TPWL

Wolne Lektury potrzebują pomocy! Wesprzyj bezpłatną bibliotekę internetową i przeczytaj utwory napisane specjalnie dla Ciebie.

x

5553 free readings you have right to

Language

Footnotes

By first letter: all | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

By type: all | author's footnotes | Wolne Lektury editorial footnotes | source editorial footnotes | translator's footnotes

By qualifier: all | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | czeski | dawne | filozoficzny | fizyka | francuski | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | literacki, literatura | liczba mnoga | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | przysłówek | rodzaj żeński | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rzadki | staropolskie | szwedzki | techniczny | turecki | ukraiński | wojskowy | węgierski | włoski | łacina, łacińskie | żartobliwie

By language: all | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


10753 footnotes found

szynkwas (daw.) — bufet w karczmie. [przypis edytorski]

szynkwas — lada w szynku, w karczmie, przy której kupowało się trunki. [przypis edytorski]

szyper — dowódca statku, kapitan. [przypis edytorski]

szyper — dozorca okrętowy. [przypis edytorski]

szyper — kapitan małego statku. [przypis edytorski]

szyper — pot. kapitan, dowódca niewielkiego statku handlowego; szyper w razie potrzeby włącza się w wykonywanie niezbędnych prac wraz z resztą załogi. [przypis edytorski]

szyposz (daw.) — trębacz. [przypis redakcyjny]

Szypowszczyzna, Polanka, Piotropol, Zakątek — daw. grupka sąsiadujących ze sobą, otoczonych lasem zaścianków, ok. 100 km na wsch. od Wilna, 2 km na płd.-wsch. od jez. Wielka Szwakszta, przed II wojną światową w pow. postawskim woj. wileńskiego, ob. płn.-zach. Białoruś; w Polance i pobliskim Zalesiu funkcjonowały pensjonaty letniskowe; Baranówka: zaścianek ok. 3,5 km na płd. od powyższych. [przypis edytorski]

Szyraz — miasto w południowym Iranie, dawna stolica Persji. [przypis edytorski]

szyruty (tamil. szuruttu) — rodzaj cygar przyciętych na obu końcach. [przypis tłumacza]

szyrzyć — dziś popr.: szerzyć. [przypis edytorski]

szyszak — daw.: hełm bojowy w kształcie stożka. [przypis edytorski]

szyszak (daw. szłom; z węg. sisak, z niem. Zischägge) — typ hełmu otwartego. [przypis edytorski]

szyszak — hełm husarski. [przypis edytorski]

szyszak — rodzaj hełmu; osłona głowy rycerza. [przypis edytorski]

szyszak — rodzaj hełmu rycerskiego. [przypis edytorski]

szyszak — rodzja hełmu. [przypis edytorski]

Szyszkow, Aleksander Siemionowicz (1754–1841) — ros. pisarz i myśliciel; prezes Akademii Rosyjskiej (od 1813), znany ze swojej awersji do zapożyczeń z języków obcych. [przypis edytorski]

szyzmatyk (daw.) — dziś: schizmatyk; odstępca od wiary. [przypis edytorski]

szyzmatyk — dziś: schizmatyk; odstępca od wiary. [przypis edytorski]

ś[cis]k[a] (…) — miejsce uszkodzone w rękopisie; podobnie inne miejsca zaznaczone wielokropkiem. [przypis redakcyjny]

Ś. Hieronim wprost „naszym Senecą” mieninoster Seneca, S. Hieronymus [Hieronim ze Strydonu, Przeciw Jowinianowi (Adversus Iovinianum) I, 49]. [przypis autorski]

ś nim (gw.) — z nim. [przypis edytorski]

Ś-to Jerska — dziś popr. pisownia: Świętojerska. [przypis edytorski]

šabas — žydų šeštadienio šventė. [przypis edytorski]

šabasas — šabas; žydų šeštadienio šventė. [przypis edytorski]

Šafarik ir Dobrovski — garsūs slavų ir ypatingai čekų praeigos tyrėjai. [przypis autorski]

šalbierka — liemenė. [przypis edytorski]

šalpionai — pievagrybiai, mėšlagrybiai (dirvagrybių giminiečiai). [przypis redakcyjny]

šaltas turbonas žvilga… — Muzulmonai stato ant vyrų ir moterų grabų akmeninius gaubtuvus, abejai lyčiai kitokio pavidalo. [przypis redakcyjny]

šaltyšius — kaimo seniūnas. [przypis edytorski]

šaltyšius (lenk.) — kaimo seniūnas. [przypis edytorski]

šalutinė — šoninis kambarys. [przypis edytorski]

šašelis — plutelė, čia: sniego sluoksnis. [przypis edytorski]

šašokas — maža senoviška kepurė be snapelio. [przypis edytorski]

šatra — šaka, kartis. [przypis edytorski]

ściah (rus.) — flaga, sztandar. [przypis edytorski]

ściana ogniowa — mur mający zapobiec rozprzestrzenianiu się pożaru. [przypis edytorski]

ściana — tu: strona. [przypis redakcyjny]

ściany malowane przez Matejkę — polichromia wnętrz kościoła Mariackiego wykonana wg projektu Jana Matejki w latach 1889–1891. [przypis edytorski]

