Konstanty Ildefons Gałczyński

Balladzie podwórzowej o pewnym Dantem

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Ballada podwórzowa o pewnym Dante

1. Strona tytułowa

2. Spis treści

3. Początek utworu

4. Przypisy

5. Wesprzyj Wolne Lektury

6. Strona redakcyjna

Teatrzyk „Zielona Gęś’’

ma zaszczyt przedstawić:

barytona Gżegżółkę

w

Balladzie podwórzowej

o pewnym Dantem

GŻEGŻÓŁKA

śpiewa na melodię „Żyli w pałacu hrabia z hrabiną”[1]

W mieście Florencji mieszkał lebiega[2],

na pewno znasz rzeczy pan te,

ciągle był smutny, coś mu dolega,

zwał się Alighieri Dante[3].

Jeszcze w tych czasach była ciemnota,

nie było uświadomienia,

żadnych subwencji[4], więc on się miotał,

ten Dante, od urodzenia.

Kolega nieraz mówi do niego:

— Napisz coś, nie graj barona...

A Dante na to: — Drogi kolego,

ja nie mam wszak Remingtona[5].

Ale mu w końcu gwiazdka migoce,

rozum mu w głowę przenika:

Boską komedię[6] machnął w trzy noce

i pędzi do „Czytelnika”[7].

Tam przed Borejszą[8] stanął z gitarą,

zapachniał siarką i piżmem...

— Chociaż, powiada, jestem makaron[9],

lecz sięm nie splamił[10] faszyzmem.

Więc mu wydali wszystko w całości,

ma dziś na obiad i kino,

całkiem normalny chodzi po mieście,

można powiedzieć — wypłynął.

A z Beatrycze to w każdy wtorek...

poczynał ostro i dzielnie,

bo święte słowa są Braci Rojek[11]:

Grunt to, panowie, spółdzielnie!

Kurtyna

spada ze spółdzielczym pozdrowieniem

16 listopada 1947

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury.

Wspieraj Wolne Lektury

Jeśli tak jak my wierzysz, że to, co robimy, jest ważne i potrzebne — wesprzyj naszą zbiórkę!

Wolne Lektury nie mają stałego finansowania — działamy dzięki społeczności.

Aby spokojnie działać w 2026 roku, potrzebujemy wsparcia.

Dołącz i pomóż nam utrzymać dostęp do literatury dla wszystkich.

wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Przekaż darowiznę Wolnym Lekturom: wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.

KRS: 0000070056

Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury

Wolne Lektury to dostęp do książek, audiobooków i wiedzy — bezpłatnie, dla każdego. Ale za tym stoją realne koszty i brak stałego finansowania, dlatego działamy dzięki społeczności. Chcemy spokojnie działać w 2026 roku i dalej udostępniać literaturę bez barier. Dołącz i wesprzyj naszą zbiórkę.

Przypisy:

1. Żyli w pałacu hrabia z hrabiną — wers z Ballady o jednej Wiśniewskiej, piosenki autorstwa Jerzego Jurandota. [przypis edytorski]

2. lebiega (pogard.) — osoba niezdarna, niezaradna. [przypis edytorski]

3. Alighieri, Dante (1265–1321) — jeden z najwybitniejszych poetów włoskich, autor poematu Boska Komedia. [przypis edytorski]

4. subwencja — pomoc finansowa udzielana przez państwo; zasiłek, zapomoga. [przypis edytorski]

5. Remington — typ maszyny do pisania; od nazwiska amerykańskiego przemysłowca i konstruktora. [przypis edytorski]

6. Boska komedia — poemat przedstawiający wizję wędrówki poety (Dantego Alighieri) przez trzy światy pozagrobowe: Piekło, Czyściec i Raj; przewodniczką poety po Raju była Beatrycze, ukochana Dantego. [przypis edytorski]

7. Czytelnik a. Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik” — polskie wydawnictwo humanistyczno-literackie z siedzibą w Warszawie. Założone w 1944 roku przez Jerzego Borejszę. Najstarsze powojenne wydawnictwo polskie. [przypis edytorski]

8. Borejsza, Jerzy (1905–1952) — polski publicysta, propagandysta, działacz komunistyczny, polityczny i kulturalny, wydawca. [przypis edytorski]

9. makaron — tu w iron. znaczeniu: Włoch. [przypis edytorski]

10. sięm nie splamił — inaczej: nie splamiłem się (konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika). [przypis edytorski]

11. Bracia Rojek — pseudonim Mariana Eile-Kwaśniewskiego (1910–1984), dziennikarza, satyryka i wieloletniego redaktora tygodnika „Przekrój”. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:

Fundacja Wolne Lektury

KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.

Ten utwór jest w domenie publicznej.

Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.

Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/galczynski-ballada-podworzowa-o-pewnym-dantem/

Tekst opracowany na podstawie: Konstanty Ildefons Gałczyński, Próby teatralne 3, wyd. Czytelnik, Warszawa 1979.

Wydawca: Fundacja Wolne Lektury

Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki Wolne Lektury (wolnelektury.pl). Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Fundację Wolne Lektury.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Ilona Kalamon, Kornel Myczko, Anna Stasiek.

Okładka na podstawie: Córka w bujaku, Henry Lyman Saÿen (1875–1918), domena publiczna

Plik wygenerowany dnia 2026-06-08.