Jan Kochanowski

Pieśń XIII

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Pieśń XIII (O piękna nocy nad zwyczaj tych czasów...)

1. Strona tytułowa

2. Spis treści

3. Początek utworu

4. Przypisy

5. Wesprzyj Wolne Lektury

6. Strona redakcyjna

Pieśń XIII[1]

O piękna nocy nad zwyczaj tych czasów[2],

Patrz na nas jasno wpośrzód tych tu lasów,

Gdzie jako pszczoły wkoło swego pana

Straż dzierżem niecąc ognie aż do rana.

Bodaj szczęśliwie tę drogę odprawił

I wszystko wedle myśli swojej sprawił

Pan świętobliwy[3], któremu nie miała

Polska w dobroci równia[4], jako[5] wstała.

I już nam ma być ten pohaniec[6] srogi,

Który niedawno padał nam pod nogi

Kiedy Starodub[7], z gruntu wysadzony,

Pod miecz okrutny lud wydał zwierzony[8]?

Albo gdy pycha nie mogła pokorze

Wytrzymać stusu[9], a w głębokie morze

Krwawy Niepr[10] płynął miecąc na ostrowy[11]

Moskiewskie łupy i pobite głowy?

Prze Bóg, tychżesmy ojców dzieci? czyli

W tak krótkim wiekusmy sie wyrodzili?

Święty pokoju, tę masz wadę w sobie,

Że ludzie radzi zgnuśnieją przy tobie!

Więcej ci śrebra i złota dziś mamy,

Więcej półmisków na stoły dawamy;

Co po tym? Kiedy siedziem jak na ledzie[12],

A granic na nas lada kto ujedzie[13].

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą: wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.

KRS: 0000070056

Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury

Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Przypisy:

1. W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Pieśniach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

2. nad zwyczaj tych czasów — inaczej niż zwykle (bywa) w tych czasach. [przypis redakcyjny]

3. Pan świętobliwy — król Zygmunt August. [przypis redakcyjny]

4. równia (starop.) — równego. [przypis redakcyjny]

5. jako — od czas gdy. [przypis redakcyjny]

6. pohaniec — poganin (zob. Ks. 1, Pieśń VII, w. 9). [przypis redakcyjny]

7. Starodub — warownia zdobyta w roku 1535 przez Jana Tarnowskiego podczas walk z Moskwą. [przypis redakcyjny]

8. lud (...) zwierzony — powierzoną sobie załogę. [przypis redakcyjny]

9. stus — cios, uderzenie. W strofie tej jest mowa prawdopodobnie o bitwie pod Orszą z roku 1514. [przypis redakcyjny]

10. Niepr — Dniepr. [przypis redakcyjny]

11. miecąc na ostrowy — miotając na wyspy. [przypis redakcyjny]

12. na ledzie (starop. N. lp) — na lodzie. [przypis redakcyjny]

13. granic (...) ujedzie (starop.) — wtargnie w nasze granice. [przypis redakcyjny]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:

Fundacja Wolne Lektury

KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.

Ten utwór jest w domenie publicznej.

Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.

Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/piesni-ksiegi-pierwsze-piesn-xiii

Tekst opracowany na podstawie: Pieśni Jana Kochanowskiego księgi dwoje, Drukarnia Łazarzowa, Kraków, 1586

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Aleksandra Sekuła, Olga Sutkowska, Piotr Wilczek.

Okładka na podstawie: kevin dooley@Flickr, CC BY 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-04-11.