Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 116552 przypisów.
w niebiesiech — dziś popr.: w niebie a. w niebiosach. [przypis edytorski]
Wniebowstąpienie — tytuł poematu prozą Stanisława Przybyszewskiego (pierwodruk po niem.: pt.Himmelfahrt, Berlin 1894; po polsku w „Życiu” 1898, nr 50). [przypis edytorski]
Wniebowzięcie Najświętszej Panny — 15 sierpnia. [przypis edytorski]
Wniebowzięcie — tu: katolickie Święto Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, zwane też Świętem Matki Boskiej Zielnej, obchodzone 15 sierpnia. [przypis edytorski]
w niebycie jego — w jego nieobecności. [przypis edytorski]
w niem (daw.) — dziś: w nim. [przypis edytorski]
w nieprzytomności stróża — podczas nieobecności pasterza. [przypis edytorski]
wnieść (daw.) — tu: wnioskować. [przypis edytorski]
wnieść toast — dziś: wznieść toast. [przypis edytorski]
wnieść zdrowie — dziś: wznieść zdrowie (toast itp.). [przypis edytorski]
wniesła (gw.) — wniosła. [przypis edytorski]
Wniesztorg — ros. skrótowiec utworzony z początków słów wyrażenia внешняя торговля (handel zagraniczny), używany zamiast pełnej nazwy: Народный комиссариат внешней торговли СССР (Ludowy Komisariat Handlu Zagranicznego ZSRR); był to organ zarządzający państwowym monopolem handlu zagranicznego, odpowiednik ministerstwa; posiadał swoje przedstawicielstwa w różnych państwach. [przypis edytorski]
w niewolej (starop. forma) — dziś Msc.lp r.ż.: w niewoli. [przypis edytorski]
w niewoli rodząc — chodzi o urodzonych Pyrrusowi (Neoptolemosowi) przez Andromachę synów: Pergamosa, Pielosa i Molossosa (tego ostatniego z zazdrości o Andromachę zabiła żona Pyrrusa, Hermiona). [przypis edytorski]
wnijdź — dziś popr. forma 2. os. trybu rozk.: wejdź. [przypis edytorski]
wnijdziecie — dziś popr.: wejdziecie. [przypis edytorski]
wnijść (daw.) — dziś: wejść. [przypis edytorski]
wnijść (daw., gw.) — wejść. [przypis edytorski]
wnijść (daw.) — wejść. [przypis edytorski]
wnijść (daw.) — wejść. [przypis edytorski]
wnijść — dziś popr.: wejść. [przypis edytorski]
wnijść — dziś: wejść. [przypis edytorski]
wnijść (starop.) — wejść. [przypis edytorski]
wnijść — wejść. [przypis edytorski]
wnijście (daw.) — dziś: wejście. [przypis edytorski]
wnijście (daw.) — wejście. [przypis edytorski]
wnijście (daw.) — wejście, tu: wschód. [przypis edytorski]
wnijście — dziś popr.: wejście. [przypis edytorski]
wnijście — dziś: wejście. [przypis edytorski]
wnijście — wejście. [przypis edytorski]
wnijście — wejście; tu: wprowadzenie na urząd. [przypis edytorski]
wnik a. wnyk — sidło, pułapka zastawiana na zwierzęta w lesie. [przypis edytorski]
wnik (daw.) — wnyk, pętla ze sznura lub drutu używana do chwytania zwierzyny. [przypis edytorski]
wniki (daw.) — właść. wnitki, siatka na łapanie ptaków. [przypis edytorski]
wniki (starop.) — wnyki, sidła; uchybić wników: uchronić się przed sidłami, uniknąć pułapki. [przypis edytorski]
wniki (starop.) — wnyki, sidła; wprawić we wniki: usidlić. [przypis edytorski]
wniki — wnyki, pułapka. [przypis edytorski]
wnikł — dziś popr.: wniknął. [przypis edytorski]
wniknienie — dziś popr.: wniknięcie. [przypis edytorski]
w nimeś zabity — w nim jesteś zabity. [przypis edytorski]
w Nim żyjemy, ruszamy się i jesteśmy — Dz 17, 28 (fragment z przemowy apostoła Pawła w Atenach). [przypis edytorski]
wniosła za nim instancję — wstawiła się za nim. [przypis edytorski]
wniść (daw.) — wejść. [przypis edytorski]
wniść (daw.) — właśc. wnijść: wejść. [przypis edytorski]
wniść — dziś popr.: wejść. [przypis edytorski]
wniść — dziś popr: wejść. [przypis edytorski]
wniść (gw.) — wejść. [przypis edytorski]
wniść (starop.) — wejść. [przypis edytorski]
