TPWL

Wolne Lektury potrzebują pomocy! Wesprzyj bezpłatną bibliotekę internetową i przeczytaj utwory napisane specjalnie dla Ciebie.

x

Spis treści

    1. Polska: 1
    2. Rosja: 1
    3. Śmierć: 1
    4. Walka: 1
    5. Wojna: 1
    6. Żołnierz: 1

    Władysław TarnowskiŚpiewka powstańców z oddziału Langiewicza[1]

    1

    Żołnierz, Śmierć, WojnaJak to na wojence ładnie[2], jak to na wojence ładnie,

    Kiedy ułan z konia spadnie, (bis)

    Koledzy go nie ratują, koledzy go nie ratują,

    Jeszcze końmi go tratują.

    5

    Kapitan pułku wymaże[3], kapitan pułku wymaże,

    Porucznik grzebać rozkaże[4].

    A za jego młode lata, a za jego młode lata,

    Grają w trąby tra-ta, tra-ta.

    A za jego trudy, prace, a za jego trudy, prace,

    10

    Grały mu kule, kartacze[5].

    A za jego trudy, lata[6], a za jego trudy, lata,

    Dała ognia cała rota.

    A już my go pochowali, a już my go pochowali

    «Requiescat[7]» zaśpiewali.

    15

    Rosja, Polska, WalkaPopamiętają Moskale, popamiętają Moskale,

    Jak dostali w skórę w Skale!

    Wyginęła ich połowa, wyginęła ich połowa,

    Reszta uszła do Miechowa.

    Z Miechowa ich wypędzimy, z Miechowa ich wypędzimy,

    20

    Aż o Radom się oprzemy.

    A z radomskiej okolicy, a z radomskiej okolicy

    Pójdziem prosto do stolicy.

    Niech pamiętają łajdaki, niech pamiętają łajdaki

    Jak dzielnie biją Polaki.

    25

    A dla naszej większej chwały, a dla naszej większej chwały,

    Wiwat! sztab i korpus cały.

    A dla naszej mniejszej troski, a dla naszej mniejszej troski,

    Wiwat! pułkownik Czachowski[8].

    Przypisy

    [1]

    Śpiewka powstańców z oddziału Langiewicza — W publikowanej tu wersji autorem słów pieśni (jak również melodii opartej na na ludowej pieśni węgierskiej) jest Władysław Tarnowski; była ona śpiewana przez żołnierzy powstania styczniowego (stąd tytuł). Wcześniej jednak istniał jej pierwowzór, powstały najprawdopodobniej pod koniec XVIII w. wieku, znany pod tytułem Żołnierz ochoczy a. A kto chce rozkoszy użyć. Bardzo popularna także wśród legionistów w latach 1914–1918, pieśń doczekała się wielu przeróbek i wersji. [przypis edytorski]

    [2]

    jak to na wojence ładnie — w niektórych odmianach tekstu tę najbardziej znaną strofę poprzedza jeszcze następująca: „A kto chce rozkoszy użyć/ Niech na wojnę idzie służyć”. Lub też nawet dłuższy tekst wprowadzający w szczegóły życia żołnierskiego: „А kto chce rozkoszy użyć/ Musi iść w ułany służyć./ Tam rozkoszy on użyje/ Krwi jak wody się napije./ Tam mu dadzą mundur nowy,/ A na mundur kij dębowy./ Tam mu każą maszerować/ Jeszcze lepiej niż tańcować”. [przypis edytorski]

    [3]

    kapitan pułku wymaże — w innej wersji tekstu: „rotmistrz z listy go wymaże”. [przypis edytorski]

    [4]

    porucznik grzebać rozkaże — w innej wersji tekstu: „wachmistrz trumnę zrobić każe”. [przypis edytorski]

    [5]

    grały mu kule, kartacze — w innej wersji tekstu: „hejnał zagrają trębacze” [przypis edytorski]

    [6]

    A za jego trudy, lata — od tego miejsca inna, popularna dziś wersja piosenki brzmi odmiennie od tekstu historycznie pierwotnego, śpiewanego przez powstańców 1863 roku: „A za jego trudy, znoje,/ Wystrzelą mu trzy naboje./ A za jego krwawe rany/ Dołek w ziemi wykopany./ Tylko grudy zaburczały,/ Chorągiewki zafurczały./ A nad grobem krzyż drewniany:/ Śpij żołnierzu, śpij kochany!/ Śpij kolego, twarde łoże,/ Zobaczym się jutro może./ Śpij kolego, bo na wojnie/ Tylko w grobie jest spokojnie./ Śpij kolego w ciemnym grobie,/ Niech się Polska przyśni tobie”. [przypis edytorski]

    [7]

    requiescat (łac.: niech pozostaje) — pierwsze słowo formuły wypowiadanej nad zmarłym; requiescat in pace: niech spoczywa w pokoju. [przypis edytorski]

    [8]

    Czachowski, Dionizy Feliks (1810–1863) — pułkownik, jeden z najwybitniejszych dowódców w powstaniu styczniowym, naczelnik wojskowy województwa sandomierskiego; osłaniał oddziały gen. Langiewicza (od 11 marca 1863 r. dyktatora powstania) pod Suchedniowem, Staszowem i Małogoszczem; walczył pod Pieskową Skałą, Chrobrzem i Grochowiskami; poległ pod Jaworem Soleckim. [przypis edytorski]

    Close
    Please wait...