprezentującym różne klasy społeczne: Rafałowi Olbromskiemu z drobnej szlachty sandomierskiej, zamożniejszemu znacznie Krzysztofowi Cedrze („galicyjskiemu hrabiemu”) oraz księciu Gintułtowi, przedstawicielowi magnaterii. Epizodyczna kompozycja utworu przynosi kalejdoskopową różnorodność obrazów. Polowanie, kulig, naznaczone rózgą życie szkolne, okrucieństwo patriarchalnych stosunków rodzinnych, brutalna rzeczywistość wsi pańszczyźnianej, ideały i rytuały loży masońskiej, hulanki i łobuzerstwo towarzystwa z „Pałacu pod Blachą”, bal w eleganckich salonach, wreszcie codzienność żołnierska w działaniach armii Księstwa Warszawskiego i podczas kampanii hiszpańskiej 1808 roku. Rozbudowana refleksja filozoficzno-moralna oraz pogłębiona psychologia postaci, nietypowa dla polskiej powieści historycznej, uwydatnia niejednoznaczność motywacji i decyzji oraz niejednokrotnie sprzeczność między moralnością a czynem (np. gdy heroizm i patriotyczna żarliwość żołnierzy polskich zderzone zostają z ich rolą najeźdźców na San Domingo i w Hiszpanii).

    Popioły miały być pierwszą częścią trylogii, która jednak nie została ukończona. Fragment drugiej z zamierzonych części stanowi Wszystko i nic, zaś ostatnim ogniwem miała być Wierna rzeka, w której występuje syn Rafała Olbromskiego, Hubert, powstaniec 1863 roku. Schyłek życia Olbromskiego i Cedry został przedstawiony przez Żeromskiego w dramacie Turoń.

  2. Poemat prozą opiewający niezwykłość nadmorskiej przyrody i życia codziennego. Każda chwila uchwycona z precyzją uważnego obserwatora i oddana w bogactwie metafor, porównań i wyszukanych epitetów.

    Żeromski zasłynął jako autor literatury marynistycznej. Pisał powieści, szkice i opowiadania poświęcone tej tematyce, a nawet przewodniki po Pomorzu. Z każdego wersu poematu „Międzymorze” przebija wielka miłość jaką żywił do Bałtyku, jego krajobrazów i nadmorskiej natury. Specyficzną liryczność języka najlepiej odda fragment utworu: „Twórca dnia, wiekuisty i nigdy nie gasnący ogień niebieski, doskonały krąg żywota, światów i bytów, złote słońce stacza się oto z nieboskłonu. W szkarłat niestrzymany dla oka nabrzmiałej kuli przemienia złoto swojego kręgu, rozciąga kulę w kształt wydłużonego elipsoidu — i w wodach puckich, kędyś naprost królewskiego Rzucewa tonie w rozpłomienionym Małego Morza obszarze”.

  3. Cover
    Epoka: Modernizm Rodzaj: Epika Gatunek: Nowela

    Siłaczka to jedna z najpopularniejszych nowel autorstwa Stefana Żeromskiego. Opowiada historię lekarza, Pawła Obareckiego, który pracuje w małej wsi, Obrzydłówku.

    Doktor przyjechał do wsi pełen zapału do pracy, gotów walczyć z oszukiwaniem chorych, chciał nieść pomoc wśród najniższych warstw. Jego zapał szybko jednak opadł. Pewnego razu został wezwany do kobiety umierającej na tyfus. Okazało się, że jego pacjentką jest dawna znajoma, Stanisława Bozowska…

    Nowela została wydana po raz pierwszy w 1895 roku w tomie Opowiadania. Podejmuje temat wierności ideałom — w tym wypadku pozytywistycznej pracy u podstaw, pokazuje różne postawy osób podczas konfrontacji z rzeczywistością.

    Stefan Żeromski jest jednym z najsłynniejszych polskich twórców przełomu XIX i XX wieku. W swoich utworach często podejmował tematykę patriotyczną i nie stronił od trudnych tematów społecznych.

