Wolne Lektury potrzebują pomocy...



Wolne Lektury utrzymują się z dobrowolnych darowizn i dotacji.


Na stałe wspiera nas 376 czytelników i czytelniczek.
Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 1000 regularnych darczyńców.


Dołącz do darczyńców! Przyjaciele Wolnych Lektur zyskują wcześniejszy dostęp do nowych publikacji!
Potrzebujemy Twojej pomocy!

TAK, wpłacam
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Informacje o nowościach

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail.

x

5614 free readings you have right to

Language Language

Footnotes

By first letter: all | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

By type: all | Wolne Lektury editorial footnotes | source editorial footnotes

By qualifier: all | angielski, angielskie | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | dawne | filozoficzny | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | hiszpański | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | poetyckie | pogardliwe | polityczny | potocznie | przestarzałe | przysłowiowy | regionalne | rosyjski | rodzaj żeński | środowiskowy | staropolskie | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie

By language: all | polski


124 footnotes found

dać garła (starop.) — zginąć; dać się zabić (przez podcięcie gardła). [przypis edytorski]

dać obrok oku chciwemu (starop.) — karmić oko [wzrok] spragniony [widoku ukochanej]. [przypis edytorski]

dać sprawę (starop.) — zdać relację. [przypis edytorski]

dacieli miejsce (starop.) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy dacie miejsce. [przypis edytorski]

daj co przyczynie (starop.) — zrób co, zważaj na przyczynę. [przypis redakcyjny]

daleko (starop.) — bardzo. [przypis edytorski]

daleko (starop.) — tu: o wiele. [przypis edytorski]

Dalibóg (starop.) — doprawdy, słowo daję. [przypis edytorski]

dań (starop.) — danina, lenno. [przypis edytorski]

darda (starop.) — broń piechoty: włócznia, oszczep. [przypis redakcyjny]

darma (…) mowa (starop.) — daremna mowa. [przypis edytorski]

dasz gardło wnetże y pozbędziesz głowy (starop.) — konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że; inaczej: wnet [tj. wkrótce] dasz gardło [pod miecz] i zostaniesz pozbawiony głowy. [przypis edytorski]

dawać sprawę (starop.) — zdawać sprawę; relacjonować. [przypis edytorski]

dawając żartowi (starop.) — [mówiąc tak] na żart, żartem. [przypis redakcyjny]

dawić (starop.) — tu: dławić, dusić. [przypis edytorski]

delia (starop.) — rodzaj płaszcza. [przypis edytorski]

deszczka (starop.) — deseczka; tu: trumna. [przypis edytorski]

dla której przyczyny (starop.) — dla jakiej przyczyny; z jakiej przyczyny. [przypis edytorski]

dla smrodu (starop.) — z powodu smrodu. [przypis edytorski]

dla strachu (starop.) — z powodu strachu; obawiając się, bojąc się. [przypis edytorski]

dla tego (starop.) — po to, w tym celu; dziś: dlatego. [przypis edytorski]

Dla tej ociętnej i niestałej deki (starop.) — dla tego opornego i chwiejnego, wątłego sztyletu. [przypis edytorski]

do braku (starop.) — tu: do śmieci, do odpadów; por. starop. brakować: wybierać, przebierać. [przypis edytorski]

dobra myśl* (starop.) — pogoda ducha, pogoda umysłu, dobre usposobienie, dobry nastrój. [przypis redakcyjny]

dobrowolny* (starop.) — chętny, posłuszny, pełny dobrej woli. [przypis redakcyjny]

dobrze się nie wściekła (starop.) — o mało się nie wściekła. [przypis edytorski]

dobrze (starop.) — tu: znacznie. [przypis edytorski]

dobrze tak na cię (starop.) — dobrze ci tak. [przypis redakcyjny]

dobyć (starop.) — zdobyć. [przypis edytorski]

dobyty (starop.) — zdobyty. [przypis edytorski]

dobywać (starop.) — zdobywać. [przypis edytorski]

dochodzić kogo (starop.) — doganiać kogo. [przypis edytorski]

dojąd (starop.) — dokąd; póki. [przypis edytorski]

dojechać (starop.) — tu: dopłynąć; łódź góry dojechała tzn. dopłynęła morzem na wysokość góry znajdującej się u wybrzeża. [przypis redakcyjny]

dojmować (starop.) — dokuczać, przeszywać; ból mu dojmował, por. dziś: dojmujący ból. [przypis edytorski]

dojmować (starop.) — dokuczać, przeszywać; por. dziś: dojmujący ból. [przypis edytorski]

dokonać (starop.) — dobić, zabić (por. pokrewne: konać; dokonać żywota). [przypis redakcyjny]

dokonywać (starop.) — tu: konać; umierać. [przypis edytorski]

do któregobyś (…) bieżeć miała (starop.) — konstrukcja z przestawną końcówką formy trybu przypuszczającego czasownika; inaczej: do którego miałabyś bieżeć (tj. iść, pójść). [przypis edytorski]

do kupy (starop.) — tu: razem. [przypis edytorski]

