Kazimierz Przerwa-Tetmajer

Z dawnej przeszłości

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Z dawnej przeszłości

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

I

W pamięci mojej stanęła tak blada 

jak widmo senne, 

a przed tym widmem cały świat upada 

w głębie bezdenne. 

Upada z całą swą walką, cierpieniem 

w głębie bezdenne, 

przed jednym bladym i znikomym cieniem, 

jak widmo senne. 

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

II

Z daleka patrzą na mnie twe oczy 

błękitne, duże, 

a chociaż takie są jasne, jak słońce, 

powiek nie mrużę. 

Powiek nie mrużę i nieolśniony 

tym blaskiem stoję, 

bo jak lód zimne, choć jak słońce jasne 

są oczy twoje. 

III

Coraz to większy czar mnie uderza 

z lic twych obrazu, 

patrzę weń często, często i długo 

z tęsknotą bez wyrazu. 

I z serca mego w twoje bym serce 

krew przelał, miła, 

własnym mym życiem chciałbym to sprawić, 

abyś mi ty ożyła... 

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą:wolnelektury.pl/pomagam/

IV

Słyszałem ciebie... zdało mi się może, 

lecz głos twój dzwonił mi chwilę w przestworze,  

podobny woni, ziół i kwiatów echu, 

co w przestrzeń leci w powietrznym oddechu. 

Może bez wiedzy twej, we śnie, w odległy 

kraj ku mnie myśli twe cicho pobiegły, 

jak te jaskółki, co niekiedy wrócą 

zobaczyć dawne gniazda, które rzucą. 

V

Zda mi się czasem, 

jakby mi na twarz padało to słońce, 

co w ową wiosnę świeciło przed laty 

dziwnie promienne — — 

jakbym tak samo jak wówczas pachnące 

w ogrodzie na wprost mych okien czuł kwiaty, 

kwiaty wiosenne... 

Zda mi się czasem, 

że mi ta wiosna czarowna powraca 

i wszystkie moje umarłe marzenia 

zmartwychpowstaną — — 

i cały świat mi szkli się i rozzłaca, 

i patrzę w jakieś świetlne oddalenia, 

w przestrzeń świetlaną... 

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

VI

Kocham cię jeszcze... Ani mnie powiedzieć 

nie wolno tego, ani tobie wiedzieć, 

lecz ja nie żądam nic, nawet pamięci... 

A wszak tym, którym na oczy się rzuci 

noc: o jasności nikt marzyć nie broni, 

i to marzenie najwięcej ich nęci, 

chociaż im jasność nigdy już nie wróci 

i chociaż bardzo cierpią, tęskniąc do niej. 

VII

Idę przez drogę życia złą i ciemną, 

dokąd?... Czyż wiem?... 

A zawsze, wszędzie twój cień idzie ze mną, 

nocą i dniem. 

Zawsze i wszędzie słucha serca mego 

najskrytszych drgnień, 

ani opuszcza mię, choć lata biegą¹, 

twój blady cień. 

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

VIII

Pamiętam ciebie... Zda mi się, że cała 

jasność, mojemu życiu przeznaczona, 

przeszła wraz z tobą, wielka i wspaniała, 

i nigdy więcej, nigdy nie zadnieje... 

A nieraz jeszcze wyciągam ramiona 

tęskne za tobą, jakbym miał nadzieję, 

że przyjdziesz do mnie, i nie mogę do tej 

myśli przywyknąć, żeś dla mnie stracona, 

że nie zostało mi nic, prócz tęsknoty... 

Pamiętam ciebie... Dzień mi bez godziny 

nie spłynął jeden, choć lat zbiegło wiele, 

żebyś ty z wspomnień mych ciemnej głębiny 

nie wyłoniła się, cicha i blada, 

jaką widziałem cię niegdyś w kościele 

po raz ostatni... Naówczas owłada 

mną taki smutek i tak wielka żałość, 

jakbym cię wczoraj żegnał... Wobec cienia 

postaci twojej, wobec przywidzenia 

czuję tę samą młodzieńczą nieśmiałość, 

te same dziwne dreszcze i pragnienia, 

jakiem czuł niegdyś — i nic już nie pomnę, 

ni lat przebytych, ni późniejszych wrażeń, 

i myśli moje błądzą nieprzytomne 

w krainie zmarłych, zmartwychwstałych marzeń... 

Przypisy:

1. biegą — dziś popr. forma: biegną. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/przerwa-tetmajer-z-dawnej-przeszlosci

Tekst opracowany na podstawie: Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Wybór poezyj czwarty, nakład Gebethnera i Wolffa, Warszawa [1919].

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Śląską z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BŚ. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Emanuel Modrzejewski, Aneta Rawska, Aleksandra Sekuła, Aldona Sieradzka.

Okładka na podstawie: joe jukes, CC BY 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-04-10.