Wesprzyj

Wspieraj Wolne Lektury

x

5555 free readings you have right to

Language

Footnotes

By first letter: all | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

By type: all | author's footnotes | Wolne Lektury editorial footnotes | source editorial footnotes | translator's footnotes

By qualifier: all | anatomiczne | angielski, angielskie | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | dawne | filozoficzny | francuski | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | niemiecki | potocznie | przestarzałe | rodzaj nijaki | regionalne | rosyjski | rzadki | staropolskie | turecki | ukraiński | wulgarne | włoski | zdrobnienie | łacina, łacińskie

By language: all | English | Deutsch | lietuvių | polski


4376 footnotes found

O, zgrozo zgróz! (…) tonie! — Rękopis w butli znaleziony zjawił się w druku po raz pierwszy w r. 1831, a dopiero po upływie lat wielu zapoznałem się z mapami Mercatora, na których widać ocean czworgiem ujść wpadający do polarnych otchłani (na północy) i znikający we wnętrzach ziemi — sam biegun przedstawiono w kształcie czarnej skały, która wznosi się na wysokość niepomierną (E. A. P). [przypis autorski]

o ziem (daw., gw.) — dziś: o ziemię. [przypis edytorski]

o ziem — dziś popr. forma: o ziemię, na ziemię. [przypis edytorski]

o ziem — dziś popr.: na ziemię. [przypis edytorski]

O złych oczach i urzekaniu złym okiem, powszechna jest wiara między ludem w Turcji i w wielu innych krajach. [przypis autorski]

O zmierzchu, kiedy wracałem do hotelu (…) uleczy nas z pragnienia nieśmiertelności — fragment skreślony. [przypis tłumacza]

O życiu i pismach Modrzewskiego obacz Starovol. Hecatont. N. LX. Węgierskiego Hist. Ecclesiar. Slcwon. p. 80. Sandius in Bibliotheca Anti-trinitarior. p. 35. LauterbaoKs polnischer Socinism p. 105. Lubo wszyscy zgadzają się, że Modrzewski był szlachcicem, Niesiecki nie czyni jednak o nim wzmianki, może przez opuszczenie umyślne jako heretyka. [przypis redakcyjny]

Oakland — miasto na wsch. brzegu Zatoki San Francisco, zał. 1852. [przypis edytorski]

Oannes — bóstwo chaldejskie, pół-człowiek, pół-ryba. Oannes wyszedł z fal Morza Czerwonego, aby nauczyć świeżo stworzony świat sztuk i rolnictwa. [przypis tłumacza]

Oannes (mit.) — rybokształtna istota, która wg zhellenizowanego kapłana i historyka babilońskiego Berossusa (III w. p.n.e.) miała mieszkać w głębinach Zat. Perskiej i wynurzając się z morza, nauczać ludzi różnych umiejętności. [przypis edytorski]

Oaristys — tytuł idylli aleksandryjskiej, którą naśladował André Chénier. [przypis redakcyjny]

oazis — Oasis, staroegipska miejscowość o bujnej roślinności, por. oaza. [przypis edytorski]

oazów — dziś popr. forma D. lm: oaz. [przypis edytorski]

ob caricas Atticas (łac.) — dla fig attyckich. [przypis redakcyjny]

ob dem Beten — beim Beten. [przypis edytorski]

Ob…iajcie — W oryginale foutre; brak potocznego, a możliwego do użycia równoznacznika w języku polskim, kazał tłumaczowi cofnąć się aż do dawnych wzorów: „Jest czas obłapiania, jest czas odchodzenia od obłapiania…” (Eccl. III, 5.). [przypis tłumacza]

ob metum (łac.) — ze strachu. [przypis redakcyjny]

ob rationes (łac.) — z (tych) przyczyn. [przypis redakcyjny]

ob. Romantyczność — słowa te wskazują na łączność postaci Dziewczyny z Karusią rozpaczającą w Romantyczności po śmierci kochanka.

ob. — skrót od: „obacz” (dziś raczej stosuje się: „patrz”), odsyłającego we wspomnianej kwestii do wyjaśniającego ją obszerniej dzieła. [przypis edytorski]

ob vorg Feind, Teufel, mit vorg zaubern, zusammenhängt, ist mir dunkel (niem.) — czy „vorg” wróg, diabeł, jest powiązane z „vorg” czarować, pozostaje dla mnie niejasne. [przypis edytorski]

oba litewskie biskupy — biskup inflancki Józef Kossakowski (1738–1794) i biskup wileński Ignacy Jakub Massalski (1727–1794) zostali powieszeni jako zdrajcy i stronnicy Rosji podczas powstania kościuszkowskiego.

oba podróżni (daw.) — dziś popr.: obaj. [przypis edytorski]

Oba się stawim — dziś: obaj się stawimy. [przypis edytorski]

oba uszy — dzisiaj: oboje uszu. [przypis edytorski]

Obacz anegdoty o pani d'Houdetot i panu de Saint-LambertPamiętniki pani d'Epinay, o ile mi się zdaje, albo Marmontela; [pani d'Houdetot, Saint-Lambert: Elisabeth d'Houdetot, szwagierka pani d'Épinay, znana jest z długotrwałego, bo 50-letniego związku z poetą Saint-Lambertem. Rousseau poświęca jej wiele miejsca w swoich Wyznaniach; przyp. red.]. [przypis autorski]

Obacz dwory w Madrycie (…) to dochodzi do szału — patrz podróż po Hiszpanii p. Semple; wierny obraz. Znajdziecie u niego opis bitwy pod Trafalgarem słyszanej z daleka, który zapamiętacie. [przypis autorski]

