Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
300 000 zł

Cześć, jestem Dominik. Jestem właścicielem Postęp Studio i razem z Wolnymi Lekturami od ponad dwóch lat realizujemy dla Was audiobooki, których możecie słuchać za darmo. Z tego miejsca chciałbym Was też zaprosić do wspierania po prostu Wolnych Lektur, bo Wolne Lektury istnieją właśnie dzięki Wam i dzięki Wam mogą takie projekty tu działać. Tylko po prostu liczą na mały gest od Was, od Ciebie, który może przyczynić się do tego, żeby nasza kultura mogła dalej trwać, istnieć i zachować się na lata. Zapraszam do wsparcia.

Wesprzyj Wolne Lektury — teraz, zanim zapomnisz
Szacowany czas do końca: -
Adam Mickiewicz, Śmierć Pułkownika

Spis treści

    1. Kobieta: 1
    2. Koń: 1
    3. Przywódca: 1
    4. Religia: 1
    5. Rycerz: 1
    6. Śmierć bohaterska: 1
    7. Żołnierz: 1

    Adam MickiewiczŚmierć Pułkownika

    1
    Kobieta, Przywódca, Rycerz, Śmierć bohaterska, ŻołnierzW głuchéj puszczy, przed chatką leśnika,
    Rota[1] strzelców stanęła zielona;
    A u wrót stoi straż Pułkownika,
    Tam w izdebce Pułkownik[2] ich kona.
    5
    Z wiosek zbiegły się tłumy wieśniacze:
    Wódz to był wiélkiej mocy i sławy,
    Kiedy po nim lud prosty tak płacze
    I o zdrowie tak pyta ciekawy.
    KońKazał konia Pułkownik kulbaczyć,
    10
    Konia w każdéj sławnego potrzebie;
    Chce go jeszcze przed śmiercią obaczyć,
    Kazał przywieść do izby — do siebie.
    Kazał przynieść swój mundur strzelecki,
    Swój kordelas i pas i ładunki;
    15
    Stary żołnierz, — on chce, jak Czarniecki,
    Umierając, swe żegnać rynsztunki[3].
    A gdy konia już z izby wywiedli,
    ReligiaPotém do niéj wszedł ksiądz z Panem Bogiem;
    I żołnierze od żalu pobledli,
    20
    A lud modlił się klęcząc przed progiem.
    Nawet starzy Kościuszki żołnierze,
    Tyle krwi swéj i cudzéj wylali,
    Łzy ni jednéj — a teraz płakali,
    I mówili z księżami[4] pacierze.
    25
    Z rannym świtem dzwoniono w kaplicy;
    Już przed chatą nie było żołnierza,
    Bo już Moskal był w téj okolicy.
    Przyszedł lud widzieć zwłoki rycerza.
    Na pastuszym tapczanie on leży —
    30
    W ręku krzyż, w głowach siodło i burka,
    A u boku kordelas, dwururka.
    Lecz ten wódz, choć w żołnierskiéj odzieży,
    Jakie piękne dziewicze ma lica?
    Jaką pierś? — Ach, to była dziewica,
    35
    To Litwinka, dziewica-bohater,
    Wódz Powstańców — Emilija Plater!

    Przypisy

    [1]

    rota — tu: oddział. [przypis edytorski]

    [2]

    Pułkownik — Pułkownikiem tym jest Emila hr. Platerówna (1806–1831), od dzieciństwa niemal marząca o odegraniu roli Joanny d'Arc. Umysłowo i fizycznie przygotowaną zastał ją listopad 1830 r. Na pierwsze hasło zapałem swym porywa mieszkańców Dusiat, organizuje z nich zastęp powstańców, stacza nieszczęśliwą (z powodu braku amunicji) walkę z Moskalami pod Jeziorasami, łączy się następnie z partią wolnych strzelców wilkomierskich, walczy z nadzwyczajnym męstwem w bitwie pod Prystawianami przy boku Potockiego. Gdy Chłapowski stanął na Litwie, zamianował ją kapitanem w 25. pułku liniowym; w tym charakterze bierze ona udział w zaciętych walkach pod Kownem i Szawlami. Kiedy zaś Chłapowski postanowił wycofać się do Prus, opuszcza go i usiłuje przedrzeć się do Warszawy; po dziesięciodniowym jednak marszu w chłodzie i głodzie, wyczerpana do cna z sił, została w chacie leśnika, skąd za staraniem krewniaka przeniesiona do dworu właściciela wsi, poczęła powoli przychodzić do sił. Na wieść o upadku Warszawy popadła w rozpacz; wielkie, gorące serce przestało bić, nie chcąc bić na grobie ojczyzny (J. Straszewicz, Emilie Plater. Sa Vie et sa Mort). [przypis redakcyjny]

    [3]

    chce, jak Czarniecki,/ Umierając, swe żegnać rynsztunki — Pomysł żegnania się z koniem, towarzyszem bojów, przejęty, zdaje się, z Niemcewicza dumy o Czarnieckim, w której poeta za Kochowskim wprowadził podobną wzruszającą scenę żegnania się wodza z ulubionym rumakiem. [przypis redakcyjny]

    [4]

    księżami — dziś popr.: księżmi. [przypis edytorski]

    Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

    Dane do przelewu tradycyjnego:

    nazwa odbiorcy

    Fundacja Wolne Lektury

    adres odbiorcy

    ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

    numer konta

    75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

    tytuł przelewu

    Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

    wpłaty w EUR

    PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

    Wpłaty w USD

    PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

    SWIFT

    WBKPPLPP

    x
    Skopiuj link Skopiuj cytat
    Zakładka Istniejąca zakładka Notka
    Słuchaj od tego miejsca