Konstanty Ildefons Gałczyński

Trzy niewidome myszy

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Teatrzyk „Zielona Gęś”
ma zaszczyt przedstawić:

Trzy niewidome myszy

Występują:

GŻEGŻÓŁKA — wędrowny poeta

PIEKIELNY PIOTRUŚ

FAFIK — pies redakcyjny

PROF. BĄCZYŃSKI

SPOŁECZEŃSTWO

i KSIĘŻYC

Scena: Odpust w Gogolinie.
Kiełbasy kołyszą się na wietrze.

GŻEGŻÓŁKA

na podmostku, do Społeczeństwa

Gę-gę! Grać i wygrać, panowie. Czarna przegrywa, czerwona wygrywa! Najrozma-a-itsze przedmioty: kolczyki, broszki, scyzoryki, nożyki, kolie brylantowe, zegarki. Nasz preparacik do wywabiania plam. Środki na porost włosów. Lalki od miłości i miłość od samotności oraz: jak mały Amorek przez worek wleciał do Tworek¹.

PIEKIELNY PIOTRUŚ

Dlaczego?

PROF. BĄCZYŃSKI

szlocha ze wzruszenia, że jest nareszcie z powrotem w Polsce.

FAFIK

Af-af!

GŻEGŻÓŁKA

Grać i wygrać, panowie! Kochanowskiego Treny² i Pieśń o fladze³ za pół ceny, prawdziwa noga Mussoliniego⁴ oraz taka!

podnosi łokieć

amerykańska senzacya literacka, czyli Porwanie w Tiutiurlistanie⁵. Bingo, bingo, panowie! Tylko nie pchać się, Cyganów nie bić, nie bądźcie Niemcami, hołoto!

FAFIK

Af-af! Af-af!

GŻEGŻÓŁKA

Fafik, spokój! Idź lepiej zrób podpisy pod nowe zdjęcia 3 Konferencji Pokojowej⁶. Bingo!

SPOŁECZEŃSTWO

Gżegżółka, nie pieprz chrzanem, tylko pokaż Trzy Niewidome Myszy!

GŻEGŻÓŁKA

Chwileczkę! Ale ecie-pecie z góry!

Wyciąga z mózgu przez lewe ucho trzy niewidome myszy i ustawia je sobie słupkiem na nosie.

SPOŁECZEŃSTWO

Bravo-o-o-o!

PROF. BĄCZYŃSKI

mdleje.

GŻEGŻÓŁKA

Uwaga! Wnimanije! Attention! To było tak: Te trzy niewidome myszy pobiegły za stodołę.

SPOŁECZEŃSTWO

okrzyk zdziwienia.

GŻEGŻÓŁKA

A żona gospodarza dopadła je z nożem do ćwiartowania pieczonego indyka i odcięła im ogony. Yes⁷.

Teraz powiedzcie, czyście widzieli kiedy w Gogolinie takie trzy niewidome myszy?

SPOŁECZEŃSTWO

entuzjastycznie

Rzeczywiście nie! Bravo! Najstarsi ludzie czegoś podobnego nie pamiętają! Vivat⁸ Gżegżółka!

PROF. BĄCZYŃSKI

płacze.

Ale ta żona była garbata.

GŻEGŻÓŁKA

Jaka żona? Aha, ta z tym nożem, To nic, panie profesorze. Żona może być garbata, tylko nie może być nudna.

PIEKIELNY PIOTRUŚ

Dlaczego?

PROF. BĄCZYŃSKI

mdleje i przewraca stragan z kiełbasami.

FAFIK

Af-af-af-af-af-af-af!!

KSIĘŻYC

wschodzi nad Gogolinem.

Kurtyna

Arturowi Maryi Swinarskiemu⁹ na pamiątkę nocy z 6 na 7 miesiąca sierpnia 46.

25 VIII 1946

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury.

Jeśli tak jak my wierzysz, że to, co robimy, jest ważne i potrzebne — wesprzyj naszą zbiórkę! wolnelektury.pl/pomagam/

Wolne Lektury nie mają stałego finansowania — działamy dzięki społeczności.

Aby spokojnie działać w 2026 roku, potrzebujemy wsparcia.

Dołącz i pomóż nam utrzymać dostęp do literatury dla wszystkich.

wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury: wolnelektury.pl/pomagam/

Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia! wolnelektury.pl/pomagam/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przypisy:

1. Tworki — dzielnica Pruszkowa, w której od 1892 roku znajduje się szpital psychiatryczny. [przypis edytorski]

2. Treny — cykl dziewiętnastu krótkich utworów żałobnych, które Jan Kochanowski poświęcił swojej zmarłej córce Urszulce. [przypis edytorski]

3. Pieśń o fladze — wiersz Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego napisany w 1944 r. w obozie jenieckim Altengrabow. [przypis edytorski]

4. Mussolini, Benito Amilcare Andrea (1883–1945) — wł. polityk i dziennikarz, gł. założyciel i przywódca ruchu faszystowskiego; premier Włoch w l. 1922–1943, później do 1945 przywódca Włoskiej Republiki Socjalnej (tzw. Republika Salò); w 1943 r. został odsunięty od władzy, utworzył satelickie względem Niemiec, marionetkowe państwo z rządem rezydującym w płn. Włoszech w Salò; Mussolini sprawował tam władzę z pomocą szerzących terror jednostek Guardia Nazionale Repubblicana i Czarnych Brygad; schwytany przez komunistycznych partyzantów w 1945 r. i rozstrzelany. [przypis edytorski]

5. Porwanie w Tiutiurlistanie — powieść dla dzieci o wymowie antywojennej autorstwa Wojciecha Żukrowskiego, wydana w 1946 r. [przypis edytorski]

6. 3 Konferencja pokojowa a. Konferencja poczdamska — konferencja pokojowa w dniach 17 VII–2 VIII 1945 r. w Poczdamie, w której udział brał W. Churchill, H. Truman i J. Stalin. [przypis edytorski]

7. Yes — ang. tak. [przypis edytorski]

8. vivat (łac.) — niech żyje! [przypis edytorski]

9. Swinarski, Artur Maria (1900–1965) — poeta, satyryk, dramatopisarz, plastyk, przyjaciel Gałczyńskiego. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/galczynski-trzy-niewidome-myszy/

Tekst opracowany na podstawie: Konstanty Ildefons Gałczyński, Próby teatralne 3, wyd. Czytelnik, Warszawa 1979.

Wydawca: Fundacja Wolne Lektury

Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki Wolne Lektury (wolnelektury.pl). Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Fundację Wolne Lektury.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Jan Grzybowski, Aleksandra Kopeć-Gryz, Aleksandra Sekuła.

Okładka na podstawie: Córka w bujaku, Henry Lyman Saÿen (1875–1918), domena publiczna

Plik wygenerowany dnia 2026-06-08.