X
Wesprzyj!
Pomóż uwolnić książkę!Jules Gabriel Verne - W osiemdziesiąt dni dookoła świata
zebrane: 2136,90 złdo końca zbiórki:
Pomóż uwolnić książkę!

4441 darmowych utworów do których masz prawo

Język

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy redakcji źródła | przypisy tłumacza

Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czeski | dopełniacz | dawne | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | przysłówek | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | zoologia

Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 97685 przypisów.

zagryźliwy — dziś popr. zgryźliwy, zrzędny. [przypis edytorski]

zagryzał na śmierć swych pańszczyźnianych niewolników — Krasiński jako właściciel rozległych dóbr nie uczynił nic dla polepszenia losu swych pańszczyźnianych chłopów; w listach do rządcy zalecał ludzkie obchodzenie się z chłopami, zezwalał jednak na karanie ich chłostą „w razie potrzeby”. [przypis redakcyjny]

zagrzęznąć — dziś popr.: ugrzęznąć. [przypis edytorski]

za grzech wielkiej buty obchodzi pierwszy krąg góry czyśćcowej — Pycha w staropolszczyźnie: buta. Stąd pochodny wyraz butny, czyli pyszny, czyści swój grzech w pierwszym kręgu czyśćcowym. Tu poeta wspomina swojego pradziada, od którego wziął nazwisko swoje rodowe Alighieri, a który, jak mówi, dla wielkiej swojej pychy od stu lat i więcej obchodzi pierwszy krąg góry czyśćcowej. Pycha albowiem panującą była wadą w całej rodzinie Alighierich. Do tej wady rodzinnej sam poeta przyznaje się w Czyśćcu, w pieśni XIII, gdzie mówi: „Troppa é piu la paura ond'é sospesa/ L'anima mia del tormendo di sotto/ Che gia l'oncarco di la giu mi pesa”. [przypis redakcyjny]

zagrześć (daw.) — zagrzebać, pochować. [przypis redakcyjny]

zaguba — w poprzednich wyd. Bibl. Nar.: „zguba”. [przypis redakcyjny]

zagubiony — tu: pomordowany, unicestwiony.

zaguby (daw.) — zguby, klęski. [przypis edytorski]

zahaczyć — tu: skreślić, zrezygnować z niego. [przypis edytorski]

zahardzieć — zhardzieć; stać się pysznym, pogardliwym wobec innych.

Zahlkellner (niem.) — kelner płatniczy, sprawujący stały nadzór nad rewirem i wyznaczonym do jego obsługi zespołem kelnerów; wita gości restauracji, przyjmuje od nich zamówienia, które przekazuje podwładnym, sporządza rachunki oraz pobiera należność. [przypis edytorski]

zahodować — dziś raczej: wyhodować. [przypis edytorski]

zahojdać (z ukr.) — rozkołysać. [przypis edytorski]

Zahorska, Stefania (1889–1961) — pseudonim Pandora, historyczka i krytyczka sztuki (w tym kierunku odbyła studia w Krakowie, Budapeszcie, Berlinie i Paryżu), prozaiczka; docent Wolnej Wszechnicy Polskiej w Warszawie. Po wojnie w Londynie publicystka „Wiadomości” i współzałożycielka Stowarzyszenia Pisarzy Polskich (Polish Writers Association Ltd.). [przypis edytorski]

Zahubiw, czerewik! A ja szow! Taj noszow! Taj pidniow! Taj piszow! — Zgubił czerwieniec (grosik)! A ja szedłem! I znalazłem! I podniosłem! I poszedłem! [przypis edytorski]

zaigrać oko — termin łowiecki: stracić wzrok. [przypis redakcyjny]

zaintabulować (daw.) — wpisać do ksiąg urzędowych. [przypis edytorski]

zaintrygowany nie żartem — dziś: zaintrygowany nie na żarty. [przypis edytorski]

Zaira, Orosman — bohaterowie tragedii Zaïre Voltaire'a z 1732 r. [przypis edytorski]

Zaira — tytułowa bohaterka sztuki Voltaire'a, rozgrywającej się w epoce wojen krzyżowych w Jerozolimie. [przypis edytorski]

zaiste (daw.) — partykuła, podkreślająca prawdziwość zdania. [przypis edytorski]

Zaiste głos Boży postanowił — 1. Mojż 3, 19. [przypis edytorski]

Zaiste, mówi, skąd pochodzi — Montagne, I, 42. [przypis tłumacza]

Zaiste smutny jest ten świat aż do śmierci — cytat z utworu Cypriana Kamila Norwida Garstka piachu. [przypis edytorski]

zająć się — zapalić się. [przypis edytorski]

zająć — tu: opanować, zawładnąć, pochwycić. [przypis edytorski]

Zająca już nie znać w życie — oznacza to, że żyto wysoko już wyrosło.

