Chcemy, aby każde dziecko w Polsce miało wygodny i bezpłatny dostęp do lektur szkolnych - zróbmy to razem! Wspieraj Wolne Lektury stałą wpłatą

Dorzucam się!
Tym razem nie pomogę
Ufunduj e-książki dla dzieciaków

Lektury szkolne za darmo dla każdego dzieciaka? To możliwe dzięki wsparciu darczyńców takich jak Ty! Kliknij i dorzuć się >>>

x

5999 darmowych utworów do których masz prawo

Język

Gatunek: Dialog,
motyw: Śmiech,
autor: Pietro Aretino,
epoka: Renesans

  • Pietro Aretino X

Gatunek: Dialog

Najważniejsi twórcy
Platon Obrona Sokratesa, Uczta itd., Mikołaj Rej Krótka rozprawa między trzema osobami, Panem, Wójtem i Plebanem, Cyprian Kamil Norwid Promethidion.

dialog (z gr. diálogos: rozmowa), wywodzący się ze starożytnej Grecji gatunek literacki, mający formę rozmowy między dwoma lub więcej osobami; często używany dla przekazania treści filozoficznych lub politycznych.

Dialog w Wikipedii

Motyw: Śmiech

Hasło to odnosi się nie tylko do szczególnego grymasu twarzy, ale także do sytuacji budzących śmiech (a jako że nic tak nie odróżnia ludzi od siebie, jak poczucie humoru — to, co budzi śmiech jest wielce znaczące). Odgłosy śmiechu oraz przemyślenia ze śmiechem związane odnajdujemy w całej literaturze. Już Kochanowski pisał:
„Sam ze wszystkiego stworzenia
Człowiek ma śmiech z przyrodzenia;
Inszy wszelaki zwierz niemy
Nie śmieje się, jako chcemy.” [Pieśń świętojańska o sobótce]
Mamy też oświeceniowe: „I śmiech niekiedy może być nauką” oraz niewesołą historię „Człowieka śmiechu” Wiktora Hugo (opowiadanie pod takim samym tytułem napisał również J.D. Salinger), która to książka stała się swego czasu lekturą epoki. O śmiechu pisał Bergson, Nietzsche, Darwin. Uśmiech „Mona Lisy” pozostaje frapujący od setek lat... Ciekawe jest tropienie śmiechu w dramacie. I nie zapominajmy o „he, he” Stanisława Przybyszewskiego.

Autor: Pietro Aretino

Ur.
20 kwietnia 1492 w Arezzo
Zm.
21 października 1556 w Wenecji
Najważniejsze dzieła:
Ragionamenti (cz. 1--2 1536-56, m.in. Żywoty kurtyzan , O łajdactwach męskich ), La cortigiana (1525), Sonetti lussuriosi (1526)

Włoski satyryk, poeta, dramatopisarz i publicysta okresu renesansu, utrzymywał się również z szantażu literackiego, zyskując sobie miano ,,bicza książąt". Urodził się w biednej rodzinie, w młodości zajmował się malarstwem, następnie zaczął próbować sił w literaturze. W 1512 roku wydał w Wenecji tomik sonetów. Po przybyciu do Rzymu znalazł bogatego mecenasa, który polecił go na dworze papieskim. Obdarzony wrodzonym dowcipem i żyłką satyryczną szybko zyskał względy prałatów, książąt i artystów, którzy zabiegali o jego przyjaźń w obawie przed ostrym piórem Aretina. Uprawiał różne gatunki literackie: od listów poświęconych bieżącym wydarzeniom politycznym, przez bezpruderyjne sonety erotyczne, dialogi opisujące życie kurtyzan, komedie, aż po dzieła głęboko religijne.

Epoka: Renesans

Czas
w Europie koniec XIII — pocz. XVI w.; w Polsce XV-XVI w.
Najwybitniejsi twórcy
F. Petrarca, G. Boccacio, P. Ronsard, L. Ariosto, T. Tasso, L. de Camoes, M. Cervantes, F. Rabelais, M. Montaigne, N. Machiavelli, M. Rej, J. Kochanowski, K. Janicki, A. Krzycki, J. Dantyszek, Ł. Górnicki, A. Frycz Modrzewski
Reprezentatywne gatunki
fraszka, pieśń, elegia, tren, traktat parenetyczny, dialog polityczny, sonet, oda

Inaczej: odrodzenie, epoka po średniowieczu a przed barokiem, charakteryzująca się wszechstronnym odrodzeniem tradycji antycznych (w tym gatunków sztuki, kierunków filozofii, języków starożytnych — powrót do źródeł ad fontes) oraz zainteresowanie człowiekiem, właściwymi mu sferami np. językiem, anatomią, twórczymi możliwościami, sposobem istnienia w świecie (antropocentryzm, humanizm). Ideałem był człowiek wszechstronnie wykształcony i aktywny w wielu dziedzinach (Leonardo da Vinci jako człowiek renesansu; poeta doctus). Zjawiskami związanymi z nowym prądem była laicyzacja i rozwój nauki, czy reformacja, w której przejawiał się humanistyczny indywidualizm w podejściu do kwestii religijnych i politycznych oraz krytycyzm wobec autorytetów.

Renesans w Wikipedii
Zamknij

* Ładowanie