wniść — wejść. [przypis edytorski]
wniść, wnijść — wejść. [przypis edytorski]
wniście (daw.) — wejście. [przypis edytorski]
wniście — dziś popr.: wejście. [przypis edytorski]
wniście — wejście. [przypis edytorski]
wniście — wejście, wzejście. [przypis edytorski]
w niwczem (daw.) — w niwecz, na nic (się nie zdaje). [przypis edytorski]
w niwczym (daw.) — dziś: w niczym. [przypis edytorski]
wniwecz (daw.) — w nicość, doszczętnie, całkiem. [przypis edytorski]
wnosić (daw.) — wnioskować. [przypis edytorski]
wnosić (daw.) — wnioskować, sądzić. [przypis edytorski]
wnosić toast a. zdrowie — dziś: wznosić. [przypis edytorski]
wnosić toast — dziś raczej: wznosić toast. [przypis edytorski]
wnosić — tu: wnioskować. [przypis edytorski]
wnosić — wnioskować. [przypis edytorski]
wnosić z czegoś — wnioskować z czegoś. [przypis edytorski]
wnosim — dziś: wnosimy; wnosić: wnioskować. [przypis edytorski]
W Nowej Zelandii, gdzie (…) dano kobietom prawo głosowania — Nowa Zelandia, wówczas samorządna kolonia Wielkiej Brytanii, była pierwszym krajem, w którym przyznano kobietom powszechne czynne prawo wyborcze (1893), czyli prawo do głosowania w wyborach. [przypis edytorski]
w Nubii, czyli Kom Ombo — własc. egipskie Nebyt, gr. Omboi, miasto w południowym Egipcie, w 1. nomie Górnego Egiptu, ok. 140 km na południe od Teb, 40 km na północ od Asuanu. Ośrodek kultu Sobka i Horusa, słynny ze świętych krokodyli oraz nietypowej, podwójnej świątyni zbudowanej w czasach hellenistycznych, kiedy miasto stało się stolicą nomu. [przypis edytorski]
wnucy — dziś popr.: wnukowie. [przypis edytorski]
wnuczęta — Goszczyński znał tylko dzieci Leona: Kamila, Augusta i Leokadię. [przypis edytorski]
wnuka — dziś: wnuczka. [przypis edytorski]
wnukli (daw.) — czy wnuk. [przypis edytorski]
w nurtach Lety (mit. gr.) — tj. w rzece przynoszącej zapomnienie, płynącej w Hadesie, podziemnej krainie zmarłych. [przypis edytorski]
wnyki (daw.) — lanie. [przypis edytorski]
wnyki — lanie. [przypis edytorski]
wnyki (przestarz.) — lanie; tu w znaczeniu: dostaniesz ty ode mnie porządne lanie. [przypis edytorski]
wnyki — pułapka w formie pętli ze sznura lub drutu, zastawiana na zwierzęta w lasach. [przypis edytorski]
Wny — Wielmożny. [przypis edytorski]
wódka barbadoska — tani, nieleżakowany rum produkowany przez Anglików na wyspie Barbados. [przypis edytorski]
wódz (…) dał rozkaz dwuznaczny — kapitan Orlikowski, kiedy po rozbiciu części sił rosyjskich w jego ręce dostała się artyleria wroga, zorientował się, że nie może liczyć na natychmiastowe wsparcie głównych sił; w związku z tym nakazał odwrót, który z powodu nieporozumienia w szeregach zmienił się w ucieczkę. [przypis edytorski]
Wódz! (…) do skrzyni (…) zniesie planów trupy — chodzi tu o generała Jana Skrzyneckiego (1787–1860), uczestnika wojen napoleońskich w armii Księstwa Warszawskiego, odznaczonego Krzyżem Kawalerskim Orderu Virtuti Militari, kawalera Legii Honorowej. W czasie powstania listopadowego Skrzynecki odznaczył się w bitwie pod Grochowem, co przyczyniło się do mianowania go 26 lutego 1831 przez Rząd Narodowy naczelnym wodzem. W tej roli nie popisał się jako strateg i po klęsce powstańców pod Ostrołęką 26 maja 1831 roku oraz utracie zaufania społecznego z powodu konfliktu z Sejmem o reformę rządu, zrezygnował z dowództwa i wystąpił z armii. Po powstaniu przebywał na emigracji w Belgii. W 1839 r. powrócił do Krakowa, gdzie pozostał do końca życia. [przypis edytorski]
wódz ich, Messu, jest to kapłan zdrajca — biblijny Mojżesz, który został przygarnięty przez córkę faraona i wychowany jako książę Egiptu, a następnie na polecenie boga Jahwe wyprowadził Izraelitów z Egiptu. Izraelici mieli zabrać ze sobą drogocenne przedmioty pod pozorem pożyczki od Egipcjan. [przypis edytorski]
