Spis treści

    1. Bóg: 1
    2. Dźwięk: 1
    3. Kondycja ludzka: 1
    4. Łzy: 1
    5. Muzyka: 1
    6. Sztuka: 1

    Charles BaudelaireKwiaty złaLatarnietłum. Adam M-ski

    1

    SztukaRubens[1] — ogród lenistwa, rzeka zapomnienia,

    Puch ciał świeżych, od których miłość stroni z dala,

    Lecz gdzie życie wciąż kipi pełne ruchu, wrzenia,

    Jak powietrze pod niebem, jako w morzu fala.

    5

    Da Vinci[2] — duch jak głębia ciemnego zwierciadła,

    W którym anioły śliczne, z uśmiechy słodkimi[3],

    Tajemnicą okryte wstają jak widziadła

    W kraju zamkniętym lody i jodły[4] smukłymi.

    Rembrandt[5] — pełen stłumionych gwarów szpital smutny,

    10

    Gdzie tylko krzyż wyciąga ramiona olbrzymie,

    Gdzie się z brudów modlitwa i płacz rwie pokutny,

    I czarem z nagła przemknie błysk słaby, jak w zimie.

    Buonarotti[6] — otchłań, gdzie jawią się oku

    Herkule i Chrystusy, i sztywne jak struny

    15

    Potężnych widm postacie powstające w mroku,

    Które, prostując palce, drą swoje całuny;

    Wściekłości zapaśników, faunowe bezwstydy

    Tyś oddał, z dumnym sercem wyżółkły szkielecie,

    Wielki odkrywco piękna śród nędz i ohydy,

    20

    Mocarzu galerników, tęskliwy Pugecie[7]!

    Watteau[8] — karnawał, kędy krocie serc szlachetnych,

    Płomieniąc się, unoszą motylimi loty,

    Tłum ozdób lekkich, świeżych, co przy ogniach świetnych

    Pająków — tchną w balowy wir szału zawroty.

    25

    Goya[9] — zmora, — świat ciemny, gdzie wiedźmy trup dziecka

    Warzą pośród sabatów, gdzie u luster baby,

    A pończoszki — dziew rzesza naga i zdradziecka

    Tak wdziewa, by szatanów skusiły powaby;

    Delacroix[10] — przez piekieł opętany mary,

    30

    Staw krwi pośród zielonych wiecznie sosen cienia,

    Kędy pod niebem chmurnym dziwaczne fanfary

    Muzyka, DźwiękPłyną, jakby Webera[11] tłumione westchnienia:

    Te przekleństwa, bluźnierstwa, te skargi, zachwyty,

    Te krzyki i łzy rzewne, i hymny weselne,

    35

    To przez sto labiryntów głos echem odbity,

    Opium boskie, co serca upaja śmiertelne;

    To hasło, przekazane przez legiony straży,

    To rozkaz, przez tysiączne tuby powtarzany,

    Majak, co się ze szczytu wież tysiąca żarzy,

    40

    Sygnał w puszczy zbłąkanym myśliwcom podany.

    Łzy, Kondycja ludzka, BógBo, zaprawdę, najlepsze godności swej, Panie,

    Świadectwo, jakie ludzkość składa tobie, Bogu,

    Jest to wrzące, przeciągłe z wieków w wieki łkanie,

    Co aż tam u wieczności twej zamiera progu!

    Przypisy

    [1]

    Rubens, Peter Paul (1577–1640) — malarz flamandzki, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli baroku. [przypis edytorski]

    [2]

    Da Vinci, Leonardo (1452–1519) — wł. malarz, a także architekt, filozof, poeta i wynalazca; najwybitniejszy przedstawiciel renesansu. [przypis edytorski]

    [3]

    z uśmiechy słodkimi — dziś popr.: z uśmiechami słodkimi. [przypis edytorski]

    [4]

    zamkniętym lody i jodły — dziś popr.: zamkniętym lodami i jodłami. [przypis edytorski]

    [5]

    Rembrandt, Harmenszoon van Rijn (1606–1669) — holenderski malarz, rysownik i grafik. [przypis edytorski]

    [6]

    Buonarotti, właśc. Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni, zw. Michałem Aniołem (1475–1564) — wł. malarz, rzeźbiarz, poeta i architekt epoki renesansu. [przypis edytorski]

    [7]

    Puget, Pierre (1620–1694) — fr. rzeźbiarz, malarz i architekt barokowy; twórca rzeźb religijnych, mitologicznych i historycznych, portrecista; jego styl cechował naturalizm i dynamika formy. [przypis edytorski]

    [8]

    Watteau, Jean Antoine (1684–1721) — fr. malarz i rysownik; kolorysta, przedstawiciel rokoka. [przypis edytorski]

    [9]

    Goya, właśc. Francisco José Goya y Lucientes (1746–1828) — malarz nadworny królów Hiszpanii: Karola III Burbona, Karola IV Burbona i Ferdynanda VII Burbona; nasycał styl klasycyzmu barokową ekspresją. [przypis edytorski]

    [10]

    Delacroix, Ferdinand Victor Eugène (1798–1863) — fr. malarz, sztandarowy przedstawiciel romantyzmu; jego malarstwo pozostawało pod silnym wpływem Rubensa. [przypis edytorski]

    [11]

    Weber, Carl Maria (1786–1826) — niem. kompozytor, przedstawiciel wczesnego romantyzmu. [przypis edytorski]

    Zamknij
    Proszę czekać…