Wybrane utwory

Motywy i tematy

A

Alkohol (3)

Anioł (2)

Antysemityzm (3)

Artysta (1)

B

Bezdomność (1)

Bezpieczeństwo (1)

Bezsilność (1)

Bieda (19)

Bijatyka (4)

Bitwa (1)

Błądzenie (3)

Błoto (7)

Bogactwo (10)

Bogini (2)

Bohaterstwo (1)

Bóg (1)

Brat (7)

Broń (1)

Brud (2)

Bunt (2)

Buntownik (1)

Burza (1)

C

Chciwość (2)

Chleb (1)

Chłop (44)

Choroba (14)

Ciało (4)

Ciąża (1)

Cień (1)

Cierpienie (14)

Cmentarz (1)

Cnota (5)

Córka (4)

Cud (1)

Czary (1)

Czas (1)

Czyn (3)

D

Deszcz (3)

Dobro (3)

Dom (16)

Dorosłość (4)

Drzewo (10)

Duma (2)

Dusza (1)

Dworek (9)

Dzieciństwo (7)

Dziecko (26)

Dziedzictwo (2)

Dziewictwo (3)

E

Emigrant (5)

F

Fałsz (1)

G

Głód (5)

Gniew (1)

Gospodarz (2)

Gospodyni (2)

Gość (2)

Gotycyzm (1)

Grób (4)

Grzech (4)

Grzeczność (1)

Gwałt (2)

H

Handel (1)

Hańba (1)

Historia (20)

Honor (3)

I

Idealista (19)

Imię (1)

Interes (3)

J

Jabłko (1)

Jedzenie (10)

Jesień (6)

K

Kaleka (1)

Kara (6)

Karczma (2)

Klęska (4)

Kłamstwo (4)

Kobieta (56)

Kobieta "upadła" (1)

Kochanek (14)

Kolonializm (2)

Kondycja ludzka (15)

Konflikt (7)

Konflikt wewnętrzny (4)

Koń (9)

Korzyść (2)

Kot (1)

Kradzież (3)

Krew (2)

Krzywda (2)

Ksiądz (24)

Książka (3)

Księżyc (1)

L

Las (2)

Lato (1)

Lekarz (20)

Lenistwo (2)

Literat (2)

Los (4)

Lud (8)

Ł

Łzy (3)

M

Małżeństwo (15)

Marzenie (4)

Maszyna (1)

Matka (34)

Mąż (9)

Melancholia (1)

Mężczyzna (20)

Miasto (33)

Mieszczanin (5)

Milczenie (1)

Miłość (35)

Miłość niespełniona (2)

Miłość platoniczna (2)

Miłość romantyczna (2)

Miłość silniejsza niż śmierć (1)

Miłość tragiczna (1)

Młodość (16)

Modlitwa (5)

Morderstwo (9)

Morze (8)

Mucha (2)

Muzyka (5)

N

Narodziny (1)

Naród (3)

Natura (12)

Nauczyciel (18)

Nauczycielka (7)

Nauka (9)

Niemiec (4)

Nienawiść (2)

Niewola (7)

Noc (2)

Nuda (2)

O

Obcy (5)

Obłok (2)

Obowiązek (5)

Obraz świata (6)

Obrzędy (2)

Obyczaje (29)

Obywatel (1)

Odrodzenie (2)

Odwaga (2)

Ofiara (2)

Ogień (5)

Ogród (2)

Ojciec (26)

Ojczyzna (20)

Oko (1)

Okrucieństwo (4)

P

Pamięć (2)

Pan (2)

Państwo (14)

Patriota (12)

Piekło (1)

Pielgrzym (4)

Pieniądz (9)

Pies (4)

Pijaństwo (3)

Plotka (2)

Pobożność (2)

Pocałunek (3)

Podróż (8)

Podstęp (3)

Poeta (4)

Poetka (1)

Poezja (3)

Pogarda (3)

Pogrzeb (3)

Polak (56)

Polityka (7)

Polowanie (3)

Polska (13)

Powstanie (7)

Powstaniec (6)

Pozory (3)

Pozycja społeczna (34)

Pożądanie (3)

Praca (43)

Praca organiczna (3)

Praca u podstaw (9)

Prawda (3)

Prawo (5)

Próżność (1)

Przebranie (1)

Przekleństwo (1)

Przekupstwo (1)

Przemiana (13)

Przemijanie (5)

Przemoc (16)

Przestrzeń (2)

Przyjaźń (6)

Przyroda nieożywiona (3)

Przysięga (1)

Przywódca (7)

Ptak (3)

Pycha (1)

