Wolne Lektury potrzebują pomocy...


Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 375 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 1000 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Oferta dla Przyjaciół

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do specjalnych publikacji wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur. Kliknij, by przejść do strony płatności!

x

Spis treści

    1. Polska: 1
    2. Rosja: 1
    3. Śmierć: 1
    4. Walka: 1
    5. Wojna: 1
    6. Żołnierz: 1

    Władysław TarnowskiŚpiewka powstańców z oddziału Langiewicza[1]

    Żołnierz, Śmierć, WojnaJak to na wojence ładnie[2], jak to na wojence ładnie,
    Kiedy ułan z konia spadnie, (bis)
    Koledzy go nie ratują, koledzy go nie ratują,
    Jeszcze końmi go tratują.
    Kapitan pułku wymaże[3], kapitan pułku wymaże,
    Porucznik grzebać rozkaże[4].
    A za jego młode lata, a za jego młode lata,
    Grają w trąby tra-ta, tra-ta.
    A za jego trudy, prace, a za jego trudy, prace,
    Grały mu kule, kartacze[5].
    A za jego trudy, lata[6], a za jego trudy, lata,
    Dała ognia cała rota.
    A już my go pochowali, a już my go pochowali
    «Requiescat[7]» zaśpiewali.
    Rosja, Polska, WalkaPopamiętają Moskale, popamiętają Moskale,
    Jak dostali w skórę w Skale!
    Wyginęła ich połowa, wyginęła ich połowa,
    Reszta uszła do Miechowa.
    Z Miechowa ich wypędzimy, z Miechowa ich wypędzimy,
    Aż o Radom się oprzemy.
    A z radomskiej okolicy, a z radomskiej okolicy
    Pójdziem prosto do stolicy.
    Niech pamiętają łajdaki, niech pamiętają łajdaki
    Jak dzielnie biją Polaki.
    A dla naszej większej chwały, a dla naszej większej chwały,
    Wiwat! sztab i korpus cały.
    A dla naszej mniejszej troski, a dla naszej mniejszej troski,
    Wiwat! pułkownik Czachowski[8].

    Przypisy

    [1]

    Śpiewka powstańców z oddziału Langiewicza — W publikowanej tu wersji autorem słów pieśni (jak również melodii opartej na na ludowej pieśni węgierskiej) jest Władysław Tarnowski; była ona śpiewana przez żołnierzy powstania styczniowego (stąd tytuł). Wcześniej jednak istniał jej pierwowzór, powstały najprawdopodobniej pod koniec XVIII w. wieku, znany pod tytułem Żołnierz ochoczy a. A kto chce rozkoszy użyć. Bardzo popularna także wśród legionistów w latach 1914–1918, pieśń doczekała się wielu przeróbek i wersji. [przypis edytorski]

    [2]

    jak to na wojence ładnie — w niektórych odmianach tekstu tę najbardziej znaną strofę poprzedza jeszcze następująca: „A kto chce rozkoszy użyć/ Niech na wojnę idzie służyć”. Lub też nawet dłuższy tekst wprowadzający w szczegóły życia żołnierskiego: „А kto chce rozkoszy użyć/ Musi iść w ułany służyć./ Tam rozkoszy on użyje/ Krwi jak wody się napije./ Tam mu dadzą mundur nowy,/ A na mundur kij dębowy./ Tam mu każą maszerować/ Jeszcze lepiej niż tańcować”. [przypis edytorski]

    [3]

    kapitan pułku wymaże — w innej wersji tekstu: „rotmistrz z listy go wymaże”. [przypis edytorski]

    [4]

    porucznik grzebać rozkaże — w innej wersji tekstu: „wachmistrz trumnę zrobić każe”. [przypis edytorski]

    [5]

    grały mu kule, kartacze — w innej wersji tekstu: „hejnał zagrają trębacze” [przypis edytorski]

    [6]

    A za jego trudy, lata — od tego miejsca inna, popularna dziś wersja piosenki brzmi odmiennie od tekstu historycznie pierwotnego, śpiewanego przez powstańców 1863 roku: „A za jego trudy, znoje,/ Wystrzelą mu trzy naboje./ A za jego krwawe rany/ Dołek w ziemi wykopany./ Tylko grudy zaburczały,/ Chorągiewki zafurczały./ A nad grobem krzyż drewniany:/ Śpij żołnierzu, śpij kochany!/ Śpij kolego, twarde łoże,/ Zobaczym się jutro może./ Śpij kolego, bo na wojnie/ Tylko w grobie jest spokojnie./ Śpij kolego w ciemnym grobie,/ Niech się Polska przyśni tobie”. [przypis edytorski]

    [7]

    requiescat (łac.: niech pozostaje) — pierwsze słowo formuły wypowiadanej nad zmarłym; requiescat in pace: niech spoczywa w pokoju. [przypis edytorski]

    [8]

    Czachowski, Dionizy Feliks (1810–1863) — pułkownik, jeden z najwybitniejszych dowódców w powstaniu styczniowym, naczelnik wojskowy województwa sandomierskiego; osłaniał oddziały gen. Langiewicza (od 11 marca 1863 r. dyktatora powstania) pod Suchedniowem, Staszowem i Małogoszczem; walczył pod Pieskową Skałą, Chrobrzem i Grochowiskami; poległ pod Jaworem Soleckim. [przypis edytorski]

    Close
    Please wait...