Konstanty Ildefons Gałczyński

Przedwojennego pułkownika

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Teatrzyk „Zielona Gęś”
ma zaszczyt przedstawić
ALOJZEGO GŻEGŻÓŁKĘ
w roli

Przedwojennego pułkownika

Dekoracja: Pustelnia Parmezańska.

Czas: jak zwykle.

Muzyka: Frédéric François Chopin.

Efekty świetlne: Osiołek Porfirion.

Akcja:

OSIOŁEK PORFIRION

manewruje światłami.

PRZEDWOJENNY PUŁKOWNIK

Światła mnie twoje drażnią,  

a nerki sumienia krzyczą.  

Życie me było baśnią.  

Ach, jakże było byczo.  

OSIOŁEK PORFIRION

puszcza reflektor w nos Przedwojennego Pułkownika

A cus to za bloda siwa,  

ktulą leflektol psenika? 

Poznaję: to twas plawdziwa 

psedwojennego pułkownika. 

PRZEDWOJENNY PUŁKOWNIK

Masz słuszność, Porfirionie:  

masona poznać po kielni¹.  

Cóż, gdy się teraz wałkonię² 

w tej Parmezańskiej Pustelni!  

Nic mi, ach, nic nie smakuje,  

a wczoraj było tak byczo... 

Dziś jestem starym wujem,  

który karmi się goryczą. 

karmi się goryczą na stronie.

OSIOŁEK PORFIRION

ocierając kilogramową łzę z oka Przedwojennego Pułkownika, którego właśnie w tej chwili bolą nerki i sumienie

Nie martwta się, mój mały,  

że ból ciąży i cięży!  

Rży w stajni mój koń biały,  

pojedziewa³ na księżyc. 

Nie masz jak na księżycu 

dla hop-siup-pułkowniczeńka.  

Eej! na księżycu byczo,  

cej! wojenka, wojenka. 

odjeżdżają na xiężyc.

Kurtyna

Wojtkowi Żukrowskiemu⁴ na memoriam obiadu w krak. „Ermitażu”⁵

Odpowiedzi

DYREKCJI NAJMNIEJSZEGO TEATRU ŚWIATA PREMIERA CO NIEDZIELA:

Pani A. w Ziemi Ognistej:

Genialne. Nie będziemy drukować.

13 VII 1947

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury.

Jeśli tak jak my wierzysz, że to, co robimy, jest ważne i potrzebne — wesprzyj naszą zbiórkę! wolnelektury.pl/pomagam/

Wolne Lektury nie mają stałego finansowania — działamy dzięki społeczności.

Aby spokojnie działać w 2026 roku, potrzebujemy wsparcia.

Dołącz i pomóż nam utrzymać dostęp do literatury dla wszystkich.

wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury: wolnelektury.pl/pomagam/

Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia! wolnelektury.pl/pomagam/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przypisy:

1. kielnia — narzędzie do rozprowadzania zaprawy murarskiej, stanowiące też jeden z symboli masonerii. [przypis edytorski]

2. wałkonić — lenić się, próżnować. [przypis edytorski]

3. pojedziewa (gw.) — pojedziemy; daw. starop. forma liczby podwójnej. [przypis edytorski]

4. Żukrowski, Wojciech (1916–2000) — prozaik, poeta, autor książek dla dzieci. [przypis edytorski]

5. Ermitaż — po polsku: pustelnia. [przypis autorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/galczynski-przedwojenny-pulkownik/

Tekst opracowany na podstawie: Konstanty Ildefons Gałczyński, Próby teatralne 3, wyd. Czytelnik, Warszawa 1979.

Wydawca: Fundacja Wolne Lektury

Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki Wolne Lektury (wolnelektury.pl). Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Fundację Wolne Lektury.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Wioletta Bociuk, Aleksandra Kopeć-Gryz, Kornel Myczko, Aleksandra Sekuła.

Okładka na podstawie: Córka w bujaku, Henry Lyman Saÿen (1875–1918), domena publiczna

Plik wygenerowany dnia 2026-06-08.