<?xml version="1.0"?>
<FictionBook xmlns="http://www.gribuser.ru/xml/fictionbook/2.0" xmlns:wl="http://wolnelektury.pl/functions" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:l="http://www.w3.org/1999/xlink">
  <description xmlns:rdf="http://www.w3.org/1999/02/22-rdf-syntax-ns#">
    <title-info>
      <genre>literature</genre>
      <author>
        <first-name>Tadeusz</first-name>
        <last-name>Borowski</last-name>
      </author>
      <book-title>Struny</book-title>
      <date>2022</date>
      <lang>pol</lang>
    </title-info>
    <document-info>
      <author>
        <first-name>Maria</first-name>
        <last-name>Bakalarska</last-name>
      </author>
      <author>
        <first-name>Aleksandra</first-name>
        <last-name>Sekuła</last-name>
      </author>
      <author>
        <first-name>Monika</first-name>
        <last-name>Sałach</last-name>
      </author>
      <program-used>book2fb2</program-used>
      <date>2026-04-23</date>
      <id>https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/borowski-struny/</id>
      <version>0</version>
    </document-info>
    <publish-info>
      <publisher>Fundacja Wolne Lektury</publisher>
    </publish-info>
  </description>
  <body>
    <title>
      <p>Tadeusz Borowski</p>
      <p>Gdziekolwiek ziemia…</p>
      <p>Struny</p>
    </title>
    <epigraph>
      <p>
					Utwór opracowany został w ramach projektu
						<a l:href="https://wolnelektury.pl/">Wolne Lektury</a>
					przez <a l:href="https://fundacja.wolnelektury.pl/">fundację
						Wolne Lektury</a>.
				</p>
    </epigraph>
    <section>
      <poem>
        <stanza>
          <v>Jednako nas biją promienie i przeszywają na wylot,</v>
          <v>alfabet głębi kosmosu, sygnał rozwity w ruch,</v>
          <v>i jeden ciąży wszechświat sklepieniom naszych piersi.</v>
          <v>Liry o strunach rozdartych czemu milczycie, wykuci</v>
          <v>z granitu, kolumny, ciężar piastując groźnie jak tarczę?</v>
          <v>Kołuje sęp niebiosów, ważą się szale wag</v>
          <v>nim z trzaskiem runą jak drzewo, wpół przełamane wichrem.</v>
          <v>Przez ziemię biegną tętenty, powietrzem jeźdźcy cwałują</v>
          <v>zegnani z czterech stron świata.</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>Czyż nie widzicie, że morze jak rumak, wspiąwszy się dziko</v>
          <v>w lądy i grzywy pagórów, falami w biegu zastygło?</v>
          <v>Depczecie morze zakrzepłe, Niobe<a type="note" l:href="#fn1">[1]</a> ugrzęzłą w kamień,</v>
          <v>łamiecie kształty pradawne, ryjecie ślady na wodzie,</v>
          <v>chodząc za pługiem po zboczach, zielonych jak morska woda.</v>
          <v>Po pracy, gdy grzbiet się zwiera, koszula mokra paruje,</v>
          <v>ściągacie wolno z pól po drogach splątanych jak wstęgi.</v>
          <v>Wieczorem pachnie wieś, i sadów wonne dzwony</v>
          <v>kołysze wiatr, polem niesie, w stodole zapach gromadzi,</v>
          <v>dziewczęta prężne i śniade zbierają krowom mleko,</v>
          <v>dysząc ustami jakby powietrze chciały wypełnić.</v>
          <v>A potem noc nachodzi i srebrne płoną lichtarze<a type="note" l:href="#fn2">[2]</a></v>
          <v>w ogrodzie na białych kwiatach. Warkliwe usnęły psy.</v>
          <v>Upici zapachem siana, dziewczęta trzymając w ramionach,</v>
          <v>śnicie, sny mając proste, zdrowe i łatwowierne.</v>
          <v>O, ślepi ludzie i zwykli! Lepiej by było od razu</v>
          <v>niechać<a type="note" l:href="#fn3">[3]</a> i pługu i dziewcząt, głowę ukradkiem zwiesiwszy</v>
          <v>w puszcze, w jaskinie uchodzić przed nienawistnym szczęściem.</v>
          <v>Słyszę tętenty koni, powietrze od kopyt huczy,</v>
          <v>morze, co wspięte zastygło, opadnie i znów się poniesie,</v>
          <v>lecz nikt nie ujdzie, kto ufa! Załamie się ślad pod wami,</v>
          <v>ugnie się ziemia, gdy ciężar wszechświata zwali się na nią.</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>O, czemu w struny me dźwięczne kosmiczny uderza wiatr,</v>
          <v>a struny jęcząc nie pękną? Dźwięk we mnie rośnie jak drzewo,</v>
          <v>wpija się w ziemię i ginie. A ludzie głusi i niemi</v>
          <v>z uśmiechem dźwigają niebo.</v>
        </stanza>
      </poem>
    </section>
  </body>
  <body name="notes">
    <section id="fn1">
      <p><emphasis>Niobe</emphasis> (mit. gr.) — królowa Teb, matka licznego potomstwa. Apollin i Artemida, w zemście za znieważenie Latony, swojej matki, zabili dzieci Niobe; ta z rozpaczy zmieniła się w skałę. [przypis edytorski]</p>
    </section>
    <section id="fn2">
      <p><emphasis>lichtarz</emphasis> (z niem: <emphasis>Leuchter</emphasis>) — podstawka do osadzenia pojedynczej świecy, świecznik. [przypis edytorski]</p>
    </section>
    <section id="fn3">
      <p><emphasis>niechać</emphasis> — poniechać, porzucić. [przypis edytorski]</p>
    </section>
  </body>
</FictionBook>
