Wolne Lektury potrzebują pomocy...


Wesprzyj Wolne Lektury 1% podatku - to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Nowoczesna Polska do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)

Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 448 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 1000 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Ankieta czytelników Wolnych Lektur

Wypełnij ankietę i pomóż nam rozwijać Wolne Lektury. Zajmie Ci to kilka minut, a nam pomoże stworzyć bibliotekę, która odpowiada na potrzeby naszych Czytelników i Czytelniczek.

x

5673 free readings you have right to

Language Language

Footnotes

By first letter: all | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

By type: all | author's footnotes | Wolne Lektury editorial footnotes | source editorial footnotes | translator's footnotes

By qualifier: all | angielski, angielskie | biologia, biologiczny | botanika | celtycki | chemiczny | dawne | francuski | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | łacina, łacińskie | literacki, literatura | matematyka | medyczne | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | poetyckie | potocznie | przestarzałe | regionalne | rodzaj nijaki | rosyjski | rzadki | środowiskowy | staropolskie | turecki | ukraiński | wulgarne | żartobliwie

By language: all | Deutsch | polski


5766 footnotes found

wynijdź (starop.) — wyjdź. [przypis edytorski]

wynijdzie (daw.) — wyjdzie. [przypis edytorski]

wynijść (daw.) — wyjść, opuścić. [przypis edytorski]

wynijść — dziś popr.: wyjść. [przypis edytorski]

wynijść — wyjść. [przypis edytorski]

wynikać (starop.) — tu: wypływać. [przypis edytorski]

wynikać (starop.) — wyglądać, wypływać, wychodzić. [przypis edytorski]

wynikać (starop.) — wyłaniać się. [przypis edytorski]

wynikać — wypływać. [przypis edytorski]

wynioszszy —dziś popr.: wyniósłszy. [przypis edytorski]

wyniść — dziś popr.: wyjść. [przypis edytorski]

wyniść (przestarz.) — wyjść. [przypis edytorski]

wyniść (starop.) — wyjść. [przypis edytorski]

wynosić (tu daw.) — wywyższać, cenić. [przypis edytorski]

wynosi sto czterdzieści cztery stóp — dziś popr.: wynosi sto czterdzieści cztery stopy. [przypis edytorski]

wynurzać — tu: ujawniać skryte myśli (we współczesnej polszczyźnie używa się rzeczownika „wynurzenia”). [przypis edytorski]

wynurzać — zwierzać, ujawniać. [przypis edytorski]

wynypać (gw.) — wyszukać, wyszperać. [przypis edytorski]

Wyoming (…) zapewne nieprędko stanem zostanie — Wyoming zostało przyjęte do Unii jako stan w roku 1890. [przypis edytorski]

wyonacyć (reg.) — oszukać. [przypis edytorski]

wyostrzywa (starop. forma) — wyostrza; ostrzy. [przypis edytorski]

wypądźże — wypędź (konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że). [przypis edytorski]

wypadek — tu: przypadek. [przypis edytorski]

wypadek — tu: wynik. [przypis edytorski]

wypadki, przypadki — dziś popr. N. lm: wypadkami, przypadkami. [przypis edytorski]

wypadki warszawskie — mowa o tzw. rewolucji 1905 roku. [przypis edytorski]

wypadków majowych z roku 1926 czy marcowych z roku 1927 — mowa o zamachu stanu w Polsce dokonanym w dniach 12–15 maja 1926 w Warszawie przez marsz. Józefa Piłsudskiego oraz zapewne o ogłoszonej 11 marca 1927 delegalizacji Niezależnej Partii Chłopskiej, radykalnie lewicowej partii ludowej. [przypis edytorski]

wypadkowo — przypadkowo. [przypis edytorski]

wypadkowy (daw.) — przygodny, przypadkowy. [przypis edytorski]

wypadły — tu: wynikający. [przypis edytorski]