dołoma (starop.) — dołman, szata zwierzchnia na zbroję (po węg. dolmany). [przypis redakcyjny]

domieściż (starop.) — doprowadzisz. [przypis edytorski]

dopadszy (starop.) — dziś popr.: dopadłszy. [przypis edytorski]

dopiero ku dniowi (starop.) — dopiero nad ranem. [przypis edytorski]

dopierom tam (…) zginęła (starop.) — konstrukcja z przestawną końcówką czasownika; inaczej: dopiero tam zginęłam. [przypis edytorski]

dopiro (starop.) — dopiero. [przypis redakcyjny]

do prawdy (starop.) — dziś: doprawdy; naprawdę. [przypis edytorski]

dordzałość (starop.) — dojrzałość. [przypis redakcyjny]

do śmierci prowadzi obojej (starop.) — konstrukcja z formą daw. liczby podwójnej, dziś: prowadzi do obu [rodzajów] śmierci; tj. do śmierci cielesnej i duchowej. [przypis edytorski]

doświadczona to (starop.) — tzn. jest to doświadczone; jest to potwierdzone doświadczeniem. [przypis edytorski]

dosiąc (starop.) — dziś popr. forma: dosięgnąć. [przypis edytorski]

dostać* (starop.) — dojrzeć. [przypis redakcyjny]

dostać (starop.) — tu: dobyć (miecza). [przypis edytorski]

dostało mi się (starop.) — udało mi się; przydarzyło mi się. [przypis edytorski]

dostawać czego (starop.) — wystarczać czego; mieć dosyć czego. [przypis edytorski]

dostawać się (starop.) — tu: dojrzewać. [przypis edytorski]

dostawa (starop.) — dostaje; zwycięstwa dostawa: uzyskuje zwycięstwo. [przypis edytorski]

dosuć (starop.) — dosypać, dolać. [przypis edytorski]

dosyt (starop.; tu forma N. lp: dosytem) — zaspokojenie potrzeb, nasycenie; por. współczesne wyrażenie: najeść się do syta. [przypis redakcyjny]

dotkliwy [język] (starop.) — dokuczliwy, zjadliwy. [przypis redakcyjny]

dotkliwy (starop.) — dokuczliwy, zjadliwy [język]. [przypis redakcyjny]

do tych czasów byliby trzymani (…) podobno (starop.) — dotychczas podobno są trzymani. [przypis edytorski]

do tych dób (starop.) — do tego czasu; dotychczas. [przypis edytorski]

do umoru (starop.) — [na umór; do ostatecznych granic] por. „śmiać się do zdechu”. [przypis redakcyjny]

dowcip (starop.) — inteligencja; intelekt; umysł. [przypis edytorski]

dowcip (starop.) — inteligencja, rozum, spryt. [przypis edytorski]

dowcip (starop.) — inteligencja, spryt. [przypis edytorski]

dowcip* (starop.) — rozum, inteligencja, talent, błyskotliwość. [przypis redakcyjny]

dowcip (starop.) — tu: być może chodzi o sprytne ukrywanie uczuć (dowcip jako fortel, zdolność kombinowania, pomysłowość). [przypis redakcyjny]

dowiadać sie o tym (starop.) — dowiadywać się o to, zastanawiać się nad tym. [przypis redakcyjny]

drążkowy (starop.) — kasztelan mniej znacznego grodu, na sejmie zasiadający na ławie, nie na krześle. [przypis edytorski]

drudzy (starop.) — tu: inni. [przypis edytorski]

drugą bramą chciała (starop.) — w domyśle: dostać się do miasta. [przypis edytorski]

drugi (starop.) — tu: inny. [przypis edytorski]

drzeń (starop.) — rdzeń. [przypis redakcyjny]

drzewiej (starop.) — dawniej, niegdyś, wcześniej. [przypis edytorski]

drzewo (starop.) — [tu:] kopia; [drzewce]. [przypis redakcyjny]

dudkami prześmiardła (starop.) — zestarzała się. [przypis redakcyjny]

dufać w co (starop.) — ufać czemu, mieć zaufanie do czego, pokładać nadzieję w czym. [przypis edytorski]

dufność (starop.) — tu: zaufanie. [przypis edytorski]

duszą kinie (starop.) — przeżyje chwilę ekstazy. [przypis edytorski]

dusze połowicę (starop.) — połowę duszy. [przypis redakcyjny]

dwadzieścia k temu cztyrzy lata (starop.) — dwadzieścia i do tego cztery lata; dwadzieścia cztery lata. [przypis edytorski]

dwa razyćby nas potrzeba porazić (starop.) — konstrukcja z partykułą -ci (skróconą do -ć) i ruchomą końcówką trybu przypuszczającego; znaczenie: trzeba by [ci] nas dwa razy porazić [dwa razy pokonać]. [przypis edytorski]

dwie dziewczynie (starop.) — daw. forma liczby podwójnej; dziś: dwie dziewczyny. [przypis edytorski]

dwujętny miech (starop.) — z dwiema rękojeściami, drążkami do ujęcia, tj. uchwycenia dwiema rękami]. [przypis redakcyjny]

Close

* Loading