Konstanty Ildefons Gałczyński

Trzy niewidome myszy

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Trzy niewidome myszy

1. Strona tytułowa

2. Spis treści

3. Początek utworu

4. Przypisy

5. Wesprzyj Wolne Lektury

6. Strona redakcyjna

Teatrzyk „Zielona Gęś”

ma zaszczyt przedstawić:

Trzy niewidome myszy

Występują:

1. GŻEGŻÓŁKA — wędrowny poeta

2. PIEKIELNY PIOTRUŚ

3. FAFIK — pies redakcyjny

4. PROF. BĄCZYŃSKI

5. SPOŁECZEŃSTWO

6. i KSIĘŻYC

Scena: Odpust w Gogolinie.

Kiełbasy kołyszą się na wietrze.

GŻEGŻÓŁKA

na podmostku, do Społeczeństwa

Gę-gę! Grać i wygrać, panowie. Czarna przegrywa, czerwona wygrywa! Najrozma-a-itsze przedmioty: kolczyki, broszki, scyzoryki, nożyki, kolie brylantowe, zegarki. Nasz preparacik do wywabiania plam. Środki na porost włosów. Lalki od miłości i miłość od samotności oraz: jak mały Amorek przez worek wleciał do Tworek[1].

PIEKIELNY PIOTRUŚ

Dlaczego?

PROF. BĄCZYŃSKI

szlocha ze wzruszenia, że jest nareszcie z powrotem w Polsce.

FAFIK

Af-af!

GŻEGŻÓŁKA

Grać i wygrać, panowie! Kochanowskiego Treny[2] i Pieśń o fladze[3] za pół ceny, prawdziwa noga Mussoliniego[4] oraz taka!

podnosi łokieć

amerykańska senzacya literacka, czyli Porwanie w Tiutiurlistanie[5]. Bingo, bingo, panowie! Tylko nie pchać się, Cyganów nie bić, nie bądźcie Niemcami, hołoto!

FAFIK

Af-af! Af-af!

GŻEGŻÓŁKA

Fafik, spokój! Idź lepiej zrób podpisy pod nowe zdjęcia 3 Konferencji Pokojowej[6]. Bingo!

SPOŁECZEŃSTWO

Gżegżółka, nie pieprz chrzanem, tylko pokaż Trzy Niewidome Myszy!

GŻEGŻÓŁKA

Chwileczkę! Ale ecie-pecie z góry!

Wyciąga z mózgu przez lewe ucho trzy niewidome myszy i ustawia je sobie słupkiem na nosie.

SPOŁECZEŃSTWO

Bravo-o-o-o!

PROF. BĄCZYŃSKI

mdleje.

GŻEGŻÓŁKA

Uwaga! Wnimanije! Attention! To było tak: Te trzy niewidome myszy pobiegły za stodołę.

SPOŁECZEŃSTWO

okrzyk zdziwienia.

GŻEGŻÓŁKA

A żona gospodarza dopadła je z nożem do ćwiartowania pieczonego indyka i odcięła im ogony. Yes[7].

Teraz powiedzcie, czyście widzieli kiedy w Gogolinie takie trzy niewidome myszy?

SPOŁECZEŃSTWO

entuzjastycznie

Rzeczywiście nie! Bravo! Najstarsi ludzie czegoś podobnego nie pamiętają! Vivat[8] Gżegżółka!

PROF. BĄCZYŃSKI

płacze.

Ale ta żona była garbata.

GŻEGŻÓŁKA

Jaka żona? Aha, ta z tym nożem, To nic, panie profesorze. Żona może być garbata, tylko nie może być nudna.

PIEKIELNY PIOTRUŚ

Dlaczego?

PROF. BĄCZYŃSKI

mdleje i przewraca stragan z kiełbasami.

FAFIK

Af-af-af-af-af-af-af!!

KSIĘŻYC

wschodzi nad Gogolinem.

Kurtyna

Arturowi Maryi Swinarskiemu[9] na pamiątkę nocy z 6 na 7 miesiąca sierpnia 46.

25 VIII 1946

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury.

Wspieraj Wolne Lektury

Jeśli tak jak my wierzysz, że to, co robimy, jest ważne i potrzebne — wesprzyj naszą zbiórkę!

Wolne Lektury nie mają stałego finansowania — działamy dzięki społeczności.

Aby spokojnie działać w 2026 roku, potrzebujemy wsparcia.

Dołącz i pomóż nam utrzymać dostęp do literatury dla wszystkich.

wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Przekaż darowiznę Wolnym Lekturom: wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.

KRS: 0000070056

Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury

Wolne Lektury to dostęp do książek, audiobooków i wiedzy — bezpłatnie, dla każdego. Ale za tym stoją realne koszty i brak stałego finansowania, dlatego działamy dzięki społeczności. Chcemy spokojnie działać w 2026 roku i dalej udostępniać literaturę bez barier. Dołącz i wesprzyj naszą zbiórkę.

Przypisy:

1. Tworki — dzielnica Pruszkowa, w której od 1892 roku znajduje się szpital psychiatryczny. [przypis edytorski]

2. Treny — cykl dziewiętnastu krótkich utworów żałobnych, które Jan Kochanowski poświęcił swojej zmarłej córce Urszulce. [przypis edytorski]

3. Pieśń o fladze — wiersz Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego napisany w 1944 r. w obozie jenieckim Altengrabow. [przypis edytorski]

4. Mussolini, Benito Amilcare Andrea (1883–1945) — wł. polityk i dziennikarz, gł. założyciel i przywódca ruchu faszystowskiego; premier Włoch w l. 1922–1943, później do 1945 przywódca Włoskiej Republiki Socjalnej (tzw. Republika Salò); w 1943 r. został odsunięty od władzy, utworzył satelickie względem Niemiec, marionetkowe państwo z rządem rezydującym w płn. Włoszech w Salò; Mussolini sprawował tam władzę z pomocą szerzących terror jednostek Guardia Nazionale Repubblicana i Czarnych Brygad; schwytany przez komunistycznych partyzantów w 1945 r. i rozstrzelany. [przypis edytorski]

5. Porwanie w Tiutiurlistanie — powieść dla dzieci o wymowie antywojennej autorstwa Wojciecha Żukrowskiego, wydana w 1946 r. [przypis edytorski]

6. 3 Konferencja pokojowa a. Konferencja poczdamska — konferencja pokojowa w dniach 17 VII–2 VIII 1945 r. w Poczdamie, w której udział brał W. Churchill, H. Truman i J. Stalin. [przypis edytorski]

7. Yes — ang. tak. [przypis edytorski]

8. vivat (łac.) — niech żyje! [przypis edytorski]

9. Swinarski, Artur Maria (1900–1965) — poeta, satyryk, dramatopisarz, plastyk, przyjaciel Gałczyńskiego. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:

Fundacja Wolne Lektury

KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.

Ten utwór jest w domenie publicznej.

Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.

Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/galczynski-trzy-niewidome-myszy/

Tekst opracowany na podstawie: Konstanty Ildefons Gałczyński, Próby teatralne 3, wyd. Czytelnik, Warszawa 1979.

Wydawca: Fundacja Wolne Lektury

Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki Wolne Lektury (wolnelektury.pl). Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Fundację Wolne Lektury.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Jan Grzybowski, Aleksandra Kopeć-Gryz, Aleksandra Sekuła.

Okładka na podstawie: Córka w bujaku, Henry Lyman Saÿen (1875–1918), domena publiczna

Plik wygenerowany dnia 2026-06-08.