wypaproszyć — dziś raczej: wypatroszyć. [przypis edytorski]

wyparować (daw.) — usunąć (dosł.: wyprząc z zaprzęgu). [przypis edytorski]

wyparować — dosł. wyprząc z zaprzęgu, tu: wyprzeć ze sceny. [przypis edytorski]

wyparować — tu: wyprząc. [przypis edytorski]

wyparować — wypchnąć (dosł.: wyprząc z zaprzęgu). [przypis edytorski]

wyparować — wyprząc z zaprzęgu. [przypis edytorski]

wypasać się — tuczyć się. [przypis edytorski]

wypasły — dobrze utrzymany. [przypis edytorski]

wypchniony (starop. forma) — wypchnięty. [przypis edytorski]

wypędka — wypędzonego, wygnańca. [przypis edytorski]

wypędzając ze swego państwa Maurów — mimo że akt kapitulacji Grenady (1492) gwarantował miejscowym muzułmanom (Maurom) zachowanie majątków i swobodę wyznania oraz praktykowania swoich obyczajów, to dekret z r. 1501 zobowiązywał wszystkich muzułmanów mieszkających w Kastylii do przyjęcia chrześcijaństwa albo opuszczenia kraju. W królestwie Aragonii, odrębnym prawnie od Kastylii, podobny dekret wydano w 1526. [przypis edytorski]

wypędzenie i wytępienie (…) Żydów z Hiszpanii — 31 marca 1492, trzy miesiące po zdobyciu Granady, ostatniego muzułmańskiego punktu oporu na Płw. Iberyjskim, Izabela I Kastylijska i Ferdynand II Aragoński wydali edykt nakazujący wszystkim Żydom przyjęcie chrześcijaństwa lub opuszczenie Hiszpanii z zakazem powrotu pod karą śmierci. Większość hiszpańskich Żydów przeszła na chrześcijaństwo wcześniej, w wyniku kolejnych fal prześladowań religijnych. Edykt został formalnie odwołany przez rząd Hiszpanii w roku 1968. [przypis edytorski]

wypętać — tu: otrzymać coś podstępem. [przypis edytorski]

wypełnijże (daw.) — konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że. [przypis edytorski]

wypełzły (daw.) — wyblakły, odbarwiony. [przypis edytorski]

wypełzły — wypłowiały, wytarty. [przypis edytorski]

wypełzywać — dziś popr. forma: wypełzać. [przypis edytorski]

wyperswadować — wytłumaczyć. [przypis edytorski]

wypierać się czegoś — zaprzeczać czemuś. [przypis edytorski]

wypisał (…) promocją (daw.) — dziś: wypisał promocję. [przypis edytorski]

wypisane jest w piątych Mojżeszowych księgach tymi słowy — 5. Mojż 19, 4-5. [przypis edytorski]

wypjem i zakusim (ros. выпьем и закусим) — wypijemy i zakąsimy. [przypis edytorski]

Wypłać żołd boską zapłatą, którym glina skleja rany — sens: wypłać żołd tym żołnierzom, którzy mają rany posklejane gliną. (W oryginale ta strofa brzmi: „Mais aux morts, qui ont tous été/ Couchés dans la glaise et le sable/ Donnez le repos ineffable,/ Seigneur! ils l'ont bien mérité.”). [przypis edytorski]

wyplemić — wyniszczyć całe plemię. [przypis edytorski]

wypluwka (biol.) — zlepek niestrawionych części pokarmu, np. kości, sierści, resztek roślinnych, wydalany przez otwór gębowy przez wiele gatunków ptaków, np. sowy i mewy. [przypis edytorski]

wypocznienie — dziś: wypoczęcie. [przypis edytorski]

wypogodzonem — daw. forma N. i Msc. lp przymiotników r.n.; dziś tożsama z r.m.: wypogodzonym. [przypis edytorski]