zająkliwie — jąkając się; zacinając się. [przypis edytorski]

zajadać się — tu: zagryzać się; przen. zabijać się wzajemnie. [przypis edytorski]

zajadł — tj. rozgniewał i napuścił Osmana na nas. [przypis redakcyjny]

zajadły — gniewny, nieprzejednany. [przypis edytorski]

zajadły — gwałtowny, nieustępliwy. [przypis edytorski]

za jaje — za nic, czyli za rzecz wartości jaja (w XVI w. jaja były wyjątkowo tanie).

zajarzyć (daw.) — rozgniewać się, rozjątrzyć. [przypis redakcyjny]

zajarzyć się — zapalić się. [przypis redakcyjny]

zajazd — tu: droga dojazdowa. [przypis redakcyjny]

zajaziło się (gw.) — zrobił się tłok. [przypis edytorski]

zajda — drewniane, dwuczęściowe, połączone łańcuchem, sanie służące do transportu drzewa; tu: rodzaj wozu. [przypis edytorski]

zajęcze — dziś popr. forma W. lp: zającu. [przypis edytorski]

zajęczej znamię wargi — zajęcza warga, potoczna nazwa rozszczepu górnej wargi. [przypis edytorski]

zajękła kobieta — W następnych kręgach czyszczą się cienie tych, którzy w ziemskim swoim życiu za fałszywym dobrem zbyt żarliwie gonili. Niewiasta, jaka tu się przedstawia, symbolem jest, według jednych komentatorów, kłamstwa; według innych, fałszywego dobra. Kto na nią okiem czystym, wolnym od namiętności pogląda, ten ją widzi tak, jak ją tu poeta maluje. Ale kiedy namiętność pogląda na nią, obleka się ona we wdzięki, jakie nikną wtedy, kiedy ją prawda z jej fałszywych uroków obnaży i w rzeczywiście szpetnej nagości oczom patrzącego pokaże.

zajęty — tu: zagnieżdżony. [przypis edytorski]

za jeden dzień — dziś: w jeden dzień; w ciągu jednego dnia. [przypis edytorski]

zajeść (daw.) — pozbawić życia. [przypis redakcyjny]

Za J. E. Stiglitz, Economic foundations of intellectual property law, „Duke Law Journal”, 57:1693, s. 1699. [przypis autorski]

zajmować (daw.) — rabować. [przypis edytorski]

zajmować kogo (daw.) — zajmować się kim. [przypis redakcyjny]

zajmował w jednej z wszechnic włoskich katedrę — Scartazzini: Dante-Handbuch, rozdział: Student oder Docent… [przypis autorski]

zajrzeć (a. zaźrzeć) — zazdrościć. [przypis edytorski]

zajrzeć (starop.) — zazdrościć. [przypis autorski]

zajrzeć (tu daw.) — zazdrościć. [przypis edytorski]

zajrzeli — zazdrościli. [przypis redakcyjny]

zajucha (daw.) — rozjuszenie. [przypis edytorski]

zajuchcić (gw.) — zarżnąć. [przypis edytorski]

zajuszony — rozjuszony, czujący krew. [przypis edytorski]

zajuszyć (daw.) — zalać krwią; rozdrażnić, doprowadzić do wściekłości.

zajźrzą jako żywo (starop.) — zawsze (przez całe życie) zazdroszczą.

zajźrzeć (daw.) — zazdrościć. [przypis edytorski]

zajźrzeć (starop.; tu 2 os. lp: zajźszysz) — zazdrościć.

zakąt (daw.) — zgr. od zakątek. [przypis edytorski]

zakąty — kąty, zakątki. [przypis edytorski]

zakała — osoba przynosząca wstyd. [przypis edytorski]

zakała — tu: wstyd. Najczęściej słowo to oznacza osobę przynoszącą wstyd innym. [przypis edytorski]

zakał — dziś: zakała; wyrodek, odszczepieniec.

zakał — przyczyna wstydu. [przypis edytorski]

zakał — tu: hańba. [przypis edytorski]

zakalać — dziś popr.: skalać, pokalać. [przypis edytorski]

zakamiały — zakamieniały. [przypis redakcyjny]

zakarbować — tu: zapisać. [przypis edytorski]

za karę przyczytane — policzone jako odbyta kara. [przypis edytorski]

za karetą — „u kozła tylniego wisiał stopień […] na paskach rzemiennych, po którym lokaje na kozioł wstępowali, hajducy zaś i pajucy, gdzie nie było hajduków, na tym stopniu plac swój za karetą mieli”. (J. Kitowicz, Opis obyczajów, s. 531). Obowiązkiem hajduków w czasie podróży było otwieranie drzwi karety i ustawianie przed nią stopnia. Zgodnie z ówczesną modą na egzotykę do dobrego tonu należało mieć służącego Murzyna.

zakasłać się — zanieść się kaszlem. [przypis edytorski]

Zamknij

* Ładowanie