Spis treści

    1. Miłość: 1
    2. Samolubstwo: 1
    3. Walka: 1

    Uwspółcześnienia: stolowym -> stalowym; wziąść -> wziąć; pruchnie -> próchnie; w padnie -> wpadnie. Zmodernizowano interpunkcję.

    Elżbieta DrużbackaWiersze światoweNa piękność Narcyssa, uciekającego od miłości Nimfy Echo nazwane

    1

    Miłość, Walka, SamolubstwoDarmo zaczynasz wojnę z miłością, Narcyssie,

    Darmo się z nią potykasz[1] w stalowym kiryssie[2],

    Darmo ufasz w orężu, w trójgraniastą szpadę,

    Gdyć nagie dziecko wziąć ją potrafi przez zdradę;

    5

    Wnet jedna strzałka

    Zwojuje śmiałka.

    Uciekaj w skały, puszcze, w knieje, lasy ciemne,

    Uznasz, że w twem myślistwie uciechy daremne;

    Pójdzie miłość za tobą i tam ci dokuczy,

    10

    Zganić pychę, jak jej masz hołdować, nauczy.

    Porzuć zwierzynę,

    Kochaj dziewczynę.

    Pokaż mi Bohatyra, którego w tem męztwie[3]

    By nad nim miłość tryumf nie wzięła w zwycięztwie[4].

    15

    Każda broń z twardej stali wykowana[5] pryśnie,

    Przez pancerze, szyszaki, snadno[6] się przeciśnie.

    Marsa roboty

    Zmieni w zaloty.

    Przez mury, bramy, szańce, przez okopy, mosty,

    20

    Miłość ma wolny przystęp i gościniec prosty.

    Jeszcze taka forteca w naturze nie była,

    Której by miłość swoją sztuką nie dobyła.

    Architekt za nic

    Uchodzi z granic.

    25

    W głuchych jaskiniach znajdzie miłość Eremitę[7],

    Zapuści w zimny krzemień, w iskrze ognie skryte,

    I ten, co go dopiero trącano krzesiwem,

    Staje się rozgorzałem w płomieniu łuczywem.

    Aż kości święte

    30

    W popiół rozdęte.

    Kryje się miłość rada w spuszczone kaptury,

    Gdzie chcąc być niepoznana, w skromności postury

    Przybiera swoję[8] postać, wnet jak się rozrucha[9]

    Podnieść radzi kaptura i pocieszyć ducha;

    35

    Pozwoli oku

    Zarwać widoku.

    Darmo Westalskie panny[10] wota czynią mocne

    Odprawiać pilne straże i dzienne, i nocne;

    Bo gdy sen naturalny, której zpląta[11] oczy,

    40

    Z bliskiego ognia często rada iskra skoczy,

    Aż łamie wiarę

    Gani ofiarę.

    Miłość śliczne purpury, co je wstyd farbuje

    I czym się czystość zdobi, tak zmaże, zgluzuie,

    45

    Że potem żaden malarz glansu ni poloru,

    Nie potrafi przywrócić własności koloru;

    Opełzły farby

    Bo w wstydzie karby.

    Bywa miłość w ogródku obwiedzionym płotem

    50

    Złotej ligi małżeńskiej, choć jej to nic po tem,

    Bozkie psować wyroki; lecz ta gospodyni

    W gruntownym ogrodzeniu skryte dziury czyni,

    Zkąd[12] wielkie szkody

    W jarzynie młody[13].

    55

    Rozgrzeje miłość i tych, co je wiek zgrzybiały

    Z ciepła naturalnego odmienił w śnieg biały,

    Trudnej dokaże sztuki, jeźli[14] w zgniłym próchnie

    Ognia mniej, dymu więcej znajdzie, gdy weń dmuchnie;

    Bies się ucieszy

    60

    Gdy stary zgrzeszy.

    Otoż masz jawny dowód Narcyssie zuchwały,

    Że miłości w daninie hołduje świat cały;

    Czują ludzie, czuje zwierz, czuje to co żyje,

    Moc pani, z której władzy nikt się nie wybije.

    65

    Porzuć upory

    Zażyi[15] pokory.

    Idź tam życzę, gdzie Echo swym cię prosi głosem,

    Często instynkt prowadzi za fortuny losem

    Tych, co za wolą nieba i za ludzką radą

    70

    Chodzą i swego szczęścia w nich nadzieję kładą;

    Kto się tak rządzi

    Nigdy nie zbłądzi.

    Lecz kto zuchwale stąpa, górą nosi oczy,

    Wpadnie w dół lub się w wodzie głębokiej omoczy,

    75

    Jak Narcyss wzgardził Nimfę, a do źródła kwapił,

    Z łez własnych trunku zażył i śmierci się napił.

    Zkończył[16] ze wstydem

    Wojnę z Kupidem.

    Przypisy

    [1]

    potykać się — walczyć, stawać do pojedynku. [przypis edytorski]

    [2]

    kirys — pancerz chroniący tułów; tu w pisowni starop. z podwojonym s. [przypis edytorski]

    [3]

    męztwie — dziś popr. forma ubezdźwięczniona: męstwie. [przypis edytorski]

    [4]

    zwycięztwie — dziś popr. forma ubezdźwięczniona: zwycięstwie. [przypis edytorski]

    [5]

    wykowany (daw.) — wykuty; por. kowal. [przypis edytorski]

    [6]

    snadno (daw.) — łatwo. [przypis edytorski]

    [7]

    eremita — pustelnik. [przypis edytorski]

    [8]

    swoję — dziś popr.: swoją. [przypis edytorski]

    [9]

    rozruchać się — dziś popr.: rozruszać się; por. ruch. [przypis edytorski]

    [10]

    westalskie panny — westalki; dziewice-kapłanki bogini Westy. [przypis edytorski]

    [11]

    zpląta — dziś popr.: splącze. [przypis edytorski]

    [12]

    zkąd — dziś popr. forma ubezdźwięczniona: skąd. [przypis edytorski]

    [13]

    w (…) młody — dziś popr.: w młodej. [przypis edytorski]

    [14]

    jeźli — dziś popr. forma ubezdźwięczniona: jeśli. [przypis edytorski]

    [15]

    zażyi — dziś popr.: zażyj. [przypis edytorski]

    [16]

    zkończył — dziś popr. forma ubezdźwięczniona: skończył. [przypis edytorski]

    Zamknij
    Proszę czekać…