ściąć (daw.) — zacisnąć, ścisnąć. [przypis edytorski]

ściąg — dziś popr.: ściągnij. [przypis edytorski]

ściągać się (daw.) — odnosić się. [przypis edytorski]

ściągać się — tu: ograniczać się. [przypis edytorski]

ściągać — tu daw.: mieć kogoś na uwadze, czynić aluzję do kogoś, wytykać coś komuś. [przypis edytorski]

ściągała z niej egzamin — dziś: robiła jej egzamin. [przypis edytorski]

ściągasz (daw.) — wyciągasz, podnosisz. [przypis redakcyjny]

ściągła — dziś: pociągła (twarz). [przypis edytorski]

ściągła — dziś: pociągła (twarz). [przypis edytorski]

ściągła — dziś popr. forma: ściągnęła. [przypis edytorski]

ściągła — dziś popr.: ściągnęła. [przypis edytorski]

ściągła twarz (daw.) — pociągła twarz, szczupła.

ściągła twarz — twarz szczupła, wydłużona; dziś: pociągła. [przypis edytorski]

ściągły — dziś: pociągły. [przypis edytorski]

ściągły — dziś popr.: ściągnięty. [przypis edytorski]

ściągły — dziś raczej: ściągnięty. [przypis edytorski]

Ściągnę ja go z rynku — pana (Pyrgopolinicesa), zob. wyżej, w. 73. [przypis tłumacza]

ściągnienie — dziś raczej z inną końcówką: ściągnięcie. [przypis edytorski]

ściągniono — dziś: ściągnięto. [przypis edytorski]

ściągniony — dziś: ściągnięty. [przypis edytorski]

ściął ośmdziesiąt — przy gromadnem traceniu buntowniczych strielców (dawna gwardia carska) w r. 1700; własnoręczne ścinanie głów ludzkich było dla Piotra W. ulubionym sportem, któremu często oddawał się po pijanemu. [przypis redakcyjny]

ścichniony — dziś popr.: ściszony. [przypis edytorski]

ściegi — dziś popr. forma N. lm: ściegami. [przypis edytorski]

Ściegienny, Piotr (1801–1890) — ksiądz katolicki, polski działacz niepodległościowy i przywódca chłopski, działał na Lubelszczyźnie i Kielecczyźnie; autor przeznaczonej dla ludu Złotej książeczki, będącej krótkim zarysem dziejów zawierającym wyjaśnienie przyczyn nierówności społecznych oraz ucisku zaborców wobec ludności polskiej; założyciel konspiracyjnego Związku Chłopskiego (1842–1844), dążył do wywołania powstania chłopskiego; aresztowany i skazany w 1846 r. na śmierć; wyrok w ostatniej chwili przed egzekucją zmieniono na chłostę i katorgę w kopalni; w 1871 r. powrócił z zesłania z Syberii, dożył sędziwego wieku i został pochowany w Lublinie; jego grób był w okresie międzywojennym miejscem manifestacji robotniczych. [przypis edytorski]

Ścieki — słynne kanały paryskie, długości (w r. 1878) ok. 800 km, tworzą rozległą sieć podziemnych korytarzy; ówcześnie stanowiły najwyższe osiągnięcie techniki w tej dziedzinie. [przypis redakcyjny]

ścieląc je jakby wysłanniki — dziś: (…) jakby (niby) wysłanników. [przypis edytorski]

ścieląca się srebrzystymi płaty — dziś: ścieląca się srebrzystymi płatami. [przypis edytorski]

Ściemniło mu się — dziś: pociemniało mu. [przypis edytorski]

ścienknąć — stać się cieńszym. [przypis edytorski]

ścieńczeć — stać się cienkim. [przypis edytorski]

ścierać się (daw.) — [tu:] współzawodniczyć. [przypis redakcyjny]

ścierają słodkie Weroniki ręce / Twarde czoła w spylenia i potu udręce — nawiązanie do motywu św. Weroniki, która ocierała twarz Jezusa podczas jego drogi krzyżowej. [przypis edytorski]

ścierciałka — skartabella (od łac.) ex carta belli, prawem wojny, szlachcic bez pełni praw stanowych. [przypis edytorski]

ścierciałka — skartabella, szlachcic bez pełni praw stanowych. [przypis edytorski]

ścierki ich — korekty Dnia Dzisiejszego. [przypis redakcyjny]

ściernisko — pole, na którym po żniwach pozostały łodygi zbóż. [przypis edytorski]

ściernisko — pole, na którym pozostały po żniwach kłujące łodygi zbóż. [przypis edytorski]

ściernisko — zżęte pole z pozostawionymi kłującymi łodygami. [przypis edytorski]

ścierń — krótkie źdźbła pozostałe na polu po ścięciu zboża; por.: ściernisko. [przypis edytorski]

ścierń — krótkie źdźbła pozostałe na polu po ścięciu zboża; por. ściernisko. [przypis edytorski]

ścierń — krótkie źdźbła pozostałe na polu po ścięciu zboża; ściernisko. [przypis edytorski]

ścierń — pozostałe po żęciu łodygi zbóż. [przypis edytorski]

ścierń — ściernisko, czyli skoszone pole zboża. [przypis edytorski]

Close

* Loading