Franciszek Nowicki

Rzym słowiański

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Rzym słowiański

1. Strona tytułowa

2. Spis treści

3. Początek utworu

4. Przypisy

5. Wesprzyj Wolne Lektury

6. Strona redakcyjna

Rzym słowiański

Śpi Rzym słowiański[1], śpi stu wież stolica,

Mgłami przeszłości osłoniwszy lica;

Na Kapitolu[2] śpi lud marmurowy,

W pałacach drzemią patrycjuszów głowy,

Sen grzebie gniazda zbytku i ubóstwa,

W świątyniach nawet zdrzemnęły się bóstwa.

Śpiąca stolico! Przeszłość marzysz błogą,

A nowożytny świat nową mknie drogą;

Ty śnisz minione starej sławy mary,

Rozbitą wielkość, przebrzmiałe fanfary,

Ty gonisz widma pośród snów przelotu,

Co już w mogiłę poszły bez powrotu —

I otulona w tłumnych świątyń cieniu

Leżysz w nieczułym i gnuśnym uśpieniu.

O nie śpij, Rzymie! tam — w dziejów pochodzie

Młody świat kroczy naprzód ku swobodzie,

W księdze przeszłości jego śmiała praca

Ostatnią kartę już z wolna przewraca

I dalej idzie po mogilnym pyle;

A ty śpisz, marząc i zostajesz w tyle.

O nie śpij, Rzymie! nie czas prząść marzenia,

Gdy łuna zguby kresy zaczerwienia,

Zbudź się i patrzaj!... tam z germańskiej strony

Ciągnie uragan[3] zniszczeniem natchniony,

Idzie Genseryk[4] z hordami Wandali,

Pędzi twe legie, łom w twych ścianach wali

I trąbą dziejów siły głosi hasła...

Nie zbawi ciebie wielkość przodków zgasła,

Ani czterdzieści świątyń i ołtarzy

Przy Kapitolu spiętrzonych na straży,

Twoich augurów[5] modły nic nie sprawią,

Ni ich zaziemskie zastępy cię zbawią,

Ni ci kamienni rycerze z kostnicy,

Ni allemańscy[6] twoi sojusznicy.

Sam zbudź się, Rzymie, z niemocy hańbiącej,

Masz lud, więc zbudź go, to jest olbrzym śpiący,

On cię obroni, odmłodzi, ocali,

To, coś zmarnował na historii fali;

Zbudź, nim go zbudzi burza rozszalała,

Co w łonie czasu i świata dojrzała,

Bo wtedy głowę dasz w nierównym polu:

Lud ruszy z żagwią[7] do bram Kapitolu.

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą: wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.

KRS: 0000070056

Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury

Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Przypisy:

1. Rzym słowiański — tzn. Rosja, jako kontynuatorka tradycji Cesarstwa Rzymskiego, nazywana „Trzecim Rzymem”, odkąd w 1547 r. car Iwan Groźny ogłosił się carem Wszechrusi, a Carstwo Rosyjskie spadkobiercą (np. przez kultywowanie tradycji prawosławia i stylu sztuki oraz architektury) tradycji Bizancjum. [przypis edytorski]

2. Kapitol — zamek warowny starożytnego Rzymu, mieszczący świątynię Jowisza. [przypis redakcyjny]

3. uragan (ros.) — huragan. [przypis edytorski]

4. Genseryk (ok. 400–477) — król Wandalów, plądrował przez 14 dni Rzym, stąd imię Wandal zmieniło się w imię pospolite, oznaczające niszczycielskie barbarzyństwo. [przypis redakcyjny]

5. augur — kapłan, wróżbita u Rzymian. [przypis redakcyjny]

6. allemańscy sojusznicy — Alemanowie, plemię germańskie. [przypis redakcyjny]

7. żagiew — płonące polano (kawał drewna); przen.: przyczyna gwałtownych i dramatycznych zdarzeń. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:

Fundacja Wolne Lektury

KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.

Ten utwór jest w domenie publicznej.

Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.

Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/nowicki-rzym-slowianski/

Tekst opracowany na podstawie: Młoda Polska. Wybór poezyj, oprac. Tadeusz Boy-Żeleński, wyd. drugie, Wydawnictwo Zakładu Narodowego imienia Ossolińskich, Wrocław 1947.

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez fundację Nowoczesna Polska z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów Łukasza Jachowicza. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Tadeusz Boy-Żeleński, Karolina Kowska, Emanuel Modrzejewski, Aneta Rawska, Aleksandra Sekuła.

Okładka na podstawie: Pawel Pacholec, CC BY 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-04-10.