Konstanty Ildefons Gałczyński

Cztery piosenki o przedmiotach codziennego użytku

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Cztery piosenki o przedmiotach codziennego użytku

1. Strona tytułowa

2. Spis treści

3. Początek utworu

4. I

1. Durszlak

5. II

1. Szelki

6. III

1. Żelazko

7. IV

1. Maszynka do mięsa

8. Przypisy

9. Wesprzyj Wolne Lektury

10. Strona redakcyjna

Teatrzyk „Zielona Gęś”

ma zaszczyt przedstawić

Cztery piosenki o przedmiotach codziennego użytku

W układzie i wykonaniu

Arrangement, exécution, musique et paroles par[1]

All rights reserved[2]

1. HERMENEGILDY KOCIUBIŃSKIEJ

2. H. KOTIUBIGNSKA

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury.

Wspieraj Wolne Lektury

Jeśli tak jak my wierzysz, że to, co robimy, jest ważne i potrzebne — wesprzyj naszą zbiórkę!

I

Wolne Lektury nie mają stałego finansowania — działamy dzięki społeczności.

Aby spokojnie działać w 2026 roku, potrzebujemy wsparcia.

Dołącz i pomóż nam utrzymać dostęp do literatury dla wszystkich.

wolnelektury.pl/pomagam/

Durszlak

Gdy wieczora pewnego

stwierdzisz, drogi kolego,

że cyniczna była miłość Jadwisi,

wiedz, mój złoty chłopaku,

że tam w kuchni na haku

emaliowany durszlak wisi.

Wyrwij zębami z muru

ten hak nocą ponurą,

taka chwila każdego nawiedza;

i zdejm durszlak z przyświstem,

i wlej w durszlak łzy czyste,

lecz przecedzaj, mój miły, przecedzaj.

Refren

Bo nie każda twa łza, niestety,

jest prawdziwa, niektóre kłamią,

prawdziwe łzy to diamenty,

a diamentów czasami żal.

Więc przecedzaj, mój miły, dokładnie

i diamenty odnajdziesz na dnie,

a woda przez dziurki durszlaka

rurami odpłynie w dal.

II

Podoba Ci się to, co robimy? Przekaż darowiznę Wolnym Lekturom: wolnelektury.pl/pomagam/

Szelki

piosenka babuni

Dziś wszyscy spodnie noszą na pasku,

pociecha z tego niewielka.

Gdy ja się kochałam w pięknym Adaśku,

to on spodnie nosił na szelkach.

Niestety, oprócz noszenia szelek

Adaś nie zajmował się niczym,

więc miałam przez to kłopotów wiele

i bardzo wiele goryczy.

Dziś Adaś w grobie spoczywa za to.

Paraliż trafił go w głowę.

Spodnie nieboszczyka ukradł sublokator.

Zostały szelki liliowe.

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

III

Żelazko

Mówiłeś do mnie czułe słowa,

że tylko ja i nikt więcej,

i nagle poprosiłeś, żeby ci spodnie odprasować,

takim głosem nieśmiałym, chłopięcym.

Prasowałam je resztką siły

w kuchni, a w sercu wzbierał żal

i kiedy już odprasowane były,

tyś spodnie wziął i odszedł w siną dal.

Refren

Żelazko,

elektryczne i złowrogie!

Żelazko,

ach, po cóż spodnie prasowałam nim?

Żelazko!

Ja cię rozbiję o podłogę.

Chłop był jak ogień,

lecz w spodniach rozwiał się jak dym.

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.

KRS: 0000070056

Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury

IV

Wolne Lektury to dostęp do książek, audiobooków i wiedzy — bezpłatnie, dla każdego. Ale za tym stoją realne koszty i brak stałego finansowania, dlatego działamy dzięki społeczności. Chcemy spokojnie działać w 2026 roku i dalej udostępniać literaturę bez barier. Dołącz i wesprzyj naszą zbiórkę.

Maszynka do mięsa

Kosztowała niedrogo:

pożyczyłam od kogoś,

ten ktoś zgasł i wygasła pretensja[3].

Dziś jest ona na wieki

chlubą mej biblioteki,

ta kochana maszynka do mięsa.

Kiedy obmyślam meniu[4],

to przez kuchnię w natchnieniu,

że tak powiem, jak anioł płynę;

i tę maszynkę w ręce

biorę, i na niej kręcę

wieprzowinę, cielęcinę, baraninę.

Refren

Maszynko ma-a-a-a,

ty mi służysz wciąż znakomicie,

i ty, i ja-a-a-a

zawsze razem płyniemy przez życie.

A życie trwa-a-a-a

i trwa miłość w mym sercu ogromna,

i wciąż kocham jednako,

i wciąż dźwięczy jak akord

ta maszynka, miłość i ja.

KURTYNA

Z powodu niemilknących oklasków nie opada absolutnie.

11 września 1949

Przypisy:

1. Arrangement, exécution, musique et paroles par (fr.) — „Aranżacja, wykonanie, muzyka i teksty”. [przypis edytorski]

2. All rights reserved (ang.) — „Wszelkie prawa zastrzeżone’’. [przypis edytorski]

3. pretensja — prawo roszczone do czegoś. [przypis edytorski]

4. meniu — menu; zapis oddający wymowę użyty w celach humorystycznych. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:

Fundacja Wolne Lektury

KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.

Ten utwór jest w domenie publicznej.

Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.

Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/galczynski-cztery-piosenki-o-przedmiotach-codziennego-uzytku/

Tekst opracowany na podstawie: Konstanty Ildefons Gałczyński, Próby teatralne 3, wyd. Czytelnik, Warszawa 1979.

Wydawca: Fundacja Wolne Lektury

Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki Wolne Lektury (wolnelektury.pl). Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Fundację Wolne Lektury.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Jan Grzybowski, Ilona Kalamon.

Okładka na podstawie: Córka w bujaku, Henry Lyman Saÿen (1875–1918), domena publiczna

Plik wygenerowany dnia 2026-06-08.