R

Radość (1)

Rana (1)

Realista (2)

Religia (9)

Rewolucja (35)

Robotnik (24)

Rodzina (18)

Rosja (4)

Rosjanin (10)

Rośliny (5)

Rozczarowanie (4)

Rozkosz (1)

Rozpacz (11)

Rozstanie (2)

Ruiny (1)

Rzeka (2)

S

Samobójstwo (3)

Samolubstwo (1)

Samotnik (5)

Samotność (9)

Sąd (2)

Sen (5)

Siła (3)

Siostra (4)

Słońce (1)

Słowo (4)

Sługa (28)

Smutek (1)

Społecznik (14)

Spowiedź (2)

Sprawiedliwość (4)

Starość (11)

Strach (5)

Strój (14)

Sumienie (2)

Syn (36)

Syn marnotrawny (1)

Syzyf (1)

Szaleniec (4)

Szaleństwo (3)

Szantaż (3)

Szatan (1)

Szczęście (4)

Szkoła (20)

Szlachcic (52)

Sztuka (3)

Ś

Ślub (2)

Śmiech (8)

Śmierć (19)

Śmierć bohaterska (1)

Śpiew (2)

Światło (3)

Świątynia (3)

Święty (1)

T

Tajemnica (2)

Taniec (5)

Tchórzostwo (2)

Teatr (2)

Testament (4)

Tęsknota (8)

Tłum (4)

Trup (4)

Twórczość (3)

U

Ucieczka (2)

Uczeń (12)

Upadek (6)

Urzędnik (8)

W

Walka (23)

Walka klas (1)

Warszawa (2)

Wiatr (10)

Wieczór (1)

Wiedza (2)

Wierność (2)

Wierzenia (1)

Wieś (20)

Więzienie (3)

Więzień (1)

Wina (3)

Wiosna (14)

Wizja (6)

Władza (14)

Własność (9)

Woda (9)

Wojna (28)

Wojsko (1)

Wolność (8)

Wróg (3)

Wspomnienia (13)

Wygnanie (1)

Wyrzuty sumienia (7)

Wzrok (1)

Z

Zabawa (3)

Zabobony (1)

Zaświaty (1)

Zazdrość (7)

Zbrodnia (4)

Zbrodniarz (3)

Zdrada (4)

Zdrowie (2)

Zemsta (9)

Zesłaniec (1)

Ziarno (1)

Ziemia (3)

Zima (4)

Zło (3)

Złodziej (1)

Zmartwychwstanie (1)

Zwierzę (2)

Zwierzęta (11)

Zwycięstwo (3)

Ż

Żałoba (2)

Żart (1)

Żebrak (3)

Żołnierz (47)

Żona (11)

Życie jako wędrówka (1)

Żyd (22)

Żywioły (6)

Autor: Stefan Żeromski

Ur.
14 października 1864 r. w Strawczynie (Kieleckie)
Zm.
20 listopada 1925 r. w Warszawie
Najważniejsze dzieła:
nowele: Rozdziobią nas kruki, wrony, Siłaczka, Doktor Piotr (1895); powieści: Syzyfowe prace (1897); Ludzie bezdomni (1899); Popioły (1904), Wierna rzeka (1912), Przedwiośnie (1924); dramaty: Róża (1909), Uciekła mi przepióreczka (1924)

Prozaik, publicysta i dramatopisarz okresu Młodej Polski. Pseudonimy: Maurycy Zych, Józef Katerla. Zaznał biedy, pochodził ze zubożałej szlachty, wcześnie stracił rodziców, pracował jako korepetytor i guwerner oraz bibliotekarz. W latach 1892-1896 w Zurychu zetknął się z polską radykalną emigracją. Idee socjalizmu i syndykalizmu były mu równie bliskie jak polskie racje narodowe i państwowe. Zabierał głos we wszystkich sprawach istotnych dla polskiej kultury, w dwudziestoleciu międzywojennym nazywany „sumieniem narodu”. Twórca powieści modernistycznej (Ludzie bezdomni), stworzył ważne kreacje społeczników.
W 1924 kandydował do Nagrody Nobla, ale jej nie otrzymał, głównie z powodu kampanii niemieckiej po opublikowaniu tomu Wiatr od morza (1922).

Stefan Żeromski w Wikipedii
Zamknij

* Ładowanie