wódz Kretów — Idomeneus. [przypis edytorski]
wództwo — dowodzenie; przywództwo. [przypis edytorski]
wódz woła na cały kraj, że nie odda guzika od koszuli. Oj, ten guzik — nawiązanie do słów z przemówienia wygłoszonego przez gen. Edwarda Śmigłego-Rydza (1886–1941, generalnego inspektora Sił Zbrojnych, marszałka Polski) na XII Zjeździe Związku Legionistów Polskich w 1935 r. w kontekście żądań hitlerowskich Niemiec, aby przez terytorium Polski przebiegał korytarz (eksterytorialna autostrada oraz linia kolejowa) łączący Niemcy z Prusami Wschodnimi. Wypowiedź marszałka miała stanowić komunikat, że Polska jest silna, nie ugnie się przed godzącymi w jej interesy żądaniami i jest gotowa się im przeciwstawić. Słowa „nie oddamy ani guzika” zostały następnie powtórzone podczas przemówienia pod kopcem Piłsudskiego na Sowińcu w Krakowie 6 sierpnia 1939 r., w przeddzień wybuchu II wojny światowej. W wojnie obronnej 1939 r. gen. Śmigły-Rydz był Naczelnym Wodzem Polskich Sił Zbrojnych; 7 września opuścił Warszawę, przenosząc się do Brześcia, 18 września 1939 r. opuścił terytorium Polski udając się śladem przedstawicieli polskiego rządu i elit dyplomatycznych do Rumunii. [przypis edytorski]
wójtów brat (daw., gw.) — brat wójta; wójtów (daw. forma): wójtowy, należący do a. pochodzący od wójta. [przypis edytorski]
wójt-zastępca — w czasie II wojny światowej wielu wójtów wybranych na te stanowiska przed wojną potraciło je. Na ich miejsce naziści wskazywali osoby posłuszne polityce okupantów, często spośród volksdeutschów. Wójtowie kolaboranci byli lojalni wobec nazistów i uczestniczyli w prześladowaniu Żydów. [przypis edytorski]
wół Apis — święty byk Apis, symbol siły i męstwa, uważany za wcielenie Ptaha, głównego boga Memfisu. Apisa czczono w sanktuarium, a po śmierci świętego zwierzęcia wybierano kolejne, kierując się szczególnymi znakami, jakie musiały występować na jego ciele. [przypis edytorski]
wół (…) którego malarze przydają za towarzysza ewangeliście — tradycyjnie w sztuce autorzy ewangelii są przedstawiani razem z przypisywanymi im istotami żywymi, które są ich atrybutami i jednocześnie symbolami; symbolem Łukasza Ewangelisty jest wół. [przypis edytorski]
wół — wykastrowany, a zatem bezpłodny samiec bydła domowego, przeznaczony do prac polowych w zaprzęgu lub tuczony na ubój. [przypis edytorski]
wólce (daw.) — młode woły. [przypis edytorski]
Wólka Krakowska — ob. Wólka Prusicka, w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim; ok. 70 km na płd. od Nowej Wsi w pow. sieradzkim, 25 km od Częstochowy. [przypis edytorski]
Wólka — właśc. Wólka-Podlesie, polska wieś położona w województwie łódzkim, w powiecie skierniewickim, w gminie Lipce Reymontowskie. [przypis edytorski]
Wólka — zapewne Wólka Wojnowska, ok. 30 km na płn-zach. od Sandomierza, ok. 20 km na zach. od Wisły. [przypis edytorski]
wóz (ang. car) — tu: wagon. [przypis edytorski]
wóz drabiniasty — wóz o bokach przypominających drabiny. [przypis edytorski]
wóz frachtowy — duży wóz ciężarowy, do przewożenia większych ładunków; fracht (z niem.) — ładunek. [przypis edytorski]
Wóz — gwiazdozbiór Wielkiego bądź Małego Wozu. [przypis edytorski]
wóz Juggarnauta (z sanskr. Dźagannath: Pan Świata) — używany podczas corocznych procesji ogromny wóz z posągiem boga Kryszny. Rzekomy zwyczaj rzucania się wiernych pod koła tego pojazdu wzmiankuje XIV-wieczne dzieło podróżnicze Johna Mandeville'a. [przypis edytorski]
wóz statkowy — wóz do przewożenia towarów. [przypis edytorski]
woalka — kawałek przezroczystej tkaniny, przesłaniający twarz. [przypis edytorski]