wypogodzonem — daw. forma N. i Msc. przymiotników i imiesłowów przymiotnikowych r.n.; dziś tożsama z r.m.: wypogodzonym. [przypis edytorski]

wypoliczkować — dziś tylko: spoliczkować (czynność jednokrotna). [przypis edytorski]

wypomadowany — wysmarowany pomadą. [przypis edytorski]

wypominki — modlitwy błagalne odmawiane za dusze zmarłych podczas mszy. [przypis edytorski]

wypominki — modlitwy za dusze zmarłych osób. [przypis edytorski]

wyporządzać (daw.) — szykować; opróżniać, uprzątać, oczyszczać. [przypis edytorski]

wypotrzebować — inaczej: zużyć na swoje potrzeby. [przypis edytorski]

wyprawa (daw.) — bielizna, pościel, sprzęty itp., otrzymywane przez dziewczynę wychodzącą za mąż od rodziców. [przypis edytorski]

wyprawa krzyżowa a. krucjata — wyprawa zbrojna przeciw poganom; w średniowieczu przeprowadzono kilka takich wypraw do Palestyny, doprowadzając nawet do założenia Królestwa Jerozolimskiego. [przypis edytorski]

wyprawa krzyżowa, krucjata — wyprawa zbrojna przeciw poganom; w średniowieczu przeprowadzono kilka takich wypraw do Palestyny, doprowadzając nawet do założenia Królestwa Jerozolimskiego. [przypis edytorski]

wyprawa krzyżowa — tu: wyprawa wojenna przeciw poganom, mająca zmusić ich siłą do chrztu. Określenie to stosowano w szczególności wobec krucjat, mających na celu zdobycie na muzułmanach miejsca narodzin Chrystusa. W szerszym sensie odnosiło się także do innych walk z niechrześcijanami. [przypis edytorski]

wyprawa sycylijska (415–413 p.n.e.) — ateńska wyprawa wojenna podczas wojny peloponeskiej, mająca na celu przejęcie kontroli nad Sycylią; była najbardziej fatalną w skutkach decyzją Aten podczas całej wojny: siły ekspedycyjne, liczące ok. 50 tys. ludzi, zostały całkowicie zniszczone, większość żołnierzy zginęła, kilka tysięcy trafiło do niewoli, gdzie zmarli lub zostali sprzedani jako niewolnicy. [przypis edytorski]

wyprawa sycylijska (415–413 p.n.e.) — ateńska wyprawa wojenna podczas wojny peloponeskiej, mająca na celu przejęcie kontroli nad Sycylią; podjęta na skutek namów Alkibiadesa, była najbardziej fatalną w skutkach decyzją Aten podczas całej wojny: siły ekspedycyjne, liczące ok. 50 tys. ludzi, zostały całkowicie zniszczone, większość żołnierzy zginęła, kilka tysięcy trafiło do niewoli, gdzie zmarli lub zostali sprzedani jako niewolnicy. [przypis edytorski]

wyprawa — tu: zaopatrzenie, potrzebne rzeczy. [przypis edytorski]

wyprawa wiedeńska — wiedeńska odsiecz; wyprawa wojsk Jana III Sobieskiego na odsiecz Wiedniowi oblężonemu przez armię turecką, ukoronowana zwycięską bitwą pod Wiedniem, stoczoną 12 września 1683 roku. [przypis edytorski]

wyprawiać (daw.) — wyprawiać, wysyłać. [przypis edytorski]

wyprawić w dary (starop.) — wysłać w darze. [przypis edytorski]

wyprawna panna — osoba zajmująca się wyprawą ślubną. [przypis edytorski]

wyprawna pościel — pościel będąca częścią wyprawy ślubnej, czyli rzeczy otrzymywanych przez dziewczynę wychodzącą za mąż od rodziców. [przypis edytorski]

wyprawuje — dziś popr. forma 3 os. lp cz.ter.: wyprawia. [przypis edytorski]

Close

* Loading