Maria Pawlikowska-Jasnorzewska

Reforma słów

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Reforma słów

Janowi Gwalbertowi Pawlikowskiemu, juniorowi — ofiarowuję

Ja, kochająca polską mowę, 

widzę w niej z bólem braków dużo... 

i choć niejedni się oburzą, 

wprowadzę w nią 

reformy nowe.  

W wyrazach głębszy sens odkrywam, 

odkurzam sekret 

dawnych znaczeń, 

aby ta mowa, wiecznie żywa, 

brzmiała wciąż piękniej, 

wciąż inaczej!  

Więc RZECZOWNIKIEM zwę tragarza, 

a SZATANAMI 

zwykłych krawców. 

Wyrazem BACHOR zaś wyrażam 

Bacha najlepszych wykonawców. 

Rozwód powinien brzmieć: 

WESELE, 

a złodziej — jakżeż, jak nie 

BUCHAJ? 

WIERZBĄ znów wiarę zwę nieśmiele, 

słowo: PASIBRZUCH znaczy: kucharz. 

HYCEL: — skoczek, 

MASZTALERZ: — lokaj, 

BARAN: — atleta w barach tęgi, 

KOSZULE: — panny te urocze, 

które koszami dają cięgi.  

PRAŁAT: — piorący syna ojciec: 

(tak mowę się udoskonala! ) 

a żonę, gdy na bale chodzić 

pragnie za wiele — 

zowię: BALAST.  

CHORĄŻY: — pacjent, 

PROSIĘ: — żebrak, 

a słowo BOA 

tchórz oznacza. 

Słowo: kominiarz w PIECUCH przebrać 

zdążyłam, szczęściem, jeszcze na czas.  

PODRÓŻ jest to, co podrożało, 

a KRAJCZYM 

zowię patriotę. 

WYJAZD: psa na łańcuchu żałość, 

a CŁO — nie powiem, mniejsza o to!  

Tę, która płacze, nazwę BECZKA — 

a SKORKIEM znów: motocyklistę — 

snoba — CHRABĄSZCZEM zwijmy raczej, 

a MATNIĄ — 

poród, oczywiście.  

NALEŚNIK 

zamiast leśniczego — 

brzmi apetycznie, 

w pamięć wrasta, 

zaś rozrzutnika bezwstydnego 

zwę WYDRWIGROSZEM — 

no i basta.  

KRYTYK: 

bezpiecznie kryty człowiek, 

POCIĘGLE — 

nazwę konduktorów, 

BRAT — jednym słowem — ten, co bierze! 

SAMIEC: pustelnik z głębi boru.  

I tak nocami, wieczorami, 

projekt 

reformy słów układam, 

pracuję — wyczerpana, blada, 

lecz zbożnie! 

to przyznajcie sami!  

„Cyrulik Warszawski”, listopad 1929

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą:wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/pawlikowska-jasnorzewska-reforma-slow

Tekst opracowany na podstawie: Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Poezje. 2, zebrała Matylda Wiśniewska, przedmową opatrzył Adam Mauersberger, "Czytelnik", Warszawa 1958.

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez fundację Nowoczesna Polska.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Paweł Kozioł, Paulina Stefańska.

Publikację wsparli i wsparły: ZCh, sroczka, Nelka, Agnieszka, glnk, Karol.

Okładka na podstawie: letters, davide vizzini@Flickr, CC BY 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-04-10.