Obacz dzieło Leonarda Chodźki: Tableau de la Pologne ancienne et moderne. Małe pisemko drukowane w czasie rewolucji w Warszawie pod tytułem Nowosilcow w Wilnie, tudzież biografia Tomasza Zana w dykcjonarzach biograficznych i w dziele Józefa Straszewicza Les Polonais et les Polonaises. [przypis autorski]

obacz się! — sens: zobacz, co robisz! [przypis edytorski]

obaczemy, zapał, trwogali przeważa — zobaczymy, czy przeważa zapał czy trwoga. [przypis edytorski]

obaczyć (daw.) — zobaczyć, dostrzec. [przypis edytorski]

obaczyć (daw.) — zobaczyć, spostrzec. [przypis edytorski]

obaczyć się — tu: dojść do zmysłów. [przypis edytorski]

obaczyć się — tu: odzyskać zmysły, odzyskać rozum. [przypis edytorski]

obaczyć — tu: przyjść do siebie. [przypis redakcyjny]

obaczyć — zobaczyć, spostrzec, zauważyć. [przypis edytorski]

obaczym — skrócona forma czasownika 1 os. lm; dziś: obaczymy (zobaczymy). [przypis edytorski]

obadwa (daw.) — dziś popr.: obydwa. [przypis edytorski]

obadwa — dziś: obydwa; oba. [przypis edytorski]

obadwa — dziś popr. forma M. lm.: obydwaj. [przypis edytorski]

obadwa (przestarz.) — obydwaj. [przypis edytorski]

obadwa sąsiady — dziś popr. forma M. lm: obydwaj sąsiedzi. [przypis edytorski]

obadwaj — dziś: obydwaj, obaj. [przypis edytorski]

obaj hetmani — hetman wielki koronny, Mikołaj Potocki, i hetman polny koronny, Marcin Kalinowski. [przypis redakcyjny]

Obaj — Periplektomenus i Pleusikles. [przypis tłumacza]

Obaj przybyli do mnie — Można raczej przypuszczać, że to Arsena pokierowała tym wszystkim. [przypis tłumacza]

obalać — przewracać kogoś lub coś. [przypis edytorski]

obalsis — čia: nusigręžimas. [przypis edytorski]

obałamucony — okłamany. [przypis edytorski]

obałamucony — oszukany, wprowadzony w błąd. [przypis edytorski]

obarczyciel — sprawca ucisku, ciemięzca, tyran. [przypis redakcyjny]

Obawiając się (…) zabili mi przyjaciela — mówi o Stefanie de la Boètie.

obawiali się Rzymu — tj. państwa papieskiego. [przypis edytorski]

Obawiam się tłumu, obawiam się samotności — Dionizjusza niepokój i mękę osamotnienia najlepiej malują opowiadania o mieczu Damoklesa i o parze przyjaciół (Damon i Fintiasz [lub Pytiasz]), wiernych do śmierci (por. balladę Schillera Die Bürgschaft [Rękojmia]). [przypis tłumacza]

obces (daw.) — gwałtownie i bezpośrednio (częściej w formie „obcesem”). [przypis edytorski]

obces (daw.) — gwałtownie, natarczywie. [przypis edytorski]

obces (daw.) — gwałtownie. [przypis edytorski]

obces (daw.) — natarczywość, gwałtowność. [przypis edytorski]

obces — tu: dążąc do bezpośredniego starcia. [przypis edytorski]

obces — tu: gwałtownie, natarczywie; dziś: obcesem. [przypis edytorski]

obces — tupet, zuchwałość. [przypis redakcyjny]

obces, właśc. obcesowo a. obcesem (z łac. obcessus: opętany) — bezczelnie, gwałtownie, jak wariat. [przypis edytorski]

obcesem — obcesowo, gwałtownie. [przypis redakcyjny]

obcesowy — zbyt bezpośredni i dlatego nietaktowny. [przypis edytorski]

obchudzać się (rzad.) — odchudzać się. [przypis edytorski]

obcowanie z kimś bez przyjaźni — miłość i przyjaźń to nie jest wszystko jedno. [przypis tłumacza]

obcy Rzymowi świadek opisał go [początek panowania Kaliguli] barwami, przy których reszta panowania jeszcze jaskrawiéj krwią i rozpustą odbija — Philon, de Legatione [Filon z Aleksandrii, O poselstwie do Gajusza]. [przypis autorski]

Obcych czy ziomków zarówno chronim — pochwała Ateńczyków za ich ludzkie prawa, dające opiekę i schronienie rozmaitym emigrantom politycznym. [przypis tłumacza]

obcych (…) i z nich tworzą sobie przyboczne straże — np. wojsko zaciężne Dionizjusza I, rówieśnika Ksenofonta, składało się z peloponeskich Greków, Sycylijczyków (tubylców, nie greckich kolonistów), Sabellów z Kampanii, Iberów (Hiszpanów), Celtów (Gallów). [przypis tłumacza]

obczerstwiać (daw.) — wzmacniać. [przypis edytorski]

obdalnio (gw.) — daleko. [przypis autorski]

obdarzony (…) przymioty (daw.) — dziś popr.: obdarzony przymiotami.

obdłużać — obciążać długami, zadłużać. [przypis edytorski]

obdłużone — dziś: zadłużone. [przypis edytorski]

obdzieranie — tak nazywają w Atenach kradzież szat w łaźni lub zdarcie z kogoś płaszcza na ulicy. [przypis tłumacza]

Obecni, widząc zajeżdżającą gondolę o barwach ambasadora, zdumieli się — obywatelom weneckim nie wolno było utrzymywać żadnych stosunków z cudzoziemskimi ambasadorami i ich dworem. [przypis tłumacza]

Close

* Loading